Blog of Amritgiri Goswami

માનસ ગુર ગૃહ

2012-02-23T22:57:00.000+05:30

રામ કથા

માનસ ગુર ગૃહ

શીતલા માતા મંદિર રોડ

ગુંડગાંવ, હરિયાણા

તારીખ ૨૧-૦૧-૨૦૧૨ થી તારીખ૨૯-૦૧-૨૦૧૨

મુખ્ય ચોપાઈ

ગુર ગૃહ ગયઉ તુરત મહિપાલા

ચરન લાગિ કરિ બિનય બિસાલા

તરત જ રાજા ગુરૂજીને ત્યાંગયા અને તેમને પગે લાગીને ઘણી વિનંતિ કરી.

......................................................................બાલકાંડ ૧-૧૮૮/૨

ગુર ગૃહઁ ગએ પઢન રધુરાઈ

અલપ કાલ બિદ્યા સબ આઇ

શ્રી રધુનાથજી આદિ ગુરૂજીનાઆશ્રમે વિદ્યા ભણવા માટે ગયા અને ચારે ભાઈઓએ થોડાક જ સમયમાં બધી વિદ્યા મેળવી લીધી.

.........................................................................બાલકાંડ ૧-૨૦૩/૪

૧

શનિવાર, તારીખ ૨૧-૦૧-૨૦૧૨

ગુડગાંવનું મૂળ નામ ગુર ગાંવ છે.

આચાર્ય દ્રોણની ચેતના ગુર ગાંવ સાથે જોડાયેલી છે.

રાજકોતમાં માનસ હરિહર નું આયોજન થયેલ છે.

ગુરૂને ઘેર જવું જ જોઇએ. ગુરૂના ઘરેથી ૯ વસ્ર્તુ પ્રાપ્ત થાય છે. આ ૯ વસ્તુ આધ્યાત્મિકછે તેમજ અત્યંત જરૂરી પણ છે.

સ્વયં બ્રહ્મ પણ ગુરૂને ઘેર જાય છે.

દશરથ રાજા વિષાદ - ગ્લાની મુક્ત થવા ગુરૂના ઘેર જાય છે.

ગુરૂની જાગેલી ચેતનાને, આત્માને જાણવો- ઓળખવો એ ગુરૂ ઘરની તલાસ છે, ગુરૂ સાથે ચૈત્સિકસંબંધ બાંધવો એ છે.

પાંચ વસ્તુ અગત્યની છે.

૧ પઢા

૨ સુના

૩ સોચા

૪ સમજા

૫ જાના

૯ પૂર્ણાક છે, સંપૂર્ણ પણ છે.

ગુરૂ ઘેર જવાથી વિષાદ પ્રસાદમાં પરિવર્તીત થાય. આ આધ્યાત્મિક વિજ્ઞાન છે.

૧ ગુરૂ ઘેર જવાથી વિષાદમાંથી (Tension)મુક્તિ મળે.

૨ ગુરૂ ઘેરથી વિદ્યા પ્રાપ્ત થાય.

ભજન કરનાર માયાથી મુક્ત થઈ શકે.

માયાના બે પ્રકાર છે, વિદ્યા અને અવિદ્યા.

માયાનો પ્રપંચ દુઃખદ ન થાય - ન લાગે તેવી સમજ ગુરૂ પાસેથી મળે.

ગુરૂ ઘેર જવાથી ત્રીજી આંખ ખૂલી જાય.

ગુરૂ દરબારમાંથી સમજ મળવાથી બધું જ અહીં છે તેવું લાગે, તેવું અનુભવાય, સ્વર્ગ પણ અહીંજ છે તેવું અનુભવાય.

વિદ્યા માયાનું બંધન ન લાગે જ્યારે અવિદ્યા માયાનું બંધન લાગે.

વિદ્યા એટલે સીધી સાદી સમજણ.

૩ ગુરૂ ઘેર જવાથી વિવેકમાં વૃદ્ધિ થાય.

૪ ગુરૂ ધેર જવાથી વિશ્વાસ દ્રઢ થાય.

૫ ગુરૂ ઘેર જવાથી વિકાસમાં વૂદ્ધિ થાય. અને આ વિકાસ ધર્મ, અર્થ, કામ કે મોક્ષનોહોય.

૬ ગુરૂ ઘેરે જવાથી વિસ્મયનો વધારો થાય, જિજ્ઞાનામાં વધારો થાય.

૭ ગુરૂ ઘેર જવાથી વિચાર શૂન્યતા આવે. વિચાર શૂન્યતા બહું મોટી ઉપલબ્ધિ છે.

૨

રવિવાર, તારીખ ૨૨-૦૧-૨૦૧૨

ગુરૂનું ઘર કેવું હશે?

પોતાનો સ્વભાવ, પોતાની નિજતા, પોતાનો સ્વધર્મ એ ગુરૂ ઘરનો પાયો છે. પોતાની અંદરના ગુરૂદ્વારાનોપાયો પોતાની નિજતા છે.

સદ્‌ગુરૂની આંખ આશ્રિતની પાંખ બની જાય છે.

ઉધારમાં જીવવાનું અસ્તિત્વને પસંદ નથી, તેથી પોતાની નિજતામાં જજીવવું જોઇએ.

ગુરૂ ઘરની દિવાલ અખંડ અને અભેદ છે.ગુરૂને કોઈનો ભેદ ન હોય. ગુરૂ ઘર તો અખંડ અભેદજ હોય. ત્યાં domestic walls ન હોય.

પરિકમ્મા કરવી એટલે ચારે બાજુંથી દર્શન કરવું, ચારે બાજુંથી જાણવું.

જ્યારે પાકી ખાતરી થાય ત્યારે જ પગ પકડવા.

વક્તાને ન પકડો, પણ તેના વક્ત્વ્યને પકડો.

સાધુના ઘેર, ગુરૂના ઘેર કોઈ પણ જઈ શકે છે.

ભેદ, દ્વૈત ક્રોધ પેદા કરે અને ક્રોધ આવે એટલે માણસ ચંડાલ બની જાય છે.

બીજાને હલકો ગણે તેના સમાન બીજો કોઈ હલકો નથી.

કોઈ પણ વ્યક્તિ માટે પુરૂં જાણ્યા વિના તેના વિષે પ્રમાણપત્ર ન આપો.

મુક્તતા ગુરૂ ઘરનો દરવાજો છે.

ગુરૂ કોઈને બંધનમાં ન રાખે.

ગુરૂ તેના આશ્રિતના કર્મ લઈ લે છે જેથી આશ્રિતને તેના કર્મનાં ખરાબ ફળ ભોગવવાંન પડે.

વાતાયન એટલે ખીડકી, બારી.

સંસારી હોવા છતાં ભિક્ષુક બની બધી જગાએથી સારું સ્વીકારો.

ગુરૂ ઘરની છત સંતોષ છે.

સંતોષની છાયામાં જીવવાનું છે.

મહારસ ગુરૂ ઘરનો રંગ છે. મહારસ કદી ફિકો ન પડે.

સંસ્કાર અને વિકાર બંને બેડી છે.

દાનદ દયા ન કરે અને દેવ ડરાવે નહિં.

ગુરૂના ઘરમાં સંસ્કાર અને વિકારની બેડી નથી.

નિરંતર નિર્મળ જ્ઞાન મશાલનું અહવાળૂં ગુરૂના ઘરમાં હોય છે.

ગુરૂના ઘરમાં મળતો આશ્રય ગુરૂ ઘરનું આંગણું છે.

ગુરૂના ઘેર બધાને આશ્રય મળે, બધાનો સ્વીકાર થાય.

ગુરૂના ઘેર ધર્મની ઉષ્મા આપણી જડતા રૂપી શરદીને દૂર કેરે છે.

ગુરુ વિધી મુક્ત વિધાન આપે જેથી તેમાં કોઈ વિધી વિધાન ન કરવું પડે.

ગુરૂ તેના આશ્રિતને ગુરૂ બનાવ્યા સિવાય, તેના સમાન બનાવ્યા વિનાન છોડે.

ગુરૂ તેના શિષ્યને પોતાના સમાન બનાવ્યા પછી જ તેને દૂર જવાનું કહે.

જે વરિષ્ઠ છે તે જ વશિષ્ઠ છે.

૩

સોમવાર, તારીખ ૨૩-૦૧-૨૦૧૨

ધામ એ છે જેની પાસેથી નદી વહેતી હોય.

ધામમાં પરમ લીલાનુ અવતરણ અને સમાપન થયેલ હોય છે.

ધામમાં વિશિષ્ટ વ્યક્તિ નિવાસ કરે છે.

જેની નજીક પર્વત, નદી, આશ્રમ, અવતરણ, ઉત્સર્ગ, સમુદ્ર વિ. હોય તે ધામ કહેવાય છે.

તુલસી આ શરીરેને પણ ધામ કહે છે.

સાધન ધામ મોચ્છ કર દ્રારા l

પાઇ ન જેહિં પરલોક સઁવારા ll

આપણું ઘર પણ ધામ બનાવી શકાય. જે ઘરમાં પ્રત્યેક વ્યક્તિ પ્રમાદી ન હોય તે ઘર ધામછે; દરેક પુરુષાર્થ કરનાર હોય.

જ્યાં પરસેવાનું પાણી અને ભાવનું પાણી વહેતું હોય તે ધર ધામ છે. આવું પર્વાહી નદીનાજલ સમાન છે.

જે ધરમાં પર્વત - પહાડ હોય તે ધર ધામ છે.

પાવન પર્બત બેદ પુરાના

રામ કથા રુચિરાકર નાના

…………………….ઉત્તરકાંડ ૧૧૯/૧૩

વેદો અને પુરાણો એ પાવનકારી પર્વતો છે. તેમાં શ્રી રામની કથાઓ રૂપી અસંખ્ય ખાણોછે.

વેદ, પુરાણ, શાસ્ત્રોની ઊંચાઈ જેના કલેજામાં હોય તે પહાડ છે અને એ જ્યાં હોય તે ધામ છે. જેનાજીવનમાં આવી ઊંચાઈ હોય તેનું જીવન ધામ છે.

ગ્રંથ, શાસ્ત્ર સ્થુલ રૂપમાં હોય તે પર્યાપ્ત નથી.

ઘરમાં દરિયો હોય તે ઘર ધામ છે.

જય હનુમાન જ્ઞાન ગુન સાગર

તમારો ગુરૂ તમારો સમુદ્ર છે.

ગુરૂ વિવેક સાગર છે.

જે ચૂલામાં અતિથિ, ગાય, શ્વાન વિ. માટે અગ્નિ પ્રજ્વલિત થાય છે તે યજ્ઞની જ્યોતિછે.

ચાર યુગ - સતયુગ, દ્વાપર યુગ, ત્રેતાયુગ અને કલિયુગની સાથે સાથે પાંચ યુગ - પ્રેમ યુગનીઆવશ્યકતા છે.

સત્ય, પ્રેમ અને કરૂણામાં કરૂણાનું મહત્વ વધારે છે.

રામ સત્ય છે અને રામ રુપી સત્ય આવે છે અને જાય છે.

કૃષ્ણ પેમ છે જે અવતરે છે અને ઉત્સર્ગ પણ પામે છે.

શંકર કરૂણા છે, જેનો અવતાર પણ નથી અને અંત પણ નથી. કરૂણા કાયમ હોય.

કરૂણા ક્યારેક કઠોર પણ હોય. અને આવી કરૂણા આપણા ભલા માટે હોય.

ભક્તિ નદી છે.

રાજગૃહમાં શું થાય છે તે સમજવાથી ગુરૂ ગૃહ વધારે સમજાશે.

રાજ ગૃહમાં શામ, દામ, દંડ ને ભેદ હોય છે.

ગુરૂને આપણે મહારાજ, મહારાજા કહીએ છીએ.

શામ એટલે સમાધાનકારક વૃત્તિ, સ્વીકારવાની વૃત્તિ.

રાજ ભવનમાં દામ હોય, પ્રલોભનની નીતિ હોય.

સંગતથી સુમતિ કુમતિ થાય.

પવન કર્મયોગી છે.

ભેદ એટલે રહસ્ય.

ગુરૂ ઘરમાં રહસ્ય હોય.

નૃપ ગૃહમાં રજો ગુણ હોય જ્યારે ગુરૂ ગૃહમાં સતો ગુણ હોય. ગુરૂ ગૃહ ક્યારેક ત્રુગુણાતિતપણ હોય.

નૃપ ગૃહમાં શસ્ત્ર હોય, જ્યારે ગુરૂ ગૃહમાં શાસ્ત્ર હોય.

મા ધર્મ આપે, બાપ અર્થ આપે, સંગ કામ આપે, આપણાથી વધારે જાણકાર - Superior કામ આપે - કાર્ય કરવાની રીત આપે જ્યારે ગુરૂ બધું જ આપે- ધર્મ, અર્થ, કામ અને મોક્ષ આપે.

શાંતિ, સુમતિ, સુચિતા એ ગુરૂ ઘરની રાણીઓ છે.

શાંતિ પમાડે તેને સંત રે કહીએ ....

ગિરજાગૃહમાં પૂજન થાય છે..

પૂજા કર્યા પચી આગણી કરશો તો મૂર્તિ કોઈ પ્રતિભાવ નહિં આપે.

જાનકી બીજી વખય પ્રાર્થના કરે છે, પૂજન નથી કરતી.

માંગવાથી મળે તે આશ્વાસન છે, વગર માગ્યે મળે તે આશીર્વાદ છે.

ગુરૂ ગૃહ ક્યાં છે?

ગુરૂ ગૃહનું સરનામું શું છે?

મૌલિક શ્રદ્ધા હોય તો ગુરૂ ગૃહ નજદીક જ છે.

જ્યાં જ્તોતિ જલતી હોય તે ગુરૂ ગ્રૂહ છે. આપને કહીએ છીએ કે "મામાનું ઘર કેટલે, દીવો બળે એટલે".

દરેક સંકલ્પ બંધન છે.

ગુરૂ ઘરાનું અનામ છે.

ગુરૂ તત્વ સાર્વભૌમ હોય છે.

હનુમાનજી ગુરૂ છે.

આપણું હ્નદય જ ગુરૂ ઘર છે.

પવન તનય સંકટ હરન મંગલ મૂર્તિ રૂપ, રામ સીતા સહિત હ્નદય બસહું સૂર ભૂપ.

રામ પણ ગુરૂ છે.

રામનું નિવાસ સ્થાન ગુરૂ ઘર છે.

૪

મંગળવાર, તારીખ ૨૪-૦૧-૨૦૧૨

ગુરૂ ગૃહ અને ગુરૂ આશ્રમ વચ્ચે શું ફેર છે?

પ્રત્યેક શબ્દના પર્યાય શબ્દો હોય અને તેનો એક મૌલિક શબ્દ પણ હોય.

તુલસી શબરીની કુટિરને પણ શબરી આઅશ્રમ કહે છે.

સમર્પણ વાળા પાસે જાય તે રામ અને અપહરણ વાળા પાસે જાય તે રામની મ્હિમા અતુલનીયછે.

વક્તામાં વિવેક હોવો જોઈએ, અને આવા વિવેક ૫ છે.

૧ મનનો વિવેક

૨ વિચારનો વિવેક, વચન વિવેક

૩ તન વિવેક - પોતાન નિજતામાં રહી વિવેકપૂર્ણ રીતે બોલવું.

૪ નયન વિવેક

ચયન વિવેક

યોગ્ય જગાએ યોગ્ય વિષય - સૂત્રનો ઉપયોગ કરવાનિ વિવેક

શ્રોતાના વિવેક પણ ૫ છે.

૧ મન વિવેક

૨ વચન વિવેક

૩ તન વિવેક

૪ નયન વિવેક

૫ ચયન વિવેક - સૂત્રને ચૂનવાનો - સ્વીકારવાનો વિવેક

આશ્રમમાં નિયમ પાળવા પડે, આશ્રમમાં નિયમ હોય.

ગૃહમાં નિયમો ન હોય, હા, કેટલાક સ્વાભાવિક નિયમો જરૂર હોય.

ગુરૂના ઘરમાં મુક્તતા હોય, વિધિ મુક્ત વિધાન હોય.

જ્યારે ગુરૂના આશ્રમમાં નિયન હોય.

ગૃહસ્થના ઘરમાં ભોજન પાકે, ગુરૂના ઘરમાં ભજન પાકે.

ગુહસ્થના ઘરમાં પ્રભાવક સજાવટ થાય, પ્રભાવની પ્રધાનતા હોય.

ગુરૂના ઘરમાં સ્વભાવની પ્રધાનતા હોય.

૫

બુધવાર, તારીખ ૨૫-૦૧-૨૦૧૨

માગણી પરમ સત્ય પાસે, પહોંચેલી વ્યક્તિ પાસે કરાય.

બાર વસ્તુ બૂરી છે.

૧ પ્રેમનો પંથ

પ્રેમ અદ્વૈતનો વિષય છે. પ્રેમ પંથ પાવકની જ્વાળા છે.

૨ જંગલમાં વાસ, એકાંતમાં નિવાસ

૩ સ્ત્રી ઉપર સીમાથી વધારે આસક્તિ

૪ મૂર્ખની મંડળીમાં હસવું

૫ લોભીની સેવા

૬ અકારણ ભગીનીના ઘેર ભાઈનું રહેવું

૭ ખરાબ સ્વભાવવાળી સ્ત્રી અને પુરુષ

૮ સાસરીમાં જમાઈનું રહેવું

૯ સાપ સાથે રમત

૧૦ રણાંગણમાંથી ભાગવું

૧૧ માગવું

ગુરૂ ગૃહમાં જે જાય તેને ચૈતસિક રૂપે ૩ વસ્તું પ્રાપ્ત થાય, અને તે છે શિક્ષા,દીક્ષા અનેભિક્ષા.

ચૈતસિક અવસ્થામાં વિયોગ નથી આવતો પણ દૈહિક અવસ્થામાં વિયોગ આવે.

મેરે રાહબર મુઝે ગુમરાહ કર દે

સુના હૈ કિ મઝિલ કરીબ હૈ

ગુરૂ શંકર રુપેણ છે

ગુરુ પદ

ગુરૂ ચરણ

ગુરૂ આયેશુ

ગુરૂ સેવા

ગુરૂ પ્રભાવ

ગુરૂ પ્રસાદ

ગુરૂ વાણી

ગુરૂ ગ્રુહેથી પાંચ પ્રકારની શિક્ષા, પાંચ પ્રકરની દિક્ષા અને પાંચ પ્રકારની ભિક્ષા મળે.

ગુરૂનો પ્રભાવ

ગુરૂ પ્રસાદ

ગુરૂ સ્વભાવ

પાંચ પ્રકારન શિક્ષા નીચે પ્રમાણે છે.

૧

વિદ્યા

૨

વિનય

૩

નિપૂણતા - કાર્ય કૂશળતા

૪

ગુણ - શુભ ગુણ, નિર્ભયતા, સાત્વિકતા, કોમળતા વિ.

૫

શીલ - કેવી રીતે વર્તવુ, બોલવું, મૌન રહેવું, ખાવું પીવુ વિ.

પાંચ પ્રકારની દિક્ષા નીચે પ્રમાણે છે.

૧

શબ્દ દિક્ષા

૨

સ્પર્શ દિક્ષા - ચરણ સ્પર્શ

૩

સ્વરુપ દિક્ષા

૪

રસ દિક્ષા - ઈશ્વર રસમય હે.

૫

ગંધ દિક્ષા

પાંચ પ્રકારની ભિક્ષા નીચે પ્રમાણે છે.

૧

આંસુ

ભાગ્યવાનને અશ્રુ બિક્ષા મળે છે.

૨

અભેદ ભિક્ષા - ગુરુ આપણને અભેદ ભાવ શીખવાડે, ભેદભાવ ન રાખવાની ભિક્ષાઆપે.

૩

અનુભવ ભિક્ષા - ગુરુ ઘેરેથી અનુભવ મળે.

૪

અમન - ગુરુ ઘેરથી શાંતિ મળે, ગુરૂ આપણને શાંતિ આપે.

૫

અમલ ભિક્ષા - ગુરૂ આપણામાં તેનાં સૂત્રોનો અમલ કરવાની તમન્ના જગાડે.

૬

ગુરૂવાર, તારીખ ૨૬-૦૧-૨૦૧૨

કથા શ્રવણ ન થઈ શક્યું.

૭

શુક્રવાર, તારીખ ૨૭-૦૧-૨૦૧૨

પ્રસન્ન રહેવું આપણો જન્મ સિદ્ધ અધિકાર છે.

ઉત્તમા સહજા અવસ્થા છે.

સજહ અવસ્થા જ ઉત્તમ છે.

નિજ ઘરમાં મમતા હોય, ગુરૂ ગૃહમાં સમતા હોય.

ઉપનિષદનો મહામંત્ર સત છે.

ભગવદગીતાનો મહામંત્ર સમ છે.

રામચરિત માનસનો મહામંત્ર સબ છે.

ગુરૂનો વૃત્તિ મુક્ત વ્યવહાર ભેદ દોષ નથી.

ગૃહસ્થના ઘરમાં સાધન હોય, ગુરૂના ઘરમાં સાધના હોય.

ગૃહસ્થના ઘરમાં સહજતા ન હોય જ્યારે ગુરૂના ઘરમાં સહજતા હોય.

ગૃહસ્થના ઘરમાં સુખ દુઃખ હોય જ્યારે ગુરૂના ઘરમાં સુખ દુઃખ ન હોય.

ગુરૂ જ્યારે તેના ઘેરથી તેના આશ્રિતને નીકળી જવાનું કહે ત્યારે આશ્રિતે તરત જ નીકળીજવું કારણ કે આવા આદેશ પાછળ ઘણો મોટો સંકેત હોય.

આજ્ઞા સમ શું સાહિબ સેવા.

પ્રેમનો દીવો હ્નદયમાં હોય ત્યાં સુધી જ જલતો રહે, જ્યારે આવો પ્રેમ દીવો વાણીદ્વારા બહાર નીકળે એટલે બુઝાઈ જાય. આવો પ્રેમ દીવો સળગાવનાર ગુરૂ છે.

ભજન કરનારે બોલ બોલ ન કરવું.

જ્યાં હલ્લા હોય ત્યાં અલ્લા ન હોય.

૮

શનિવાર, તારીખ ૨૮-૦૧-૨૦૧૨

નરેન્દ્ર કોહલી તેમની "મેરા રામ, મેરી રામ કથા" માં કહે છે કે વનવાસ દરમ્યાન રામજેમને પૂછે છે તે બધા રામને અયોધ્યાથી દૂર જવાનું કહે છે, કોઈ અયોધ્યા જવાનું નથીકહેતા. રાષ્ટ્રનું નિર્માણ ઋષિ જ કરે છે.

કોઈની ઉપર દબાણ પણ એક પ્રકારની હિંસા જ છે.

વિશાળતામાં વિષ્ણુંનો સ્વભાવ છે, તેથી તે પૃથ્વીના ૩/૪ ભાગમાં - સાગરમાં નિવાસ કરે છે.

જ્યારે આપણી આંખ ખૂલે અને પાંખ ઊડે - ફૂલે - પાંજ્હ ફેલાય ત્યારે આંતરિક વિકાસઅને વિશ્રામમાં વધારો થાય.

રાવણ પાસે જવા માટે રામ સ્વયં સેયુ બનાવે છે.

આશ્રમ એ છે જ્યામ આ થી શરુ થતા શબ્દો ચરિતાર્થ થાય.

૧

આરામ

જ્યાં આરામ મળે તે આશ્રમ કહેવાય.

૨

આગમ

જ્યાંથી આગમ - શાસ્ત્ર મળે તે આશ્રમ કહેવાય.

૩

આનંદ

જ્યાં આનંદ મળે તે આશ્રમ.

૪

આરોગ્ય

જ્યાં તન અને મનનું આરોગ્ય મળે તે આશ્રમ.

૫

આધાર

જ્યાં પીડિતોને આધાર મળે તે આશ્રમ.

કૌશલ્યા પૂર્વ દિશા છે જ્યાંથી રામ રુપી સૂર્ય નીકળે છે.

પ્રેમમાં કોઈ નિયમ નથી હોતા, છતાંય પ્રેમી સ્વયંભૂ નિયમો પાળે છે.

૯

રવિવાર, તારીખ ૨૯-૦૧-૨૦૧૨

જે સોનાના હરણ પાછળ દોડશે તેના ઘરેથી અપહરણ થઈ જશે.

ભક્તિ વિશેષ દિશાથી નહિં પંણ વિશેષ દશાથી મળે છે.

સાધનાના માર્ગે જવા માટે ઉત્સાહ જોઈએ અને વડીલનું માર્ગદર્શન જોઈએ.

આપણે ૩ વસ્તુ કરવી જોઈએ.

૧

આપણે ગુરૂ દર્શનની ચાહના રાખવી જોઈએ.

૨

આપણે ગુરૂના ચરણ દેખાય તેવી ચાહના રાખવી જોઈએ, ભલે પછી બીજું કંઈ ન દેખાય.આપને ચરણ ઉપર નિષ્ઠા રહે તેવી ચાહના રાખવી જોઈએ. ચરણનિ મહિમા છે.

૩

આપણને ગુરૂની કપા દ્રષ્ટિ મળે તેવી ચાહના રાખવી જોઈએ. ગુરૂના નયનનો મહિમા છે.

જ્યારે આત્મા નથી મરતો ત્યારે મહાત્મા કેવી રીતે મરે?

સરસ્વતીના હાથમાં શસ્ત્ર નથી હોતાં. વાણીમાં સ્વર હોય, શર ન હોય.

અભિમાન જ બધા શોકનું મૂળ છે.

માનસ સંત સમાજ

2012-01-01T22:35:00.004+05:30

રામ કથા

માનસ સંત સમાજ

સંતરામ ધામ

સંતરામ મંદિર

ઉમરેઠ

ગુજરાત

તારીખ ૩૧ ડિસેમ્બર ૨૦૧૧ થી તારીખ ૦૮ જાન્યુઆરી ૨૦૧૨

મુખ્ય ચોપાઈ

મુદ મંગલમય સંત સમાજૂ l

જો જગ જંગમ તીરથરાજૂ ll

........................................ બાલકાંડ ૧-૧/૭

સંત - સજ્જન સમાજ આનંદ મંગલમય છે; જે આ જગતના હરતા ફરતા તીર્થરાજ પ્રયાગ સમાન છે.

સંત સમાજ પયોધિ રમા સી l

બિસ્વ ભાર ભર અચલ છમા સી ll

...................................... બાલકાંડ ૧ - ૩૦/૧૦

રામકથા સંતોના સમાજ રૂપી સાગરમાં લક્ષ્મીજી જેવી છે અને વિશ્વનો ભાર વહન કરવામાં પૃથ્વી જેવી છે.

Following two articles are displayed here with the courtesy of their publishers viz. Gujarat Samachar and Divya Bhaskar Gujarati dailies.

સંતરામધામ ઉમરેઠમાં પૂ.મોરારિબાપુની દિવ્યવાણીમાં રામકથાનો આરંભ થયો

http://digg.com/news/offbeat/gujarat_samachar_world_s_leading_gujarati_newspaper_42

http://www.gujaratsamachar.com/20120101/gujarat/kheda3.html

સમાજને પ્રભાવિત કરવો સહેલો છે, પરંતુ પ્રકાશિત કરવો મુશ્કેલ છે

ઉમરેઠ ,તા .૩૧
'સમાજને પ્રભાવીત કરવો સહેલો છે, પરંતુ પ્રકાશીત કરવો ઘણો મુશ્કેલ છે. સંતો બધાને પ્રકાશીત કરે છે. સંતરામ ધામમાં જે સેવા પ્રકાશીત થાય છે. તે સેવા યુવાધનને પણ પ્રકાશીત કરે છે. જે પ્રભાવીત અને પ્રકાશીત થાય છે તે વીકસીત પણ થાય છે.' તેવું ઉમરેઠ ખાતે રામકથાનો પ્રારંભ કરતા પૂ.મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું. માનસ સંત સમાજ એ વિષય ઉપર કથાનો આરંભ કરતા તેઓએ રામાયણના ચાર ઘાટ હોવાનું જણાવ્યુ હતુ. જેમાં અધ્યાત્મ ઘાટ, ઉપાસના ઘાટ, કર્મઘાટ અને શરણાગતિનો ઘાટ હોવાનું જણાવ્યું હતુ. પણ મારે તો ગાનઘાટની રામાયણ કથા કરવી છે. તેવું જણાવ્યુ હતુ. સંતરામ મંદિર ઉમરેઠના સાર્ધ શતાબ્દી મહોત્સવ અને ૧૫૧માં વાર્ષિકોત્સવની ઉજવણી રૃપે નડિયાદ સંતરામ મંદિરના મહંત પૂ.રામદાસજી મહારાજના આશિર્વચન સાથે શનીવારથી ઉમરેઠના સંતરામ ધાટ ખાતે જાણીતા કથાકાર પૂ.મોરારીબાપુની દિવ્યવાણીમાં રામકથાનો આરંભ થતા પહેલા બપોરે બે વાગે અહીંના સંતરામ મંદિરેથી ભવ્ય પોથીયાત્રા કાઢવામાં આવી હતી. વાજતે ગાજતે નીકળેલી આ પોથીયાત્રા વેરાઇ માતાના મંદિર પાસે આવી પહોંચતા મંદિરના પૂજારીના હસ્તે તેનું પૂજન કરાયું હતુ. બાદમાં લાલ દરવાજા થઇ આ યાત્રા કથા મંડપમાં પહોંચી હતી. સાંજે ૪ વાગ્યાના સુમારે કથા મંડપના મંચ ઉપર રાજ્ય અને રાષ્ટ્રના વંદનીય સંતો મહંતોની ઉપસ્થિતિમાં કથાનું ઉદ્ઘાટન કરવામાં આવ્યુ ંહતું.
આ પ્રસંગે ૧૦૮ પૂ.દ્વારકેશલાલજી મહારાજે ઉમરેઠને રામકથાના સત્સંગનું સૌભાગ્ય પ્રાપ્ત થયું છે તે બદલ અભિનંદન પાઠવ્યા હતા. તેમણે લીલા સ્વરૃપ કૃષ્ણના પ્રથમ પ્રભાત તરીકે ડાકોરનું વર્ણન કરી ઉમરેઠ ગામ તેની પડખે આવ્યું છે ત્યારે તેને પૂ. મોરારીબાપુ જેવા સંતની રામકથાનું જે સૌભાગ્યુ પ્રાપ્ત થયું છે તે ખરેખર અવિસ્મરણીય બની રહેશે તેવી આશા વ્યક્ત કરી હતી. ભાગવત્ ભાસ્કર પૂ.રમેશભાઇ ઓઝાએ વિશ્વ સમસ્તને સમાવતા ખોળા તરીકે પૂ.નારાયણદાસજી મહારાજને વંદન કર્યા હતા. જ્યારે અમરકંટકના પૂ.કલ્યાણદાસજી મહારાજને રામકથાને સંશયરૃપી પક્ષી ઉડાડી દેતી તાળી તરીકે વર્ણવી આજના અશાંતિ અને અવિશ્વાસ ભર્યા સમાજમાં કથાશ્રવણ જ સાચું નિરુપણ હોવાનંુ જણાવ્યુ હતુ.
પૂ.દેવપ્રસાદજી મહારાજે કહ્યું હતુ કે આપ્યું તે આપણું ને રાખ્યું તે રાખનું. તેઓએ સંતરામ મંદિરની જનસેવાની પ્રવૃત્તિને બિરદાવી હતી. જ્યારે ઉમરેઠ સંતરામ મંદિરના મહંત પૂ.ગણેશદાસજી મહારાજે પૂ.મોરારીબાપુ સહિત તેઓની કથામાં પધારેલા સૌ સંતો મહંતો અને શ્રોતાજનોેને આવકાર્યા હતા.
રામકથાના મુખ્ય યજમાન પરિવાર તરીકે ઇપ્કોવાલા દેવાંગભાઇ પટેલ અને અનિતાબેન પટેલ તથા તેઓની દિકરીઓએ પણ સૌ સંતો- મહંતોનું સ્વાગત કરી પૂજન ક ર્યુ હંતુ. આ પ્રસંગે નિત્ય પ્રાર્થના પુસ્તીકાનું વિમોચન કરવામાં આવ્યુ ંહતુ.ં આજે આરંભાયેલી પૂ.મોરારીબાપુની દિવ્યવાણીમાં રામકથાની વિશેષતા એ હતી કે ઉમરેઠ પંથકમાં પ્રખ્યાત એવા કોહીનુર બેન્ડની સુરાવલીઓ વચ્ચે આ કથાનો આરંભ કરાયો હતો. પૂ.બાપુએ રામાયણની ચોપાઇમાં સંત સમાજના તિરથને યાદ કરી તેઓને વંદન કર્યા હતા. તેઓએ કહ્યું હતુ કે મારી કથામાં અત્યાર સુધી સંગીતની કોઇ કમી રહી નહોતી. એકમાત્ર બેન્ડવાજા વગાડવાના બાકી હતા. તેની કમી પણ આજે પૂર્ણ થઇ છે.
રામકથાની સાથે સાથે
ઉમરેઠ,તા.૩૧
રામકથા અગાઉ ૧ કિલોમીટર લાંબી પોથીયાત્રામાં ભજનમંડળીઓની સાથે ટ્રેક્ટરો, ભવાઇના ભૂંગડો, તથા ઢોલ નગારા સાથે કળશધારી કુંવારીકાઓ અને સાધુ, સંતો તેમજ સમાજના અગ્રણીઓ અને શ્રોતાઓ મોટી સંખ્યામાં જોડાયા હતા. ભજનોની રમઝટ સાથે આ પોથીયાત્રા કથા મંડપના સામિયાણામાં પહોંચી હતી.
કથાના મુખ્ય યજમાન અનિતાબેન પટેલ રામાયણની પોથી માથા પર ધરીને નગરયાત્રામાં ફર્યા હતા. વેરાઇ માતાના પૂજારીએ પોથીયાત્રા સહિત તમામ સંતો મહંતોનું પૂજન કર્યુ ંહતું.
૯૫,૦૦૦ સ્કે.ફૂટના કથા મંડપમાં ૪૦,૦૦૦થી પણ વધુ હકડેઠઠ મેદની કથાના પહેલા દિવસે જોવા મળી હતી.
પૂ.મોરારીબાપુએ કોહીનુર બેન્ડવાજાના માણસોને વ્યાસપીઠ પર બોલાવી સુરાવલીઓ છેડાવી હતી. ઉલ્લેખનીય છે કે આ બેન્ડવાજાનું સંચાલન મુસ્લીમ કલાકાર દ્વારા કરવામાં આવી રહ્યું છે. આ કલાકાર અને તેમના માણસો દ્વારા પૂ.મોરારી બાપુની દિવ્ય વાણીમાં આરંભાયેલી રામકથા દરમ્યાન સુંદર સંગીત પીરસી કોમી એકતાનું ઉદાહરણ પૂરું પાડયું હતું.
ઉમરેઠ સંતરામ મંદિરના મહંત પૂ.ગણેશદાસજી મહારાજે આ રામકથાને ઉમરેઠ પંથકનું ગૌરવ ગણાવતા તાડીઓના ગડગડાટથી તેને વધાવી લેવામાં આવી હતી.
મોડી સાંજ સુધી ચાલેલી પૂ.બાપુની આ કથા દરમ્યાન મંડપમાં હિન્દુ-મુસ્લીમ-શીખ- ઇસાઇ વગેરે ઉપસ્થિત રહેતા સર્વ ધર્મ સમભાવનાના દ્રશ્ય જોવા મળ્યા હતા.

સમાજને પ્રભાવિત કરવો સહેલો, પ્રકાશિત કરવો ઘણો મુશ્કેલ

Source: Bhaskar News, Umreth | Last Updated 1:05 AM [IST](01/01/2012)

http://www.divyabhaskar.co.in/article/MGUJ-morari-bapu-ramkatha-start-in-vadodara-2698167.html

http://digg.com/news/offbeat/morari_bapu_ramkatha_start_in_vadodara_www_divyabhaskar_co_in

- સંતરામધામ ઉમરેઠમાં પૂ. મોરારીબાપુની દિવ્યવાણીમાં રામકથાનો વાજતે-ગાજતે આરંભ

‘સમાજને પ્રભાવિત કરવો સહેલો છે, પરંતુ પ્રકાશિત કરવો ઘણો મુશ્કેલ છે. સંતો બધાને પ્રકાશિત કરે છે. સંતરામ ધામમાં જે સેવા પ્રકાશિત થાય છે, તે સેવા યુવાધનને પણ પ્રકાશિત કરે છે. જે પ્રભાવિત ને પ્રકાશિત થાય છે, તે વિકસિત પણ થાય છે’ તેવું ઉમરેઠ ખાતે રામકથાનો પ્રારંભ કરતા મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું. ‘માનસ સંત સમાજ' એ વિષય ઉપર કથાનો આરંભ કરતા તેઓએ જણાવ્યું હતું કે, અધ્યાત્મ ઘાટ, ઉપાસના ઘાટ, કર્મઘાટ અને શરણાગતિનો ઘાટ હોવાનું જણાવ્યું હતું, પણ મારે તો ગાનઘાટની રામાયણ કથા કરવી છે, તેવું કહ્યું હતું.

સંતરામ મંદિર ઉમરેઠના સાર્ધ શતાબ્દી મહોત્સવ અને ૧૫૧માં વાર્ષિકોત્સવની ઉજવણી રૂપે નડિયાદ સંતરામ મંદિરના મહંત રામદાસજી મહારાજના આશીર્વચન સાથે શનિવારથી ઉમરેઠના સંતરામ ઘાટ માટે જાણીતાં કથાકાર શ્રી મોરારીબાપુની દિવ્યવાણીમાં રામકથાનો આરંભ થતાં પહેલાં બપોરે બે વાગ્યે સંતરામ મંદિરેથી ભવ્ય પોથીયાત્રા નીકળી હતી. વાજતે ગાજતે નીકળેલી આ પોથીયાત્રા વેરાઈ માતાના મંદિર પાસે આવી પહોંંચતા મંદિરના પૂજારીના હસ્તે તેનું પૂજન કરાયું હતું. બાદમાં લાલ દરવાજા થઈ આ યાત્રા કથા મંડપમાં પહોંચી હતી. સાંજે ૪ વાગ્યાના સુમારે કથા મંડપના મંચ ઉપર રાજ્ય અને રાષ્ટ્રના વંદનીય સંતો મહંતોની ઉપસ્થિતમાં કથાનું ઉદ્ઘાટન કરવામાં આવ્યું હતું.

આ પ્રસંગે ૧૦૮ પૂ.દ્વારકેશલાલજી મહારાજ, ભાગવત ભાસ્કર રમેશભાઈ ઓઝા, અમરકંટકના કલ્યાણદાસજી મહારાજ અને દેવપ્રસાદજી મહારાજે આશીર્વચન પાઠવ્યા હતા. જ્યારે ઉમરેઠ સંતરામ મંદિરના મહંત ગણેશદાસજી મહારાજે મોરારીબાપુ સહિત તેઓની કથામાં પધારેલા સંતો મહંતો અને શ્રોતાજનોને આવકાર્યા હતા. રામકથાના મુખ્ય યજમાન પરિવાર તરીકે ઇપ્કોવાલા દેવાંગભાઈ પટેલ અને અનિતાબહેન પટેલે તથા તેઓનાં દીકરીઓએ પણ સંતો-મહંતોનું સ્વાગત કરી પૂજન કર્યું હતું.

આ પ્રસંગે નિત્ય પ્રાર્થના પુસ્તિકાનું વિમોચન કરવામાં આવ્યું હતું. આજે આરંભાયેલી પૂ.મોરારીબાપૂની દિવ્યવાણીમાં રામકથાની વિશેષતા એ હતી કે ઉમરેઠ પંથકમાં પ્રખ્યાત એવા કોહિનુર બેન્ડની સુરાવલીઓ વચ્ચે આ કથાનો આરંભ કરાવ્યો હતો. પૂ.બાપુએ રામાયણની ચોપાઈમાં સંત સમાજના તિરથને યાદ કરી તેઓને વંદન કર્યા હતા.

ઉત્સવની રમઝટ

મંદિરનાં વાર્ષિકોત્સવ ઉજવણીનાં ભાગરૂપે તા. ૨જીનાં રોજ શાહબુદ્દીન રાઠોડ, જગદીશ ત્રિવેદી અને અન્ય દ્વારા હાસ્યવંદના, તા. ૩જીએ શ્રી. અશ્વિન પાઠક દ્વારા સુંદરકાંડ, તા. ૪થીએ સાંઈરામ દવેનો લોકદરબાર રંગ કસુંબલ કાફલો, તા.૫મીએ હેમંત ચૌહાણ અને સાથીદારો દ્વારા ભજન એ જ સ્વજન, તા. ૬ઠ્ઠીએ પુરુષોત્તમ ઉપાધ્યાય, હંસા દવે, વિરાજ-બજિલ ઉપાધ્યાય, ઐશ્વર્યા મજમુદાર દ્વારા ગમતાનો કરીએ ગુલાલ તેમ જ તા. ૭મીએ ભજનિક અનુપ જલોટા દ્વારા અનુપમ સંધ્યાનાં કાર્યક્રમ યોજાશે.

સિલ્ક સિટી ઉમરેઠ બન્યું અવધપુરી, જુઓ તસવીરોમાં

Source: Bhaskar News, Umreth | Last Updated 1:23 AM [IST](02/01/2012)

http://www.divyabhaskar.co.in/article/MGUJ-VAD-silk-city-umreth-become-avadhpuri-2701220.html

http://digg.com/news/offbeat/silk_city_umreth_become_avadhpuri_www_divyabhaskar_co_in

- સિલ્ક સિટી ઉમરેઠ બન્યું અવધપુરી
- શ્રી મોરારીબાપુની દિવ્યવાણીમાં રામકથાનું શ્રવણ કરવા નવાં વર્ષની નવલી સવારે ભાવિકોનું ઘોડાપુર
‘જો સારું વન હોય તો સાવજનાં પણ ટોળાં હોય, એમ સારો સમાજ હોય તો સંતોનાં પણ મેળા હોય. સંત આખો સમાજ છે. ના કોઇ ગુરુ, ના કોઈ ચેલા, ઈનમે મેં અકેલા, અકેલે મેં મેલા. સંત સમાજ હાલતો ચાલતો પ્રયાગ છે’ એમ ઉમરેઠ ખાતે આયોજિત રામકથા પારાયણનાં બીજા દિવસે સંતશ્રી મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું.

ઉમરેઠ સંતરામ મંદિરનાં ૧૫૧માં વાર્ષિકોત્સવની ઉજવણી પ્રસંગે આયોજિત રામકથાનાં બીજા દિવસે રાજ્ય આયોજન પંચનાં ઉપાધ્યક્ષ ભૂપેન્દ્રસિંહ ચુડાસમા, સંત,મહંતો તથા મોટીસંખ્યામાં ભાવિક ભકતો ઉમટી પડ્યા હતા. ભગવાન ઈસુનાં નવા વર્ષની શુભેચ્છા પાઠવતાં શ્રી. મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું કે, ‘પ્રારંભથી વિપરિત હોય ત્યારે ગમે તેટલું સીધુ કરે છતાં વિપરિત થાય છે. શાંતિનો અનુભવ કરાવે તેને સંત કહેવાય. વિવેક એ સંત સમાજનો બીજો પ્રયાગ છે. સંત હોય ત્યાં ભેદનો છેદ ઉડી જાય છે.

પ્રેમભાવના ના હોય ત્યાં પ્રવેશ લેવાય નહીં. નદી સાગરને મળે એટલે એનું વ્યક્તિગત નામ મટી જાય છે. સાધુને વાદળ પણ કહેવાય છે, કારણ કે વાદળ કાળા હોય છે, પણ તેમાંથી વરસતું પાણી મીઠું અને ઉજળું હોય છે. વેદપુરાણ એક સાગર છે. જેમાંથી સારું સારું લઈ સાધુ સમાજને આપે છે. જ્યારે સરસ્વતીનાં ઉપાસકો વિશે તેમણે જણાવ્યું હતું કે, જેણે ખરા અર્થમાં સરસ્વતીને રીઝવી છે, તેઓએ વિચારધારા કે વણધારાથી પ્રાપ્ત કરી હોય છે.

શમિયાણો ભારે જનમેદનીથી ભરચક

ઉમરેઠમાં રામકથાના સ્થળે ૭૦ હજાર ચોરસ મીટર વિસ્તારમાં બંધાયેલો મંડપ કથાના શ્રવણ માટે આવેલા ભકતોથી ખીચોખીચ ભરાઈ જતાં ઘણાં લોકોને ઉભા રહેવું પડ્યું હતું. જેથી આયોજકો દ્વારા તાત્કાલિક આસપાસમાં નવો મંડપ બંધાવવાની કામગીરી હાથ ધરવામાં આવી હતી.

કથા મંડપ પાસે લોકશાહી પર્વ

રામકથાના સ્થળે ઉમરેઠ મામલતદાર કચેરી દ્વારા સ્ટોલ ઉભો કરીને મતદાર યાદીમાં નામ નોંધણી તથા ઓળખપત્ર આપવાનું કાર્ય હાથ ધરાયું હતું. આ ઉપરાંત ઇ-ગર્વનન્સ પ્રોજેક્ટ અંતગઁત સાત બારના ઉતારામાં ફિંગરપ્રિન્ટ લેવાના બાકી રહ્યા હોય તેવા ખેડૂતોના ફિંગરપ્રિન્ટ લેવાની કાર્યવાહી પણ શરૂ કરવામાં આવી હતી.

આપણને અનાથ ન છોડે તે ગુરૂ

ભારતની મહાન પ્રથા ગુરુની રહી છે, તો ગુરુને કેમ ઓળખવા એ વિશે મોરારી બાપુએ જણાવ્યું હતું કે, ‘ગમે તે પરિસ્થિતિમાં આપણો હાથ કે સાથ ન છોડે તે ગુરુ. આપણને ખબર ન હોય છતાં જેની આંખો આપણો પીછો કરે તે ગુરુ. આપણને અનાથ ન છોડે તે ગુરુ કહેવાય. શિષ્યનો હાથ ગુરુનાં ચરણમાં અને ગુરુનો હાથ શિષ્યનાં શીરે હોય તો બેડો પાર થઈ જાય.

ભાવિકોને હનુમાન ચાલીસાને ભેટ

રામકથા સાંભળવા અંકલેશ્વરથી પધારેલા એક હરિભક્તિ દ્વારા પોકેટ હનુમાન ચાલીસાની ૨૫ હજાર ઉપરાંત નકલોનું વિતરણ કરવામાં આવ્યું હતું. આ હરિભક્તિ વધુમાં જણાવ્યું હતું કે, ‘શ્રીરામ ભકત હનુમાનનાં પોતે ભકત હોવાથી અનેક જગ્યાઓ પર જઈને હનુમાન ચાલીસાનું વિતરણ કર્યું છે.

તમામ તસવીરો: પ્રણય શાહ

જીવનના અંધારાનું વજન કિલોમાં થતું નથી ઃ પૂ.મોરારિબાપુ

http://www.gujaratsamachar.com/20120102/gujarat/kheda7.html

http://digg.com/news/offbeat/gujarat_samachar_world_s_leading_gujarati_newspaper_43

નડિયાદ, તા. ૧
કૂતરા જેવું પ્રાણી પણ રોટલાનો કટકો સુંઘે છે, પછી રોટલા બરાબર છે કે નહીં તેની ખાતરી કરે છે, પછી તેને ખાય છે. જ્યારે કેટલાંક લોભી માણસો સો રૃપિયાની નોટ જોવા - વિચાર્યા વગર ખીસ્સામાં મૂકી દેતાં અચકાતા નથી. આટલો ફેર હોય છે પશુના જીવમાં અને માણસના જીવમાં. જીવનના અંધારાનું વજન કીલોમાં થતું નથી. એ તો એક નાનકડો દિવડો પણ દૂર કરી શકે છે. સમાજના સંતો આવા અંધારુ દૂર કરનારા દિવડાઓ છે.
ઉમરેઠ સંતરામ મંદિરની રામકથામાં બાપુએ અસ્ખલિત વાણી પ્રવાહ વહેરાવ્યો
યાત્રાધામ ડાકોરની પડખે ઉમરેઠના સંતરામ મંદિરમાં સાર્ધ શતાબ્દી મહોત્સવ નિમિત્તે ચાલતી પૂજ્ય મોરારીબાપુની રામકથાના આજે પ્રથમ દિવસે બાપુએ સંત સમાજના વિષય ઉપર ઉપર મુજબનો અસ્ખલિત વાણી પ્રવાહ વહેવડાવ્યો હતો. તેમણે જીવનમાં કોઇ એક સંત મળી જાય તો ત્રિભુવનને ભરી દે એવી ટકોર કરીને જણાવ્યુ હતે કે સિંહોના ટોળા ન હોય એ વાત ખરી નથી. જો સારું વન હોય તો સિંહના પણ ટોળા હોઇ શકે છે, એમ જો સમાજ સારો હોય તો સંતો સંતકૃપા અસ્ખલિત વહ્યા કરે. સંત સમાજના પાંચ મુખ્ય લક્ષણોની વાત કરતાં બાપુએ કહ્યું હતુ કે સંતનું પ્રથમ લક્ષણ શાંતિ છે. બીજુ વિવેક, ત્રીજું સુવ્યવસ્થા, ચોથું પ્રેમ-ભાવના અને પાંચમુ સેવાવૃતિનું સર્જન છે. પ્રયાગની ત્રણ નદીઓ, ગંગા-યમુના અને સરસ્વતીની જેમ સંતમાં પણ જ્ઞાાન,ભક્તિ અને યોગની ત્રિવેણી રહેલી હોય છે. આથી જ સંત જાતને મારીને પણ ભક્તને તારી શકે છે. સંતની જેમ ભક્તિના પણ પાંચ લક્ષણો બાપુએ ગણાવ્યા હતા. પ્રવાહ...ગતિશીલતા... પરોપરકાર... સહજતા અને સમરસતા. ગુરવંદનાથી પોતાની વાણીને વિરામ આપતા બાપુએ કથાને અંતે ગુરુમહિમા પણ કહ્યો હતો.
આજની રામકથાનો પ્રારંભ બરાબર સવારે ૯ વાગે થયો ત્યારે સંતરામ મંદિરનો કથા મંડપ હજારો શ્રદ્ધાળુઓથી ખીચોખીચ થયો હતો. બાપુની રામધુનથી જેમ આરંભ થયો તેમ અંત પણ શ્રી વૃંદાવન રાધે રાધેની ધૂનથી થયો હતો.
ત્યારે કથામંડપમાં અનેક ભક્તો રસતરબોળ થઇને નૃત્ય કરતા હતા. કથાને અંતે યજમાન પરિવાર દેવાંગભાઇ અને અનિતાબેન પટેલે પોથીની આરતી ઉતારી હતી.

‘રામ વગરનો રૂપિયો સુખમાં કન્વર્ટ થઇ શકતો નથી’, Vadodara,

Source: Bhaskar News, Vadodara | Last Updated 3:01 AM [IST](02/01/2012)

http://www.divyabhaskar.co.in/article/MGUJ-VAD-without-saying-ram-rupee-didi-not-converting-in-happiness-2702450.html

http://digg.com/news/offbeat/without_saying_ram_rupee_didi_not_converting_in_ha_www_divyabhaskar_co_in

બાપુની રામકથા સાંભળ્યા વગર મરવવું એ ભયંકર ખોટનો ધંધો છે : ડૉ. ગુણવંત શાહ

‘ રામ કથા નરવી અને નિવડેલી કથા છે.રામ કથા ધાર્મિક નથી, રામ કથા એક શિબિર છે, સેતુ બંધની કથા છે. આપણે રામના ઉપાસક થવાનું છે, સત્યના ઉપાસક થવાનું છે.’ સર સયાજીરાવ નગર ગૃહ ખાતે રવિવારે સાંજે પ્રવચન દરમિયાન પૂ, મોરારિબાપુના મુખેથી નિકળેલાં શબ્દેશબ્દમાં રામકથાના મહાત્મયગાનને રામભકત હનુમાનજી, લક્ષ્મણજી અને મહાપુરુષ મહાત્મા ગાંધીની ભક્તિ-સસ્કારની વાતો વણીને પ્રસ્તુત કરતાં સંસ્કારીનગરીના શ્રોતાજનોને સંસ્કારસિદ્ધિનો અનુભવ કરાવ્યો હતો.

સર સયાજીરાવ નગર ગૃહ ખાતે શ્રી સરદાર ભવન ટ્રસ્ટના ઉપક્રમે ચર્ચાચોરા કાર્યક્રમ અંર્તગત પૂ. મોરારિબાપુના વિચારો પર આધારિત અને દિવ્ય ભાસ્કરના કટાર લેખક જગદીશ ત્રિવેદી દ્વારા લિખિત ગ્રંથ માનસ દર્શનનો લોકાર્પણ કાર્યક્રમ જાણીતા ચિંતક અને સાહિત્યકાર ડૉ. ગુણવંત શાહના વિશેષ ઉપસ્થિતિમાં યોજાયો હતો.

અનીતિથી રળેલાં રૂપિયા વિશે પૂ. મોરારિબાપુએ જણાવ્યું કે, ‘રામ વગરનો રૂપિયો સુખમાં વધારો કરનાર નથી કારણ કે આવો રૂપિયો સુખમાં કન્વર્ટ થતો નથી. વેદાંત કહે છે કે, આરોપ, ભ્રાંતિ, મૂઢતા અને મિથ્યાભિમાનથી મુક્તિ કે તેનો નાશ કોઈ પણ ભૌતિક ઉપકરણો, પ્રયાસોથી થઈ શકતો નથી. એકમાત્ર વિચાર શાંત, સ્થિર ચિત્તમાંથી સ્ફૂરેલો વિચાર જ તેનો નાશ કરી શકે છે. વાત વાતમાં મરવાની વાત કરવી એ ઉદાસિનતા છે. આ પ્રસંગે તેમણે કહ્યું હતું કે જગદીશ ત્રિવેદીએ રામ કથાને ધ્યાનથી સાંભળીને, ટપકાવીને વિવેકપૂર્ણ સંકલન કર્યું છે.

કાર્યક્રમના અતિથિ વિશેષ ડૉ. ગુણવંત શાહે જણાવ્યું કે, ‘ મોરારિબાપુએ રામાયણને ઘેર ઘેર વાંચતું કર્યું એ એક ગજબ ઘટના, ગુજરાત માટે નહીં, ભારત માટે નહીં પણ દુનિયા માટે છે. રામાયણ વાંચ્યા વિના મરવું ખોટનો ધંધો છે પણ બાપુની રામ કથા સાંભળ્યા વિના મરવું ભયંકર ખોટનો ધંધો છે. કેવળ ભૌતિક સંપતિ રાવણત્વનો જ પ્રકાર છે. હનુમાનજી પાસે રામત્વ હતું, ભક્તિની સમૃદ્ધિ હતી. એક પ્રસંગને ટાંકીને કહ્યું હતું કે, વનવાસથી પાછા ફરેલાં શ્રી રામને જ્યારે ભરત પગે લાગે છે ત્યારે તેમની પાદુકા અશ્રુપૂર્ણ બને છે ત્યારે રામ ભરતને કહે છે કે ‘ ભરત, હું વનમાં ગયો ત્યારે હસતો ગયો. ઘરે આવીને રડ્યો છું.’ રામાયણમાં પાત્રો ત્યાગની હરીફાઈ કરે છે.

આ પ્રસંગે ‘માનસ દર્શનના લેખક જગદીશ ત્રિવેદીએ હળવી વિનોદસભર શૈલીમાં જણાવ્યું કે, દિવ્ય ભાસ્કરના મેગેઝિન એડિટર મનીષ મહેતાના માનસના વિચારને અમલમાં મૂકાતા રવપિૂતિgમાં સદી થવાની તૈયારી છે ત્યારે સચિનની સદી પહેલી થાય તેવી આશા રાખીએ !’ આ પ્રસંગે મનીષ મહેતા અને જગદીશ ત્રિવેદીનું પૂ.મોરારિબાપૂના હસ્તે અભિવાદન કરાયું હતું.

આ સાથે રવિવારે વડોદરા શહેરના દિશેન મીલ ગરનાળાથી ટ્રાન્સપેક સર્કલ (ચકલી સર્કલ)ના માર્ગને લલિચંદ્ર મગનભાઈ પટેલ માર્ગ તરીકેની નામાંકરણ વિધિ પૂ. મોરારીબાપૂના હસ્તે મેયર ડૉ. જયોતબહિેન પંડ્યાની ઉપસ્થિતિમાં યોજવામાં આવી હતી.

હું થિયેટરમાં જાઉ તો બધા મને પગે લાગવા માંડે : પૂ. બાપૂ

પૂ. મોરારિ બાપુએ જણાવ્યું હતુંકે, મને પણ થિયેટરમાં જઈને ફિલ્મ જોવાની ઇચ્છા થાય છે. છેલ્લું પાકિઝા જોયું હતું. હવે જાઉ તો બધા પગે લાગવા મંડી જાય.તેમણે એક ઉદાહરણ આપતાં કહ્યું કે કોઈ યુવાને આવીને કહ્યું કે ૨૦૧૨માં પ્રલય થવાનો છે એવી ફિલમ આવી છે. પણ મેં તો મારી રામ કથાની ૨૦૧૫ની સાલ સુધીની તારીખો આપી દીધી છે. કાર્યક્રમમાં જાણીતા સાહિત્યકાર અને ચિંતક ડૉ. ગુણવંતશાહે જણાવ્યું હતુંકે, કાશમીરના પૂર્વ મુખ્યમંત્રી ફારૂક અબ્દુલ્લાના મુખેથી રામભજન સાંભળવાનો લહાવો છે. તે જ્યારે રામભજન ગાય છે ત્યારે આંખ મીચીને ડોકૂ ધૂણાવતા લોકો મેં નજરે જોયા છે. ચર્ચા ચૌરામાં આઠેક મહિના બાદ તેમને બોલાવવાનું થાય ત્યારે બાપૂને આવવા મારી વિનંતી છે.

વિશ્વાસ એટલે ધ્રુવનો તારો, બીજા તારાં ખરે, ધ્રુવ ન ખરે

Source: Bhaskar News, Umreth | Last Updated 12:00 AM [IST](03/01/2012)

http://www.divyabhaskar.co.in/article/MGUJ-trust-is-like-star-of-dhruva-it-does-not-fall-2703849.html?HFL-19=

http://digg.com/news/offbeat/trust_is_like_star_of_dhruva_it_does_not_fall_www_divyabhaskar_co_in

- જેને પોતાની ચમક ન હોય તે બીજાને દિશા બતાવી શકે નહીં, એવું શ્રી મોરારી બાપુએ ઉમરેઠ ખાતે રામકથામાં કહ્યું

‘વિશ્વાસ એટલે ધ્રુવનો તારો, બીજા બધા તારા ખરે, દિશા અને સ્થાન બદલે પણ ધ્રુવ કદી ખરે નહીં, સ્થાન બદલે નહીં. ધ્રુવ હંમેશા ઉત્તરમાં રહે. જગતનાં તમામ સવાલનો ઉત્તર આપે તેને ધ્રુવ કહેવાય.’ એવું પરમ પૂજય શ્રી મોરારી બાપુએ ઉમરેઠ સંતરામધામ ખાતે આયોજિત રામકથાના ત્રીજા દિવસે જણાવ્યું હતું.

વિશ્વાસ પર આખું ચરિત્ર કહેવું છે, એમ જણાવતાં શ્રી મોરારી બાપુએ કહ્યું હતું કે ‘ધ્રુવને પોતાની ચમક હોય, જેને પોતાની ચમક ન હોય તે બીજાને દિશા બતાવી શકે નહીં. આધાશીશી થાય ત્યારે થોડી થોડી વાર માથું દુ:ખે અને થોડીવાર પછી મટી જાય. એવી રીતે સ્વીકારનું સુખ અને અસ્વીકારનું દુ:ખ કોઈ આપણું ખરાબ કરે તો આ બધામાંથી બહાર આવવાનો એક જ રસ્તો છે, હરીનુંં નામ લો, પ્રભુનું નામ લો. તમારાંથી કઈ પણ થાય તો તમારી જાતને નીચી ન સમજતાં. તુલસીદાસે કહ્યું છે કે વિશ્વાસ એક રામનામ છે.’

શબ્દનું મહત્વ સમજાવતાં શ્રી મોરારી બાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘ગામડાંના અવાવરું કૂવામાં પારેવા માળા કરે, ઇંડુ મુકે, પાણીમાં નીચે નજર કરે ત્યારે પાણીમાં નીચે આકાશ અને ઉપર આકાશ જ દેખાય, તેમ શબ્દ પકડી લો તો અધોગતિ ન થાય, ઉધ્વંગતિ જ થાય. સત્ય, પ્રેમ અને કરુણા ત્રણ શબ્દની ત્રિવેણી છે, સત્ય ધર્મનો સર છે, રામ સત્ય મૂર્તિ, બુધ કરુણામૂર્તિ એ જ પ્રેમ મૂર્તિ છે. પૂરી રામાયણ જાણવાથી જરૂર જીવન તરી જશે. એમ શબ્દ લઈ લો બેડો પાર થઈ જશે. સંતો આપણી દિશા છે.’

શ્રી મોરારી બાપુએ કથાને આગળ ધપાવતાં જણાવયું હતું કે ‘મને ઘણાં પૂછે કે આપ બાપ કેમ બોલો છો, બાપ એટલે પિતાવાચક શબ્દ છે એનો બીજો અર્થ વાત્સલ્યરૂપી ઉચ્ચારેલાં શબ્દ છે. બધાને ખબર ન પડે કે સંસ્કૃત કઈ ભાષા છે. તેને શીખવતી શાળાઓને મારાં પ્રણામ, તે દેવગીરી છે, ડમરુંનો અવાજ છે, વ્યાસપીઠનું વાત્સલ્ય છે. સેવક સ્વામી, સખા પ્રેમ એ અમારો જગબાપ છે. આમ શબ્દ વ્યાસપીઠનું વાત્સલ્ય છે. સત્તા ભોગવી શકો પણ શાંતિ ન લઈ શકો. શાંતિથી સુઈ ન શકો, સુવા ન દે તે સત્તા શા કામની. સંતો આપણાં બાપ છે, આપણી ભક્તિના પાલકો છે. સંત સમાજ હાલતો ચાલતો વટવૃક્ષનો વડલો છે. વિશ્વાસનું પ્રતિક છે, બીજું વિશ્વાસનું પ્રતિક ધ્રુવનો તારો છે.’

શબ્દ સદ્ગુરૃ બની શકે, શબ્દથી સત્ય પામી શકાય ઃ મોરારીબાપુ

http://www.gujaratsamachar.com/20120103/gujarat/kheda6.html

http://digg.com/news/offbeat/gujarat_samachar_world_s_leading_gujarati_newspaper_44

શબ્દ સદ્ગુરૃ બની શકે, શબ્દથી સત્ય પામી શકાય ઃ મોરારીબાપુ

ઉમરેઠ સંતરામ મંદિરના સાર્ધશતાબ્દિ મહોત્સવમાં નવરસની સમજૂતી આપી
ઉમરેઠ,તા.૨
ગુજરાતી ભાષા કે.જી.થી કોલેજ સુધી ફરજ્યિતા હોવી જોઇએ. પગના તળિયાથી માથાના તાળવા સુધી જ નહીં, પરંતુ માતાના ગર્ભથી જ માતૃભાષા શીખવાડવી જોઇએ. માણસનો સૌથી મોટો ગુરુ તો શબ્દ છે. સત્ય, પ્રેમ, અને કરુણા જેવા શબ્દોને ગુરુ માનવાથી સંસાર પાર થઇ જાય છે. શબ્દ માત્ર સદ્ગુરુ બની શ કે. શબ્દથી સત્યને પામી શકાય. આ સત્યને પામવા માટે સંતદર્શન, સંતચરિત્રનું સેવન કરો.
સંતો જ મુશ્કેલીઓનો ઉપાય છે, સત્ય તરફની દિશા છે.
ઉમરેઠના સંતરામ મંદિરના સાર્ધશતાબ્દી મહોત્સવ પ્રસંગે પૂ.મોરારીબાપુએ આજે ભક્તિ-સંકિર્તનમાં રસતરબોળ કરીને ઉપરોક્ત વચનો વહાવ્યા હતા. તાજેતરમાં જૂનાગઢ ખાતે ભરાયેલા સાહિત્ય પરિષદના સંમેલનમાં બાપુએ સંતોની ઉપસ્થિતિમાં ગુજરાતી ભાષાને ફરજ્યિતા બનાવવા માટે જે ઠરાવ પસાર કર્યો હતો, તે ગુજરાત સરકારને મોકલી આપવામાં આવ્યો છે. અને આજની અંગ્રેજી તરફની આંધળી દોટ સામે પણ બાપુએ લાલબત્તી ધરી હતી. સંત સમાગમ ઉપરના પોતાના મુખ્ય વિષય ઉપર બોલતા બાપુએ જણાવ્યું હતુ કે સંતો સમાજની સાચી દિશા છે. સંતોના સેવનથી ક્લેશ અને ઘરકંકાશ નાશ પામે છે. સંતોને ધ્યાનથી સાંભળો, એમના શ્વાસ પણ સુરામય હોય છે. સંતનું શ્રવણ એ પ્રયાગરાજ છે. પ્રસન્નતાથી સંતને સાંભળવા જોઇએ.
રામાયણમાં રામના પ્રવક્તા લક્ષ્મણ છે. દશરથ એટલે દશે દિશાઓમાં દોડતા રથ. જીવનને ધન્ય કરવા કોઇને કોઇ નામ જોડી રાખો. રામનું નામ હોય, કે કૃષ્ણનું, ઇસુખ્રિસ્ત હોય કે અલ્લાહ, મહાદેવ કે મહાવીર, કોઇપણ નામમાં શ્રદ્ધા ભેળવો, વિશ્વાસ કેળવો તો પ્રભુપ્રાપ્તિ સુધી પહોંચી શકાશે.
આજે માણસ કલાકો સુધી પૂજા-પ્રાર્થના કરી શકતો નથી. ખેતી,નોકરી, ધંધો-વેપારમાંથી સમય કાઢવો મુશ્કેલ છે. આનો ઉપાય નામસ્મરણ છે. યજ્ઞા કરવો તે મહાયોગ છે, મોટી કથાકરાવોસ, પારાયણો કરો, યજ્ઞા કરાવો તો સારું જ છે, પણ જો એમ ન કરી શકાય તો માત્ર મુખમાં હરીનું નામ રટયા કરો. તેથી યજ્ઞાના ફળ જેટલું જ પુણ્ય મળી રહેશે.
આજની રામકથામાં બાપુએ ડાકોરની સંસ્કૃત પાઠશાળાના વિદ્યાર્થીઓને વ્યાસપીઠ ઉપર બોલાવીને શિવ મહિમ્નના શ્લોકોનું ગાન કરાવ્યું હતું. સોમવારના દિવસે મહાદેવનું સ્મરણ કરીને બાપુએ જણાવ્યુ ંહતુ કે વિશ્વાસના પાંચ પ્રકાર હોય છે. વિશ્વાસના અભાવને કારણે જ આપણે દુઝણી ગાયનું દૂધ ઝીલી શક્તા નથી. બ્લડ બેંકનું ઉદ્ઘાટન કરનારા ટીપુંય લોહીનું ડોનેશન ન કરે, તો શું કામના? વિશ્વાસ તો ધુ્રવના તારા જેવો અચળ હોવો જોઇએ.
આજની કથામાં પૂ.બાપુએ પ્રેમાનંદની શૈલીના નવ રસ રામાયણના માધ્યમથી સમજાવ્યા હતા. ત્યારબાદ સર્વધર્મના ભગવાનને યાદ કરીને સંકીર્તન કરાવ્યુ ંહતુ.
રાજકીય રેલીઓ વિશે ઉગ્ર ટીકા
ઉમરેઠ,તા.૨
પૂ,મોરારીબાપુએ રામકથામાં આજે રાજકીય રેલીઓને આડે હાથે લીધી હતી. તેમણે જણાવ્યુ ંહતુ કે આ કોઇ રાજકારણની રેલી નથી, પણ ભક્તિનો મોટો રેલો છે. આ કોઇ ભાડુતી રેલો નથી. આ તો સ્વયંભૂ શ્રદ્ધાનં ઘોડાપુર છે. ભક્તિ અને રાજકારણમાં આ જ તો મોટો તફાવત છે.

મોરારી બાપુની રામકથામાં સંતો મનમુકીને ઝુમ્યાં

Source: Bhaskar News, Umreth | Last Updated 8:17 PM [IST](02/01/2012)

http://digg.com/news/offbeat/morari_bapu_ram_katha_in_umreth_www_divyabhaskar_co_in

વિશ્વાસ એટલે ધ્રુવનો તારો: બીજા તારાં ખરે, ધ્રુવ ન ખરેજેને પોતાની ચમક ન હોય તે બીજાને દિશા બતાવી શકે નહીં, એવું શ્રી મોરારી બાપુએ ઉમરેઠ ખાતે રામકથામાં કહ્યું

‘વિશ્વાસ એટલે ધ્રુવનો તારો, બીજા બધા તારા ખરે, દિશા અને સ્થાન બદલે પણ ધ્રુવ કદી ખરે નહીં, સ્થાન બદલે નહીં. ધ્રુવ હંમેશા ઉત્તરમાં રહે. જગતનાં તમામ સવાલનો ઉત્તર આપે તેને ધ્રુવ કહેવાય.’ એવું પરમ પૂજય શ્રી મોરારી બાપુએ ઉમરેઠ સંતરામધામ ખાતે આયોજિત રામકથાના ત્રીજા દિવસે જણાવ્યું હતું.

વિશ્વાસ પર આખું ચરિત્ર કહેવું છે, એમ જણાવતાં શ્રી મોરારી બાપુએ કહ્યું હતું કે ‘ધ્રુવને પોતાની ચમક હોય, જેને પોતાની ચમક ન હોય તે બીજાને દિશા બતાવી શકે નહીં. આધાશીશી થાય ત્યારે થોડી થોડી વાર માથું દુ:ખે અને થોડીવાર પછી મટી જાય. એવી રીતે સ્વીકારનું સુખ અને અસ્વીકારનું દુ:ખ કોઈ આપણું ખરાબ કરે તો આ બધામાંથી બહાર આવવાનો એક જ રસ્તો છે, હરીનું નામ લો, પ્રભુનું નામ લો. તમારાંથી કઈ પણ થાય તો તમારી જાતને નીચી ન સમજતાં. તુલસીદાસે કહ્યું છે કે વિશ્વાસ એક રામનામ છે.’

શબ્દનું મહત્વ સમજાવતાં શ્રી મોરારી બાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘ગામડાંના અવાવરું કૂવામાં પારેવા માળા કરે, ઇંડુ મુકે, પાણીમાં નીચે નજર કરે ત્યારે પાણીમાં નીચે આકાશ અને ઉપર આકાશ જ દેખાય, તેમ શબ્દ પકડી લો તો અધોગતિ ન થાય, ઉધ્વંગતિ જ થાય. સત્ય, પ્રેમ અને કરુણા ત્રણ શબ્દની ત્રિવેણી છે, સત્ય ધર્મનો સર છે, રામ સત્ય મૂર્તિ, બુધ કરુણામૂર્તિ એ જ પ્રેમ મૂર્તિ છે. પૂરી રામાયણ જાણવાથી જરૂર જીવન તરી જશે. એમ શબ્દ લઈ લો બેડો પાર થઈ જશે. સંતો આપણી દિશા છે.’

શ્રી મોરારી બાપુએ કથાને આગળ ધપાવતાં જણાવયું હતું કે ‘મને ઘણાં પૂછે કે આપ બાપ કેમ બોલો છો, બાપ એટલે પિતાવાચક શબ્દ છે એનો બીજો અર્થ વાત્સલ્યરૂપી ઉચ્ચારેલાં શબ્દ છે. બધાને ખબર ન પડે કે સંસ્કૃત કઈ ભાષા છે. તેને શીખવતી શાળાઓને મારાં પ્રણામ, તે દેવગીરી છે, ડમરુંનો અવાજ છે, વ્યાસપીઠનું વાત્સલ્ય છે. સેવક સ્વામી, સખા પ્રેમ એ અમારો જગબાપ છે. આમ શબ્દ વ્યાસપીઠનું વાત્સલ્ય છે.

સત્તા ભોગવી શકો પણ શાંતિ ન લઈ શકો. શાંતિથી સુઈ ન શકો, સુવા ન દે તે સત્તા શા કામની. સંતો આપણાં બાપ છે, આપણી ભક્તિના પાલકો છે. સંત સમાજ હાલતો ચાલતો વટવૃક્ષનો વડલો છે. વિશ્વાસનું પ્રતિક છે, બીજું વિશ્વાસનું પ્રતિક ધ્રુવનો તારો છે.’ - તમામ તસવીરો પકંજ શ્રીધર

સંસ્કૃત્તમાં સંગીત ભળે તો સંસ્કૃતિનું સર્જન થાય

Source: Bhaskar News, Umreth | Last Updated 12:00 AM [IST](04/01/2012)
http://www.divyabhaskar.co.in/article/MGUJ-when-music-mix-in-sanskrit-it-become-culture-2707941.html

http://digg.com/news/offbeat/when_music_mix_in_sanskrit_it_become_culture_www_divyabhaskar_co_in

- મનુષ્ય જીવનમાં મૃત્યુનાં મર્મને મોરારીબાપુએ સચોટ અને માર્મિક રીતે ભાવિકોને સમજાવ્યો
- રામકથાનાં ચોથા દિવસે વિશાળ સંખ્યામાં ભક્તો હાજર રહ્યાં

‘મૃત્યુ ધ્રુવ છે, અનિવાર્ય ઘટના છે, તેની ચિંતા શું કરવી. હમારે બાદ મહેફિલ મેં અફસાને બયા હોંગે, વો હમે પૂછતી હોંગી, ન જાને હમ કહાં હોંગે ? ઇસ અંદાજ મેં ગુંજેગા મૌસમ, ગાયેગી દુનિયા. મહોબ્બત ફિર હસી હોંગી ન જાને ફિર કહાં હોંગે, ન હમ હોંગે, ન તુમ હોંગે, ન દિલ. ફિર ભી હજારો મહેફિલ હોંગી, હજારો કારવા હોંગે.’ તેમ ઉમરેઠ સ્થિત સંતરામ મંદિરના આંગણે ચાલી રહેલી રામકથા દરમિયાન મોરારીબાપુએ ચોથા દિવસે જણાવ્યું હતું. રામકથાના ચોથા દિવસે મોટી સંખ્યામાં ભક્તો ઉમટી પડ્યાં હતાં. મોરારીબાપુએ પણ સાધના, શબ્દોની આબેહુબ સમન્વય કર્યું હતું. કથા દરમિયાન તેઓએ લોભી શેઠ અને મુનીમનું ઉદાહરણ આપતા વાતાવરણ હળવું બની ગયું હતું.

સ્વભાવથી વિપરિત જવું એ મૃત્યુ સમાન: મોરારીબાપુ

Source: Bhaskar News, Umreth | Last Updated 12:44 AM [IST](05/01/2012)
http://www.divyabhaskar.co.in/article/MGUJ-every-theft-leader-is-in-tihar-jail-said-morari-bapu-2711834.html?HFL-14=

http://digg.com/news/offbeat/every_theft_leader_is_in_tihar_jail_said_morari_ba_www_divyabhaskar_co_in

વ્યાસપીઠ પરથી શ્રી. મોરારીબાપુએ બુધવારે ધર્મની આંટીઘુંટીના મુદ્દે સરળ શૈલીમાં શ્રોતાઓને ભાવપૂર્વક રસપાન કરાવીને ડોલાવી દીધાં

‘સૂર્ય અજવાળું આપે તે તેનો સ્વભાવ છે. સૂર્યનું ઐશ્વર્ય સ્વભાવમાં છે. ચમત્કાર પરચામાં જલ્દી માની લઉં એ મારો સ્વભાવ નથી. હું એવો ડરપોક નથી, આમ થાય, આમ થયું હશે એવો તર્ક ન કરવો. સ્વભાવથી વિપરિત જવું એ મૃત્યુ સમાન છે.’ એમ શ્રી. મોરારીબાપુએ ઉમરેઠ સંતરામધામ ખાતે આયોજિત રામકથાનાં પાંચમા દિવસે કથાનું રસપાન કરાવતાં જણાવ્યું હતું.

વ્યાસપીઠ પરથી દિવ્યવાણીમાં મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘સનાતન ધર્મનું લક્ષણ છે કે સમગ્ર જાતિને સહાયક થઈ જવું. તાલવૃંદના મનોગ્રંથ કહે છે કે ઈશ્વરને આપણી ભૂલો નોંધવાનો સમય નથી, ઈશ્વર કરૂણ છે. શ્રોતાઓને પ્રાર્થના છે કે ભૂલો કરવી નહીં. આપણે એકબીજાનાં જાસૂસ થયાં છે. ઇશ્વર જાસૂસ નહીં, જાસુદનું ફુલ છે.’ પુનર્જન્મની વાત કરતાં તેઓએ જણાવ્યું હતું કે ‘દેહત્યાગ થવાથી, જીવ જવાથી જીવ તથા જીવનનો અંત થતો નથી. અહીં પુનર્જન્મની પ્રક્રિયા છે. આ યાત્રા બહુ લાંબી છે. આપણે મોક્ષવાદી છીએ. તત્વની ચર્ચા વિજ્ઞાન છે. દેશનાં ઋષિઓ તત્વ અને વિજ્ઞાનની ચર્ચા કરતાં અને તેમાંથી તેમનું ઐશ્વર્ય પ્રગટ થતું હતું. સંવેદના, ભાવ વિનાનું જીવન નકામું છે.’

ઉમરેઠ સંતરામ મંદિરનાં ૧પ૦માં વાર્ષિક સાર્ધ શતાબિ્દ મહોત્સવ તથા ૧પ૧માં વાર્ષિક ઉત્સવ નિમિતે યોજાયેલી રામકથામાં બુધવારે સવારે પાર્થ નિકેતન આશ્રમ ઋષિકેશના સરસ્વતી મુનીજી મહારાજ, જગતગુરુ ગોસ્વામી ૧૦૮ વલ્લભલાલજી મહારાજ, આણંદ જિલ્લા પંચાયતનાં પ્રમુખ જશવંતસિંહ સોલંકી સહિત અગ્રણીઓ, ભાવિકભકતો મોટીસંખ્યામાં ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

કથામંડપ પાસે રક્તદાન શિબિર

વિધાનસભાના પૂર્વ અધ્યક્ષ સ્વ. અશોકભાઈ ભટ્ટનાં સ્મરણાથેg અમદાવાદના ખાડિયા વિસ્તારનાં ધારાસભ્ય ભૂષણ ભટ્ટ દ્વારા કથા મંડપ પાસે પ્રયોશા લેબોરેટરીના સહયોગથી રક્તદાન શિબિર યોજવામાં આવી હતી. શિબિરમાં ઉમરેઠ સંતરામ મંદિરનાં નાના મહંત હરિપ્રસાદજીએ રક્તદાન કર્યું હતું. ભૂષણ ભટ્ટે જણાવ્યું હતું કે ‘શિબિરમાં ૩૬૦ બોટલ રક્ત એકત્ર કરવામાં આવ્યું હતું. જેમાં ૧૨પથી વધુ મહિલાઓએ રક્તદાન કર્યું હતું.’

દેશને બિલની નહીં દિલની જરૂર

ઉમરેઠ સંતરામધામ ખાતે આયોજિત રામકથામાં પધારેલા પાર્થનિકેતન આશ્રમ ઋષિકેશના સરસ્વતી મુનીજી મહારાજે જણાવ્યું હતું કે ‘આસ્થા અને વ્યવસ્થાનો સંગમ એટલે સંતરામ મહારાજ. મારે કાલે અણ્ણા હજારે માટે જવું પડશે. અણ્ણા હજારે જનલોકપાલ બિલ લાવવા માટે પ્રયત્નશીલ છે, પરંતુ બિલ લાવવાનું કામ સરકારનું છે. બિલ આવી ગયા પછી દિલનું શું ? ધન આવી જશે પણ પછી કાળા મનનું શું ? આજે દેશને નવા બિલની નહીં પણ દિલની જરૂર છે.’

લોકપાલ બિલ જરૂરી

શ્રી મોરારીબાપુએ ટાગોરની પ્રસિદ્ધ રચના ‘સ્વતંત્રતાનું સ્વર્ય’ વિશે વાત કરતાં જણાવ્યું હતું કે ‘માણસ વિભક્ત નહીં સ્વતંત્ર હોવો જોઈએ. લોકપાલ બિલ જરૂરી છે. નવા વર્ષમાં તિહાર જેલમાં બધા નેતાઓ ભેગાં મળીને જશ્ન મનાવે છે. હાલ ચોરી અને કૌભાંડ કરનાર બધા તિહાર જેલમાં છે.’

ઉમરેઠની રામકથામાં પૂ.મોરારિબાપુ ખીલ્યા

આશિકી સે મિલતા હૈ ખુદા વો બંદગી સે નહીં મિલતા

http://www.gujaratsamachar.com/20120106/gujarat/kheda7.html

http://digg.com/news/offbeat/gujarat_samachar_world_s_leading_gujarati_newspaper_45

ઉમરેઠની રામકથામાં પૂ.મોરારિબાપુ ખીલ્યા
આશિકી સે મિલતા હૈ ખુદા વો બંદગી સે નહીં મિલતા

ઉમરેઠ, તા. ૫
ઉમરેઠ ખાતેના સંતરામ ધામમાં માનસ સંત સમાજ એ વિષય પરની કથાને આગળ વધારતા પ્રખર રામાયણ પૂ.મોરારી બાપુએ જણાવ્યું હતું. મુદ મંગલમય સંત સમાજ જો જગ જંગમ તીરથરાજ .....એ ચોપાઈઓ સાથે માનસ સંત સમાજ કથાના છઠ્ઠા દિવસે પોતાની વાતને માત્ર સંત સમાજ પુરતી જ સીમિત રાખી નહોતી.પંરતુ માનવ સમાજ, પશુસમાજ, પક્ષીસમાજ તથા મૂર્તિ સમાજ સહિત જડચેતન સઘળા સમાજની વાત કરી હતી. પૂ.બાપુએ જણાવ્યુ ંહતુ કે સમાજનો અર્થ સમૂહ થાય છે. પરંતુ સમાજ એટલે માત્ર જીવતો જાગતો જ સમાજ નહીં, પણ પદાર્થો નો સમૂહ એને પણ સાજની ઉપમા આપી શકાય.
ઈશ્વરમાં ન માનતો હોય પણ મનથી સદાચારી હોય તે સાચો માણસ છે
સુફી તો કહે છે કે તન્હાઇને અવાજ હોય છે, એકાંતને વાણી હોય છે. તન્હાઇની જેમ અજવાળા પણ બોલે છે, ગહન અંધારાને પણ ભાષા હોય છે, આપણે ત્યાં એક ગીત છે, મને અંધારા બોલાવે છે, કોયલનો ટહુકો બોલાવે છે. આ પ્રસંગની વચ્ચે ઓશો રજનીશે કરેલી વાતોનો ઉલ્લેખ કરતા જણાવ્યુ હતું કે શિક્ષક એ કહેવાય જે તમારી માહિતીમાં વધારો કરે, અને માહિતીને છીનવી એ સદ્ગુરુ છે. સદ્ગુરુ પ્રત્યે ભાવ વ્યક્ત કરતા પૂ.બાપુએ ઇન્હી લોગોને, ઇન્હી લોગોને, ઇન્હી લોગોને લે લીન્હા દુપટ્ટા મેરા એ પંક્તિનું ગાન કરતા કથા મંડપમાં શ્રોતાગણ ભાવવિભોર બન્યો હતો.
શિક્ષકનું કામ માહિતીમાં વધારો કરવાનું છે, એ વાતનો પુનરોચ્ચાર કરતા તેમણે વર્તમાન સમયને અનુલક્ષીને એવો કટાક્ષ કર્યો હતો કે કૂવામાં હોય તો હવાડામાં આવે ને! સદ્ગુરુ એ છે જે બધુ છીનવી લે છે, પણ એની સરખામણીમાં ઘણું બધુ આપી દે છે. સદ્ગુરુ સાક્ષાત્કાર કરાવે છે. ચમત્કાર નહિં. ચમત્કાર અને સાક્ષાત્કારમાં બહુ મોટો ફરક છે. માણસ કેવી ભૂલો કરે છે? તેની નોંધ ઇશ્વર રાખતો નથી. પણ માણસ સદ્ગુરુ અને સત્સંગની પ્રાપ્તિનો અવસર કેટલી વખત ચૂકી ગયો તેની નોંધ ચોક્કસ રાખે છે.
ચર્ચમાં એક પાદરીને પૂછાયેલા પ્રશ્નના જવાબનું ઉદાહરણ આપતા પૂ.બાપુએ કહ્યું હતુ કે ઇશ્વરમાં માનતો હોય પણ સદાચારી ન હોય એને સાચો માણસ કહેવો કે કેમ? તે એક પ્રશ્ન છે. પરંતુ ઇશ્વરમાં ન માનતો હોય પણ મનથી સદાચારી છે તે મારી દ્રષ્ટિએ માણસ છે. આશિકી સે મિલતા હૈ ખુદા વો બંદગી સે નહિં મિલતા...
કેવટ અને ભારતીય દર્સન પ્રમાણે સાચા માણસે ચાર વસ્તુઓ પ્રાપ્ત કરવાની હોય છે. ધર્મ, અર્થ, કામ અને મોક્ષ. ભગવાન રામના વનવાસ વખતે કેવટને તેમણે તેની સેવા બદલ મુદ્રા આપવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો. આ વખતે કેવટે તેનો સ્વીકાર કરવાની ચોખ્ખી ના પાડી હતી. કેવટે રામને કહ્યુ ંહતુ કે મને તો ધર્મ, અર્થ, કામ અને મોક્ષ બધુ મળી ગયું છે.
તપ, ત્યાગ, તલ્લીનતા અને તન્હાઈનું ઉદાહરણ
ઉમરેઠ, તા.પ
કથાના છઠ્ઠા દિવસે પૂ.બાપુએ દરેક માણસને વ્યસન, વેરવૃત્તિ અને અંધશ્રદ્ધાને ત્યજી દેવા પ્રાર્થના કરી હતી. ગામડામાં દારુનો નશો કરેલી એક વ્યક્તિનું ઉદાહરણ આપતા તેમને કહ્યુ હતુ કે આ નશો તો માત્ર કલાક કે થોડીવાર માટે રહે છે. પરંતુ નશો કરવો હોય તો રામનામનો કરો. તે તમને તારશે. આ નશો મારશે. સૂફીવાદના વક્તવ્યમાં કયું બળ છે એ વાત કહેતા તેના ચાર લક્ષણો જણાવ્યા હતા. જેમાં તપ, ત્યાગ, તલ્લીનતા અને તન્હાઇનો ઉલ્લેખ કરી આ ચારેય તત્ત્વોમાં કેટલી તાકત છે તે સવિસ્તારથી સમજાવ્યુ હતુ. આવી કથાનો રસપાન કરતા શ્રોતાઓ મંત્રમૃગ્ધ બન્યા હતા.

‘સાધના તપ વડે મળે અને તપ વિનાની વાણીમાં પાણી ન હોય’

Source: Bhaskar News, Umreth | Last Updated 12:13 AM [IST](06/01/2012)

http://www.divyabhaskar.co.in/article/MGUJ-morari-bapus-katha-in-umreth-2715552.html

http://digg.com/news/offbeat/morari_bapu_s_katha_in_umreth_www_divyabhaskar_co_in

‘રામચરિત માનસમાં અનેક પ્રકારના સમાજની ચર્ચા કરાઈ છે. સંત સમાજ એટલે જ્યાં સંતો ભેગાં થાય તે. મનુષ્ય ભેગાં થાય તે નર સમાજ, પશુ સમાજ, પક્ષી સમાજ, જ્યારે કોઈ સંખ્યામાં હોય એટલે સમાજ. સમાજ એટલે આપણે નહીં, સમાજ એટલે કોઈપણ પદાર્થોનો સમૂહ.’ એમ શ્રી મોરારીબાપુએ ઉમરેઠ સંતરામ ધામના આંગણે આયોજિત રામકથાના છઠ્ઠા દિવસે જણાવ્યું હતું.

શ્રી મોરારી બાપુની રામકથામાં છઠ્ઠા દિવસે આણંદ અક્ષર પુરુષોત્તમ સ્વામિનારાયણ મંદિરના કોઠારી ભગવતચરણદાસજી, રામમનોહર મંદિર વિરમગામના મહંત રામકુમારદાસજી, કબીર આશ્રમના શીવરામપ્રસાદ, સંતરામ શાખાઓ સાથે સંકળાયેલ લાભશંકર પુરોહિત, વડતાલ સ્વામિનારાયણ સંપ્રદાયના આચાર્ય રાકેશપ્રસાદ મહારાજ સહિત અગ્રણીઓ અને ભાવિક ભકતો મોટી સંખ્યામાં ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. મોરારી બાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘જેની પાસે અવાજ છે અને પણ બોલી નથી શકતા તેનો પણ એક સમાજ છે.’

વકતવ્યનો મહિમા વર્ણવતા બાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘વ્યક્તિત્વની કોઈ વિશિષ્ટતા નથી. ગાંધીજી કરતાં સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલ સારું વકતવ્ય આપતાં હતા. વકતવ્યનાં ચાર લક્ષણોમાં પ્રથમ ત્યાગ છે, માણસ નહીં, તેનો ત્યાગ બોલે છે. ત્યાગ વિના વકતવ્યમાં તાકાત ન આવે. બીજું સાધના, વ્યક્તિની સાધના તેનાં તપ વડે મળે છે. તપ વિનાની વાણીમાં પાણી ન હોય. ત્રીજું સદગુરુના ચરણમાં, જે વ્યક્તિનું ચિત્ત ગમે તે એકના ચરણમાં હોય તેનાંથી વાણી વિખરાઈ નહીં જાય. ચોથું લક્ષણ તનહાઈ છે, માણસનું એકાંત સલામત તેટલું વકતવ્ય સલામત. માણસ ભીડમાં પણ એકાંત મેળવે છે.

શ્રી મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘જેનાં જીવનમાં કોઈના પ્રત્યે દ્વેષ નથી તે સંન્યાસી છે. નિંદા જન્મથી થાય અને દ્વેષ જીવથી થાય. જે જગત માટે ભજન કરે, જેની સાધના જગત માટે હોય તે સાધુ.’

વ્યસન કરવું હોય તો હરિનામનું કરો

લોકોને વ્યસનમુકત બનવાની શીખ આપતાં મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘સમાજમાં લોકો વ્યસની વધુ બનતાં જાય છે. લોકો વ્યસનમુકત બને એવી પ્રાર્થના કરીશું. વ્યસન કરવું હોય તો હરિનામનું કરો. ગુરુનાનક કહેતા કે નશો રામનામનો હોય તો ક્યારેય ઉત્તરે નહીં.’

સદાચારી હોય તો સ્વર્ગ મળે

મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘કદાચ કોઈની સાધના ઈશ્વરત્વને ન માનતી હોય પણ સદાચારી હોય તો સ્વર્ગ મળશે, પરંતુ માણસ ઈશ્વરત્વમાં માનતી હોય પણ સદાચારી ન હોય તો સ્વર્ગ મળશે નહીં. બુદ્ધ મહાવીર ઈશ્વરત્વમાં માનતાં ન હતાં, પરંતુ સદાચારમાં માનતા હતા.

‘દીકરી જન્મે તો રાજી થવું સમજવું કે અમારાં ખોરડામાં કિર્તી આવી’

Source: Bhaskar News, Umreth | Last Updated 12:59 AM [IST](07/01/2012)

http://www.divyabhaskar.co.in/article/MGUJ-understand-that-our-daughter-is-born-you-exult-in-kirti-2719510.html?HFL-10=

http://digg.com/news/offbeat/understand_that_our_daughter_is_born_you_exult_i_www_divyabhaskar_co_in

સ્ત્રીભૃણ હત્યાને પાપ ગણાવી શ્રી મોરારીબાપુએ દીકરીઓનો મહિમા સમજાવ્યો

‘ભગવાનની કથા અમૃત છે. કુટુંબમાં પહેલાં દીકરી જન્મે તો રાજી થવું કે અમારાં ઘરે કિર્તી આવી. વાક, સ્મૃતિ, મેઘા, શ્રમા એ દીકરીનું સ્વાગત કરો. સમાજમાં પરિક્ષણો ઉપલબ્ધ છે, સ્ત્રીભૃણ હત્યા એ ખોટું છે.’ એમ કહીને મોરારીબાપુએ મતિ, કિર્તિ, ગતિ, ભૂતિ અને ભલાઈ પાંચ કન્યાઓના ઉદાહરણ સાથે દીકરીઓનો મહિમા સમજાવ્યો હતો.

ઉમરેઠ સંતરામ ધામ ખાતે આયોજિત શ્રી મોરારીબાપુની રામકથાના સાતમા દિવસે અનુપમ મશિન મોગરીના જશભાઈ પટેલ, ભાગવત કથાકાર નમશ્રીબહેન પંડ્યા, વિરમજીભાઈ શાસ્ત્રી સહિત સંતો, મહંતો, અગ્રણીઓ અને શ્રદ્ધાળુઓ મોટીસંખ્યામાં ઉપસ્થિત રહ્યાં હતાં.

નારેશ્વરનાં ડૉ. ધીરૂભાઈ જોષીએ દત્તાત્રેય ભગવાન પર તૈયાર કરેલી થિસિસ શ્રી મોરારીબાપુને અર્પણ કરી હતી. પાંચ કન્યાઓનો મહિમા વર્ણવતા બાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘સત્સંગ કરવાથી સાચા અર્થમાં મતિનો જન્મ થાય. સત્સંગમાં સ્નાન કરવાથી કિર્તિ વધે અને સત્સંગની સરિતામાં સ્નાન કરે તેને સદગતિ મળે. સંત સમાજમાં જે ડૂબકી મારે તેની મુક્તિ અચૂક છે. સત્સંગથી ઐશ્વર્ય પ્રાપ્ત થાય છે. ગતિ, મતિ, કિર્તિ, ભૂતિ અને ભલાઈ સત્સંગમાંથી મળે છે, પણ એ સત્સંગ માટે વિવેક જોઈએ.’

સંત સમાજ કેવો હોવો જોઈએ એ વિશે શ્રી મોરારીબાપુએ જણાવ્યુંહતું કે ‘જેનો ચિત્ત સમાજ છે, એ સંત હરિ સર્વ જગ્યાએ સમાન હોય છે, તેમ માનીને સર્વ જગ્યાએ હરિ માની લેવા જોઈએ. પરમાત્માને ઓળખતા વાર લાગે. પ્રેમીને ઓળખતા વાર ન લાગે. પહેલાં પ્રેમને ઓળખી લો તો પરમાત્માને પામતા વાર નહીં લાગે. ’

એમ્બ્યુલન્સ વેન હોસ્પિટલને અર્પણ

ઉમરેઠનાં ડૉ.મનુભાઈ ધીરજલાલ દવેના પુત્ર ડૉ.રમેશભાઈ દવે દ્વારા માતૃશ્રી મણીબહેન દવેનાં સ્મરણાર્થે સ્ટ્રેચર સાથેની એમ્બ્યુલન્સ વેન સંતરામ મંદિર સંચાલિત બી.ડી.પટેલ જનરલ હોસ્પિટલને અર્પણ કરવામાં આવી હતી.

સત્સંગથી કાગપણું જાય અને કોયલપણું જાગે

પ્રેમનો મહિમા સમજાવતાં શ્રી મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘પ્રેમ વધતો વધતો કામ સુધી પહોંચે છે. પ્રેમનું અંતિમ રૂપ કામ છે. ગોપીનો પૂર્ણ પ્રેમ હતો. રામાયણમાં ભરત અને કૃષ્ણમાં ગોપીઓને પૂર્ણ પ્રેમ કામ હતો. જે વ્યક્તિનો પ્રેમ એટલો ઉપર જાય કે એને જોઈ હરિને ભજવાની ઇચ્છા થાય તે કામ. જેનું સ્મરણ કરવાની સ્વયં ઇશ્વરને ફરજ પડે એવો પ્રેમ એટલે કામ. પ્રેમમાં કષ્ટ આપીએ તો કદાચ હરિ મળે પણ હરિનો પ્રેમ ન મળે. સંત સમાજનો સત્સંગ કરીએ તો આપણું કાગપણું જાય અને કોયલપણું જાગે.’

કથા મંડપ ફરી નાનો પડ્યો

ઉમરેઠ સંતરામધામમાં શ્રી મોરારીબાપુની રામકથાના શ્રવણ માટે શ્રદ્ધાળુઓનો ઘસારો વધતો જાય છે. કથા શરૂ થયા બાદ બે વખત મંડપ મોટો કરાયો હોવા છતાં શુક્રવારે કથા સાંભળવા મોટીસંખ્યામાં શ્રદ્ધાળુઓ ઉમટી પડતાં ફરીથી મંડપ નાનો પડ્યો હતો. જેનાં કારણે ઘણાં શ્રદ્ધાળુઓને મંડપની બહાર ઊભા રહી બાપુની દિવ્યવાણી સાંભળવાનો લ્હાવો લીધો હતો.

માણસ સંત સાથે સત્સંગ કરે છે ત્યારે પરિવર્તન આવે છે

http://www.gujaratsamachar.com/20120107/gujarat/kheda5.html

http://digg.com/news/offbeat/gujarat_samachar_world_s_leading_gujarati_newspaper_46

ઉમરેઠ, તા. ૬
કાગડાને ચાંડલ પક્ષી ગણવામાં આવે છે. ચાંચ મારવી એ તેની વૃત્તિ છે. માણસના જીવનમાં પણ જ્યારે આવી વૃત્તિ જન્મે ત્યારે માનવું કે હવે આપણમાં પણ કાગડાના લક્ષણો આવવા લાગ્યા છે. પરંતુ આવો માણસ પણ જ્યારે સંત સાથે સત્સંગ કરે છે, ત્યારે તેના જીવનમાં પરિવર્તન આવે છે. એવું ઉમરેઠ ખાતે કથાના સાતમાં દિવસે પૂ.મોરારી બાપુએ જણાવ્યું હતું.
ઉમરેઠ ખાતે યોજાયેલી રામકથાના સાતમા દિવસે પૂ. મોરારિબાપુની વાણી
તેઓએ કહ્યું કે, કળિયુગ જેવો કોઈ કાળ નથી. દ્રષ્ટિ બદલાય તો માણસમાંથી કાગવૃત્તિઓ પણ બદલાય છે. સંતરૃપી સત્સંગ થવાથી કાગળો હંસ બને છે. હંસ અને બગલાનો રંગ ઘોળો હોય છે. આ કહેવા પાછળનું તાત્પર્ય એ હતું કે માણસે પોતાના જીવનમાંથી કાગવૃત્તિ હોય તો તેને તિલાંજલી આપવી જોઈએ. આનાથી માણસના જીવનમાં પરિવર્તન આવે છે. પોતાનું ઉદાહરણ આપતા આ સંતે કહ્યું કે,મેં રામાયણની કથા ન કરી હોત તો શિક્ષક બની જાત, અને પગાર કરતા પેન્શન વધારે મળતું હોત પણ માણસનું જ્યારે મૂલ્યાંકન કરો ત્યારે બરાબર માણીને કરો. દરેક માણસની વૃત્તિ બદલાય ત્યારે પરિવર્તન આવે છે. મહાત્માગાંધીને એક દીકરીએ પૂછયું કે, તમે કેટલા કલાક ભજન કરો છો? તેના જવાબમાં બાપુએ કહ્યું હતું કે ૨૪ કલાક આ ભજન એટલે સૂવું, જાગવું અને કોઈને મળવું એ ભજન છે. કોઈ પણ હેતુ વગર કાર્ય કરો તે ભજન કહેવાય. બીજાના સારા કામોને બિરદાવવા તે પણ ભજન છે. કોઈને મદદરૃપ થવું તે પણ છે. પ્રભુ ભક્તિનો પ્રેમ માણવાથી પતન થતું નથી. સંતના સત્સંગમાં જીવીએ ત્યારે બગલામાંથી હંસ બનવાનું પરિવર્તન આવે છે. ભગવાનની કથાએ એક અમૃત છે.
જો પહેલાં દીકરી જન્મે એમ હોય તો તેની ભૃણ હત્યા ન કરવી. દીકરી એટલે લક્ષ્મીધૃતિ લજ્જા, મર્યાદા, ક્ષમા આપવાની વૃત્તિ જો દીકરો જન્મે તો તેનું પણ સ્વાગત કરવું પણ દીકરીનંુ ખાસ સ્વાગત કરવું માણસને સત્સંગથી પાંત પ્રકારની વૃત્તિઓ જન્મે છે. તેનાથી માણસની સારી મતી,કીર્તિ, પ્રતિષ્ઠા જેવી વૃત્તિઓમાં વધારો થાય છે. અંતઃકરણ બગડે નહિ તેવી ફિલ્મો જુઓ તો વાંધો નહિ.
ગામડામાં ભવાઈ ભજવાય છે. આ પણ એક જાતનો સત્સંગ છે. દુનિયા શું કહે છે? એ તરફ ધ્યાન ના આપો. જીવનના વિકાસમાં વિવેક ન હોય તો પાંચ દીકરીઓનો પ્રભાવ રહેતો નથી.
સાતમા દિવસની કથામાં પૂ.બાપુએ વિવિધ ઉદાહરણો ટાંકયા હતા. રામકથા દરમ્યાન શિવ અને પાર્વતીના વિવાહનું વર્ણન કરતા શ્રોતાઓ ભાવવિભોર બન્યા હતા.

આરામ - વિરામ અને વિશ્રામ આપે તેનું નામ રામચંદ્ર

Source: Bhaskar News, Umreth | Last Updated 12:13 AM [IST](09/01/2012)

http://digg.com/news/offbeat/umreth_have_santram_temple_moraribapu_ramdhun_www_divyabhaskar_co_in

http://www.divyabhaskar.co.in/article/MGUJ-umreth-have-santram-temple-moraribapu-ramdhun-2726665.html

- ઉમરેઠ સંતરામધામમાં શ્રી મોરારીબાપુએ રામનામનો મહિમા સમજાવ્યો
- સાર્ધ શતાબ્દિ મહોત્સવ અંતર્ગત યોજાયેલ રામકથાની પૂણૉહુતિ

‘નામ સ્મરણ એ રામનું અને રૂપ ભગવાન શ્રીકૃષ્ણનું તથા લીલા સદગુરુની ધામ મહાદેવનું. સમાજનો અર્થ સમજનો ભંડાર છે. જેને ઘેર રામ આવે એનાં ઘરે મોહની રાત્રિ આવતી જ નથી, એનાં ઘરે વિવેકનો દિવસ હોય છે. વિદ્યાની સાર્થકતા એ છે જે રામદર્શન કરાવે. આરામ, વિરામ અને વિશ્રામ આપશે તેનું નામ રામચંદ્ર.’ એવું શ્રી મોરારીબાપુએ ઉમરેઠ સંતરામધામમાં આયોજિત રામકથામાં રામનામનો મહિમા સમજાવતાં જણાવ્યું હતું. ભગવાનનાં શ્રીરામના રાજ્યાભિષેક બાદ રામરાજ્ય વિશે આજની પરિસ્થિતિના અનુરૂપમાં તર્કબદ્ધ વાતો કહીને કથાની પૂણૉહુતિ કરી હતી. કથાના વિરામનો દિવસ હોઈ વ્યાસપીઠ પર મોરારીબાપુ અને શમિયાણામાં શ્રોતાઓ ભાવુક બન્યાં હતાં.

ભક્તિ હોય ત્યાં ભગવાન આવે નામ અને સ્થળનો મહિમા સમજાવતાં શ્રી મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘ઇશ્વરનાં ચરણમાં આપણું મન લાગવું જોઈએ. અયોધ્યા એ વિશાળ ભૂમિ છે પણ સાધકો માટે એ ભૂમિકા છે.’ ભરતે પદ ન સ્વીકાયું પણ પાદુકા સ્વીકારી. પાદુકા એ કર્મનું ફળ નથી, પરંતુ કોઇની કૃપાનું ફળ છે. જે બધાના હૈયાંને ભરશે, કોઈનું શોષણ નહીં કરે તેનું નામ ભરત. જેનાં નામનું સ્મરણ કરવાથી શત્રુતા, દુશ્મનીનો નાશ થશે તે શત્રુધ્ન, તમામ દેવી જીવોનો ભંડાર તે લક્ષ્મણ.’ રામનામ એ મહામંત્ર છે તે કેવી રીતે જપવો તેનાં વિશે મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘રામ નામ જપનારો ભરતનાં નામનું આચરણ કરે, હરિનામનો જપ કરનારા પોષણ કરે, દુશ્મન તરફ વેરવૃતિ ન પ્રગટે તે માટે શત્રુધ્ન, જ્યારે લક્ષ્મણ આખા જગતનો આધાર છે. એમ હરિનામ જપનારાઓએ કોઈને કોઈ ટેકો આપી શકાય. દશરથનાં ચારેય પુત્ર પણ સૂત્ર છે.

કોઇપણ એક સૂત્રને મિત્ર બનાવો તો સૂત્ર આપણી દ્રષ્ટિ(આંખો) બને. સૂત્ર આપણાં જીવનનો મંત્ર પણ બની શકે. કોઈ એવા તત્વની જરૂર છે. જે મારે અને તારે એ રામ. આ જગતમાં ભૂલ કોણ નથી કરતું પણ ભૂલ થઈ ગયા પછી વારંવાર દહોરાવવી જોઈએ નહીં પાપ કરતાં નામની તાકાત અનંત ઘણી છે.’ પરમાત્માનાં ર૭ લક્ષણોને રૂપનું તુલસીદાસે કરેલાં વર્ણન વિશે જણાવતાં મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘ર૭ રૂપ જોયા પછી પ્રભુનાં ચરણમાં જે લીન થઈ જાય તેને ભૂમિકા મળે. ગંગા કિનારે ભજન થાય એમ નહીં, વૈર્કણીના કિનારે પણ ભજન થાય. ડાકોરનાં દર્શન તુલસીનાં ચોપાઇનાં આધારે કરજો. આપણે મનુમાંથી માણસ થયા છે. માનવજાતનો પિતા આદી મનુ છે. રામાયણનો સંદેશ છે કે સ્વરબુદ્ધિને પ્રેરક કરે છે. સાધુની પાસે હૃદય છે, સંવેદન છે.’

રામકથાના નવમા દિવસે વ્રજના ગુરુશરણાનંદ મહારાજે ભજનથી કથાનો પ્રારંભ કરાવ્યો હતો. કથાનો મહિમા સમજાવતાં મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘કથારૂપી બે કિનારા લોકમત અને શ્લોકમત છે. કોઈપણ નદી વહેતી હોય એના કિનારે ગામ, નગર અને કસ્બા વસ્યા હોય છે. રામચરીત માનસની કથા લોક અને શ્લોકના કિનારે વહે છે. શ્રોતાઓ ત્રણ પ્રકારના તામસી, રાજશ્રી અને સાત્વિક પ્રકારના હોય છે. તામસી શ્રોતા જગ્યા માટે આંખ કાઢે, આંખની કડકાઈ તામસપણુ કરે છે.

રાજશ્રી શ્રોતા જુદી-જુદી માગણી કર્યા કરે છે. રસોને માગ પ્રમાણે રજૂ કરવા એ કલાકારનું કામ છે, કથાકારનું નહીં કળાકાર એ છે કે જેના વિશિષ્ટ કળાની પ્રધાનતા હોય, જ્યારે કથાકારમાં તમામ કળાઓ ઈશ્વરદત્ત હોય છે, તામસી શ્રોતા વણઝારાના નાના નાના કુબા જેવા હોય છે. રાજશ્રી શ્રોતા ગામ જેવા સ્થાયી ભાવ ધરાવતાં હોય છે. ઘણા શ્રોતા નગર જેવા સંપન્ન હોય છે.’

રામનવમી એટલે પ્રેમની તિથી, ભકિ્ત જેને વરે એને બધુ જ મળે એમ જણાવતાં મોરારીબાપુએ રામજીની પદયાત્રા, હવાઇયાત્રા, જળયાત્રા અને રથયાત્રાનું વર્ણન કર્યું હતું. મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘ભકિતની પ્રાપ્તિ માટે ગમે તે દિશા તરફ દોડૉ. કથાકારનું મુખ જોવા જેવું હોય નહીં પણ કથા સાંભળવી જોઈએ. વકતાને નહીં વકતત્વને મહત્વ આપી. અયોધ્યા મનોહર અને સંતસમાજ છે. સંત પાસે બેસો એટલે મન સ્થિર ન રાખવું પડે, એના સંગથી જ સ્થિર થઈ જાય. સંતનો સમાજ પાવન છે, ત્યાં પવિત્રતા જ છે, સંતસભા વૈકુંઠ કરતાં ઊંચી છે.’ સાધુ બેઠા સત્સંગ કરે ત્યારે ભગવાન ઉભા ઉભા જોયા કરે. આધ્યાત્મિક રીતે ભગવાનની જન્મભૂમિ સંત સમાજ છે. સંતસમાજની સરયુ એ માણસની કથા છે.

સંતસભામાં જે સ્નાન કરે તેને કોઈપણ પ્રયાસ વિના મોક્ષ મળે છે. જેના વખાણ રામે કર્યા તે સાધુ સમાજની અયોધ્યાને ધન્ય છે. એમ તુલસીદાસે કહ્યું છે. રામકથાના અંતિમ દિવસે મુખ્ય યજમાન દેવાંગભાઈ પટેલ અને અનિતાબેન પટેલને સ્મૃતિચહિન અર્પણ કરી સન્માન કરવામાં આવ્યું હતું. ઉમરેઠ સંતરામ મંદિર સંચાલિત બી.ડી.પટેલ જનરલ હોસ્પિટલના તમામ ડોક્ટરનું સન્માન કરવામાં આવ્યું હતું. મહંત ગણેશદાસજી મહારાજે કથાના આયોજનમાં સહકાર આપનાર તમામનો આભાર વ્યક્ત કર્યો હતો.

પ૦ હજાર શ્રદ્ધાળુઓએ પ્રસાદી લીધી

ઉમરેઠ સંતરામધામમાં આયોજિત રામકથાની પૂર્ણહુતિ બાદ પ૦ હજાર શ્રદ્ધાળુઓએ પ્રસાદી લીધી હતી. મુખ્ય રસોયા નરભેરામે જણાવ્યું હતું કે ‘રવિવારે પ્રસાદી બનાવવા સો મણ ચોખા, ચાલીસ મણ તુવેરદાળ, ૧૪૦ મણ શાકભાજી, તેમેજ બુંદી માટે ચાલીસ મણ લોટની સામગ્રીનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો.’

વેદીકા હોય એને સંત કહેવાય

મોરારીબાપુએ જણાવ્યું હતું કે ‘સંતરામ મહારાજ સત્ય છે. જેની પાસે વેદ ના હોય પણ વેદીકા હોય, તેને સંત કહેવાય. કબીર પાસે વેદ નહીં વેદીકા હતી. ગંગા પાસે વેદ નહીં વેદીકા હતી. વેદ આપણો વિશ્વાસ વધારે છે. સંવેદના હોય તો કીડીનાં ઝાંઝરનો અવાજ પણ સંભળાય છે.’

ઈશ્વર પ્રાપ્તિનું પ્રથમ પગથિયું શ્રધ્ધા છે, બીજું સંત સત્સંગઉમરેઠના

સંતરામ મંદિરમાં ચાલતી સંત મોરારિ બાપુની રામ કથાની પૂર્ણાહૂતિ

http://www.gujaratsamachar.com/20120109/gujarat/kheda7.html

http://digg.com/news/offbeat/gujarat_samachar_world_s_leading_gujarati_newspaper_47

ઈશ્વર પ્રાપ્તિનું પ્રથમ પગથિયું શ્રધ્ધા છે, બીજું સંત સત્સંગઉમરેઠના
સંતરામ મંદિરમાં ચાલતી સંત મોરારિ બાપુની રામ કથાની પૂર્ણાહૂતિ

ઉમરેઠ,તા.૮
વ્યાસપીઠ સામે બેઠેલો શ્રોતાગણ તામસી, રાજસી અને સાત્વિક જેવા ત્રણ પ્રકારનો હોય છે. પંરતુ જો શ્રદ્ધા ન હોય તો કથા ભક્તિ ફળે નહીં. ઇશ્વર પ્રાપ્તિનું પ્રથમ પગથિયું શ્રદ્ધા છે, બીજુ સંત સમાગમ છે, અને ત્રીજું ભજનકિર્તન છે. માણસ પોાતને રસ્તામાં સામે મળેલા માણસને ભેટે છે, એને પ્રેમ કરે છે, પરંતુ ેતને પ્રભુ સાથે પ્રેમ કરવાની સમજણ નથી. ઘોર કળીયુગમાં યોગ, જપ, તપ, અને વ્રત સિવાય ઉદ્ધાર નથી.
ઉમરેઠના સંતરામ મંદિરમાં ચાલતા સાર્ધ શતાબ્દી મહોત્સવ પ્રસંગે મોરારીબાપુની વાણીમાં નવ દિવસથી ચાલતી રામકથામાં બાપુએ આજે પૂર્ણાહૂતિ પ્રસંગે ઉપરોક્ત વચનો કહ્યાં હતા. આ પ્રસંગે ગોકુળ રમણરેતીના આચાર્ય ગુરુશરણદાસજી મહારાજે આશીર્વચન પાઠવ્યા હતા. ત્યારબાદ સંતરામ મંદિરના સહુ સંતો-મહંતોએ મોરારીબાપુનું સ્વાગત પૂજન કર્યુ ંહતું, અને રામકથાના મુખ્ય યજમાન દેવાંગભાઇ પટેલ તથા અનિતાબેન પટેલ (ઇપ્કોવાળા)નું અભિવાદન મહંત ગણેશદાસજી મહારાજે કર્યુ હતુ. વ્યાસપીઠ ઉપરથી જ ગણેશદાસજી મહારાજે સહુ સેવકો-શ્રોતાઓનો આભાર માન્યો હતો.
રામચરિત માનસમાં તુલસીદાસજી એ ચારયાત્રા વર્ણવી હતી. રામ અયોધ્યાથી રથ લઇને નીકળ્યા હતા. તે રથયાત્રા, રામસેતુ ઉપર ચાલ્યા તે જળયાત્રા, શ્રીલંકા પહોંચ્યા તે પદયાત્રા અને શ્રીલંકાથી વિજય પછી અયોધ્યા પુષ્પકવિમાનમાં પરત ફર્યા તે હવાઇયાત્રા. રામનવમીએ ભક્તિમાર્ગના નવ પગથિયા છે. ઇશ્વર પ્રાપ્તિ માટેનું છેલ્લું સ્ટેશન પ્રેમનું છે. શ્રધ્ધા હોય પછી સંત સમાગમ થાય અને તેમાં પ્રેમ લક્ષણ ભક્તિ ભળે તો બેડો પાર.... મહાત્મા ગાંધીજી પણ રામ રાજ્ય અને પ્રેમરાજ્ય સ્થપાય તેમ ઇચ્છતા હતા. કોઇપણ કથામાં પ્યાસ વગર જવાય નહીં. કથામાં પ્યાસની તૃપ્તિ જ સાચો આનંદ આપી શકે. દરરોજ સવારે નવી- નવી પ્યાસ ઉભી થાય એ જ કથાનું ગૌરવ છે.
આજની પૂર્ણાહૂતિ પ્રસંગે મોરારીબાપુએ ભગવાન ઇસુના નવ વર્ષની શુભેચ્છાઓ આપતા જણાવ્યું હતુ કે દરેક શ્રોતાજનની ભક્તિ વધે, ભજન વધે, સંત સમાગમ થાય અને સંત સત્સંગથી વિવેક વધે એવી પ્રાર્થના કરી હતી.
મોરારિબાપુના રાજકારણ પર પણ તીખા વ્યંગ
ઉમરેઠ,તા.૮
આજની રામકથામાં મોરારીબાપુએ રામકથાની વાતમાં રાજકારણ અને રાજકારણીઓને પણ આડે હાથે લીધા હતા. તુલસીદાસજીએ પોતાના રામાયણમાં રાજ્યાભિષેક પછીના દુઃખની વાતો લખી નથી. આપણે પણ ઘરમાં કેરી કે ભાજી લાવીએ તો બગડેલો ભાગકાઢી નાંખીે છીએ, પણ દેશનું બંધારણમાં સુધારો કરવો હોય તો....તમે બધા જાણો જ છો કે શુ થાય છે? પોતાના અંગત સ્વાર્થ માટે ગમે તેવો કાયદો થઇ શકે છે, કે પછી કાયદામાં સુધારાઓ થઇ શકે છે, પરંતુ દેશના હિતમાં કાંઇ કરવાનું હોય તો કેવા દ્રશ્યો સર્જાય છે તે આપણે જોયું જ છે.
આમ, બાપુએ પરોક્ષ રીતે લોકપાલબીલ અને બંધારણીય સુધારાઓ બાબતે રાજકારણ ઉપર તીખા વ્યંગ છોડયા હતા.

માનસ ભગત શિરોમણિ

2011-12-24T18:14:00.006+05:30

રામ કથા

માનસ ભગત શિરોમણિ

વિરપુર (જલારામ) ગુજરાત

તારીખ ૧૦-૧૨-૨૦૧૧ થી તારીખ ૧૮-૧૨-૨૦૧૧

મુખ્ય ચોપાઈ

નારદ જાનેઉ નામ પ્રતાપૂ l

જગ પ્રિય હરિ હરિ હર પ્રિય આપૂ ll

નામુ જપત પ્રભુ કીન્હ પ્રસાદૂ l

ભગત સિરોમનિ ભે પ્રહલાદૂ ll

..........................................બાલકાંડ ૧-૨૫/૩

નારદજી નામજપનો પ્રતાપ જાણે છે. જગતને શ્રિહરિ પ્રિય છે. તથા શ્રીહરિને અને શંકરજીને બંનેને

નારદજી પ્રિય છે. નામજપથી પ્રભુએ કૃપા કરી એટલે પ્રહ્‌લાદજી ભક્તોના શિરોમણિ બની ગયા છે.

૧

શનિવાર, તારીખ ૧૦-૧૨-૨૦૧૧

૨

રવિવાર, તારીખ ૧૦-૧૨-૨૦૧૧

૩

સોમવાર, તારીખ ૧૦-૧૨-૨૦૧૧

૪

મંગળવાર, તારીખ ૧૦-૧૨-૨૦૧૧

૫

બુધવાર, તારીખ ૧૦-૧૨-૨૦૧૧

૬

ગુરુવાર, તારીખ ૧૦-૧૨-૨૦૧૧

૭

શુક્રવાર, તારીખ ૧૦-૧૨-૨૦૧૧

૮

શનિવાર, તારીખ ૧૦-૧૨-૨૦૧૧

૯

રવિવાર, તારીખ ૧૦-૧૨-૨૦૧૧

માનસ વિવેક

2011-12-24T18:06:00.001+05:30

રામ કથા

માનસ વિવેક

કોલકત્તા

તારીખ ૨૧-૧૧-૨૦૧૧ થી તારીખ ૨૯-૧૧-૨૦૧૧

1
સોમવાર, તારીખ ૨૧-૧૧-૨૦૧૧

2
મંગળવાર, તારીખ ૨૨-૧૧-૨૦૧૧

3
બુધવાર, તારીખ ૨૩-૧૧-૨૦૧૧

4
ગુરુવાર, તારીખ ૨૪-૧૧-૨૦૧૧

5
શુક્રવાર, તારીખ ૨૫-૧૧-૨૦૧૧

6
શનિવાર, તારીખ ૨૬-૧૧-૨૦૧૧

7
રવિવાર, તારીખ ૨૭-૧૧-૨૦૧૧

8
સોમવાર, તારીખ ૨૮-૧૧-૨૦૧૧

9
મંગળવાર, તારીખ ૨૯-૧૧-૨૦૧૧

માનસ સારનાથ

2011-12-24T17:56:00.002+05:30

રામ કથા

માનસ સારનાથ

વારાણસી

તારીખ ૨૯-૧૦-૨૦૧૧ થી તારીખ ૦૭-૧૧-૨૦૧૧

1
શનિવાર, તારીખ ૨૯-૧૦-૨૦૧૧

2
રવિવાર, તારીખ ૩૦-૧૦-૨૦૧૧

3
સોમવાર, તારીખ ૩૧-૧૦-૨૦૧૧

4
મંગળવાર, તારીખ ૦૧-૧૧-૨૦૧૧

5
બુધવાર, તારીખ ૦૨-૧૧-૨૦૧૧

6
ગુરુવાર, તારીખ ૦૩-૧૧-૨૦૧૧

7
શુક્રવાર, તારીખ ૦૪-૧૧-૨૦૧૧

8
શનિવાર, તારીખ ૦૫-૧૧-૨૦૧૧

9
રવિવાર, તારીખ ૦૬-૧૧-૨૦૧૧

માનસ દેહોત્સર્ગ

2011-10-18T13:33:00.001+05:30

રામ કથા

માનસ દેહોત્સર્ગ

સોમનાથ

ગુજરાત

તારીખ ૮ ઑક્ટોબર, ૨૦૧૧ થી તારીખ ૧૬ ઑક્ટોબર, ૨૦૧૧

મુખ્ય ચોપાઈ

જબ જદુબંસ કૄષ્ન અવતારા    l

હોઈ હિ હરન મહા મહિભારા     ll

કૃષ્ન તનય હોઇહિ પતિ તોરા    l

બચનુ અન્યથા હોઇ ન મોરા    ll

બાલકાંડ ૮૭/૧

જ્યારે યાદવ કૂળમાં કૃષ્ણાવતાર થશે, જે પૄથ્વી પરનો મહા (પાપનો) ભાર હરનાર હશે, ત્યારે કૃષ્ણનો પુત્ર તારો પતિ થશે. મારું વચન મિથ્યા નહિં થાય.

૧

શનિવાર, તારીખ ૮ ઑક્ટોબર, ૨૦૧૧
પૂર્ણાવતાર શ્રી કૄષ્ણે આપણને સંદેશ, ઉપદેશ અને આદેશ દ્વેષ મુક્ત રીતે આપ્યો છે.

ભગવાન શંકરે બે સ્ત્રી પાત્રોને - પાર્વતી અને રતી - કથા સંભળાવી છે.

શિવજી રામ કથા અને કૄષ્ણ કથાના વક્તા છે.

શ્રોતામાં રતી ન હોય તો કથા જામે જ નહિં, રસ ન પડે.

ધર્મ એ છે જે આપણામાં સુષુપ્ત અવસ્થામાં રહેલ આનંદને પ્રગટાવે છે, આનંદને માણવાનો મોકો પેદા કરે છે.

હરિ કૃપા થાય તો જ ગાવાનું મળે, ગાઈ શકાય.

વાલ્મીકિ આદિ કવિ છે અને મહાદેવ અનાદી કવિ છે.

૨

રવિવાર, તારીખ ૯ ઑક્ટોબર, ૨૦૧૧

૩

સોમવાર, તારીખ ૧૦ ઑક્ટોબર, ૨૦૧૧

૪

મંગળવાર, તારીખ ૧૧ ઑક્ટોબર, ૨૦૧૧

૫

બુધવાર, તારીખ ૧૨ ઑક્ટોબર, ૨૦૧૧

૬

ગુરુવાર, તારીખ ૧૩ ઑક્ટોબર, ૨૦૧૧

૭

શુક્રવાર, તારીખ ૧૪ ઑક્ટોબર, ૨૦૧૧

૮

શનિવાર, તારીખ ૧૫ ઑક્ટોબર, ૨૦૧૧

૯

રવિવાર, તારીખ ૧૬, ઑક્ટોબર, ૨૦૧૧

મા જગદંબાની આરતીનો આઘ્યાત્મિક ભાવાર્થ

2011-10-01T19:24:00.004+05:30

Source Link: http://www.gujaratsamachar.com/20110922/purti/dharmalok/dharma8.html
Courtesy : The management of Gujarat Samachar Gujarati daily and its writer Shree મહેશચંદ્ર ર. ભટ્ટ

મા જગદંબાની આરતીનો આઘ્યાત્મિક ભાવાર્થ
દરેક માનવ માત્રમાં રહેલાં ષડ ચક્રોના જાગરણ-ઘ્યાન-ભેદન દ્વારા દરેક જીવ માત્ર દુર્બુદ્ધિ-મહિષાસુરનું મર્દન કરીને જીવની ઊર્ઘ્વગતિ પ્રાપ્ત કરી શકે છે. અને એ માટે મા જગદંબાની ભક્તિ દ્વારા કૃપા દ્રષ્ટિ મેળવવી પડે છે
આદ્યશક્તિ મા જગદંબાની આરતીના રચયિતા શ્રી શિવાનંદ સ્વામી છે, તેમને જ્યારે મા અંબાજીનો સાક્ષાત્કાર થયેલો તે જ સમયે આ આરતીનો ઉદગમ થયેલો એમ કહેવાય છે. આ આરતીના સાદા શબ્દોમાં ગુણગાન ગાયા છે, પરંતુ એ શબ્દોમાં ગહન અર્થ ઉપદેશ સમાયેલો છે, જે મારી અલ્પમતિ અનુસાર રજૂ કરી રહ્યો છું.
જય આદ્યા શક્તિ મા જય આદ્યા શક્તિ
અખંડ બ્રહ્માંડ નિપજાવ્યા પડવે પ્રગટ્યા મા
(૧) પ્રથમ પંક્તિમાં ઃ- અખિલ બ્રહ્માંડમાં એક તુ શ્રી હરિનો ભાવાર્થ સમાયેલ છે. નિજ શરીરમાં એક આત્મા સ્વરૂપે બિરાજી રહેલ છે, એજ શક્તિ મા જગદંબા જેમનું નવરાત્રીમાં પ્રથમ દિને પ્રગટ્ય થયું છે. આપણા ધર્મ અનુસાર જીવનમાં ૧૬ સંસ્કારોમાંનો એક સંસ્કાર - જે આપણો જન્મદિવસ.
દ્વિતિયા બેય સ્વરૂપ, શિવ શક્તિ જાણું
બ્રહ્મા ગણપતિ ગાયે હર ગાયે હર મા
(૨) બીજી પંક્તિમાં ઃ- એમાં દ્વૈતવાદ અને અદ્વૈતવાદ બંનેનો શુભ સમન્વય છે. શિવ શક્તિ સ્વરૂપે બિરાજેલ મા અંબા જે ભિન્ન છે છતાં અભિન્ન છે. જીવ આત્મા જે શક્તિ છે, તેનું શિવ સાથેનું જોડાણ કાયમ રાખવાનું છે. જીવ એજ શિવ છે એવી અનુભૂતિ કરવાની છે. શિવ કલ્યાણકારી છે. સારા કર્મ દ્વારા આપણું તથા અન્યોનું કલ્યાણ કરવાનું છે. સિદ્ધિદાતા શ્રીગણેશ પરમપિતા બ્રહ્મા અને હર કહેતાં શિવ - હરિ કહેતાં વિષ્ણુ એ સૌની કૃપા થકી જ સાધના, સિદ્ધિ, સાહસ પ્રાપ્ત કરવાના છે. શ્રી ગણેશ બુદ્ધિદાતાનું સ્થાન મગજમાં, શ્રી બ્રહ્મા ઉત્પન્ન કરનારાનું સ્થાન પેટમાં નીચે, તથા શ્રી વિષ્ણુ હરિનું સ્થાન પાચન અવયવોમાં તથા શ્રી હરશિવનું સ્થાન છાતી હૃદયમાં હોય છે. તેમને સ્મરીને તેમના સ્થાનોનું જતન પોષણ કરવાથી જ શક્તિ સિદ્ધિ કલ્યાણ સાંપડે છે.
તૃતિયા ત્રણ સ્વરૂપ, ત્રિભુવનમાં બેઠાં
ત્રયા થકી તરવેણી તું તરવેેણી માં
(૩) ત્રીજી પંક્તિમાં ઃ- જેમાં ત્રણેય ભુવનનો - ત્રિવેણીનો ઉલ્લેખ છે. ત્રિભુવન એટલે પાતાળ, પૃથ્વી, સ્વર્ગ ત્રણે લોક-મગજ મસ્તક એ સ્વર્ગ લોકનું પ્રતિક છે, ધડ-પેટ સુધીનો ભાગ અ પૃથ્વીલોક છે, અને પેટથી પગ સુધીનો નીચેનો ભાગ એ પાતાળ લોક છે. જેના દેવતા બ્રહ્મા, વિષ્ણુ અને શિવ છે. આ ત્રણેય લોક શુદ્ધ રહે તો જ તેમાં દૈવી શક્તિ વાસ કરે. ત્રિવેણી એટલે ત્રણ નાડી ઇંડા-પંિગલા-સુષૃણા, ત્રણે નાડીનું શોદ્યન થયું હોય, શ્વાસ-ઉચ્છવાસની ગતિ નિયમિત હોય, ત્રણેય નાડી ઉપર મનનો કાબુ હોય, તો જ જીવન ઘ્યાન દ્વારા એત્રિવેણીમાં સ્નાન કરી શુદ્ધ થાય, આત્મજ્ઞાન પ્રાપ્ત કરે કે જ્યારે દૈવી શક્તિની પણ કૃપા દયા હોય.
ચોથે ચતુરા મહાલક્ષ્મી મા સચરાચર વ્યાપ્યા
ચાર ભુજા ચૌ દિશા, પ્રગટ્યા દક્ષિણ મા
(૪) ચોથી પંક્તિમાં ઃ આ શરીરનું મઘ્યબંિદુ નાભિ છે. ચાર દિશાઓમાં શરીરના અંગો, જેમકે પૂર્વ એટલે મગજ-મસ્તકનું. સ્થાન, પશ્ચિમ એટલે ગળાથી-દ્યડથી પગ સુધીનું સ્થાન, ઉત્તર એટલે જમણા હાથ તરફનું અડઘું અંગ જેમા હૃદય, ડાબું ફેફસું, હોજરીનું સ્થાન વિગેરે. આ બધી જ દિશામાંથી શરીરમાં બધા જ અંગોને ઉર્જા શક્તિ મળે છે. કે જ્યારે આ બધાં જ અંગો સાફ સુથરા રહે, નિયમિત પણે કાર્યરત રહે તે માટે આ જીવે યમ નિયમનું પાલન કરવું પડે. સ્વસ્થ તન સ્વસ્થ મન હશે તોજ સારા વિચારો કે સારા કાર્યો થશે. તો જ ઈશ્વરી દૈવી શક્તિ રાજી રહે. સ્ને જે દક્ષિણમાં રહેલ હૃદય-માનવ મંદિરમાં પ્રગટ થાય તો જ કરુણા, પ્રેમ, ભક્તિ, સાધના જેવા ગુણો વિકસે. એ દ્વારા જ દૈવી શક્તિ બ્રહ્માંડ વ્યાપી બની રહે, બની શકે. નાભિથી ઉપર ગળા સુધીના ધડ ભાગમાં શ્રી હરિનો વાસ હોય, જેની સાથે શ્રી લક્ષ્મી કે મહાલક્ષ્મી સ્વરૂપે દેવીને ત્યાં હૃદયમાં બીરાજવું જ પડે. પૂર્વ દિશા-મનુષ્યનો-જીવમાત્રનો જન્મ જીવનનો ઉદય-સૂર્યોદય સૂર્ય આત્માકારક ધર્મમય આદ્યાત્મમય દિવ્ય જીવન બનાવવું હોય તો પૂર્વ દિશાના અંગોને સાધનાથી ઉજ્જવળ બનાવો. પશ્ચિમ દિશા એટલે સૂર્યાસ્તની દિશા જીવનનો ઉત્તરાર્ધ-સૂર્યાસ્ત એને પણ સારો ઉજ્જવળ બનાવવો હોય તો પશ્ચિમ દિશાએ પીઠ રાખી યોગ્ય સાધના કરવી જ રહી. બાકીની બંને દિશામાં રહેલા અંગો પણ જ્યારે નિયમિત કાર્યો કરી ના શકે તો પછી પશ્ચિમના અંગો પણ પોતાનું કાર્ય સારી રીતે કરી ના શકે. પગ, ધુંટણ, જનેન્દ્રિય કેડ, કમર વિગેરે કાર્યશક્તિ નબળી રહે, અંગો શિથિલ બને, પથારીવશ થવાય અને દેહનો અંત થાય.
પંચમી પંચ ૠષિ પંચમ ગુણ પદમા
પંચ તત્ત્વ ત્યાં સોહિએ પંચે તત્ત્વો મા
(૫) પાંચમી પંક્તિમાં ઃ- યોગાનુયોગ જુઓ કે આ પાંચમી પંક્તિમા જ પંચપ્રાણ, પાંચ જ્ઞાનેન્દ્રિયો, પાંચ કર્મેન્દ્રિયો, અને પંચ તત્ત્વની વાત કરવામાં આવી છે. પંચૠષિ એટલે પાંચ કર્મેન્દ્રિયો, પંચ ગુણ પદમા એટલે પાંચ જ્ઞાનેન્દ્રિયો, અને પંચ તત્ત્વ એટલે આકાશ, પૃથ્વી અગ્નિ, વાયુ અને જળ. ષંચ સહસ્ત્ર એટલે પાંચ પ્રાણો જેવા કે પ્રાણ, અપાન, સમાન, ઉદાન અને વાયાન જેટલાં પ્રાણનો નિગ્રહ થઈ શકે તે દરેકના ૧૦૦૦ આયામ કરવાથી પાંચ સહસ્ત્ર શ્વાસોશ્વાસથી દેહનું મનનું શુદ્ધિકરણ થાય છે. જેમાં અંબા કૃપા અને ભક્તિથી જ સિદ્ધ થાય છે.
ષષ્ટી તું નારાયણી મહિષાસુર માર્યો
નર-નારીના રૂપે વ્યાપ્યા સઘળે મા
(૬) ષષ્ટી પંક્તિમાં ઃ- દરેક માનવ માત્રમાં રહેલાં ષડ ચક્રોના જાગરણ-ઘ્યાન-ભેદન દ્વારા દરેક જીવ માત્ર દુર્બુદ્ધિ-મહિષાસુરનું મર્દન કરીને જીવની ઊર્ઘ્વગતિ પ્રાપ્ત કરી શકે છે. અને એ માટે મા જગદંબાની શક્તિ દ્વારા કૃપા દ્રષ્ટિ મેળવવી પડે છે. જે હર માનવે દેહમાં શિવ શક્તિ રુપે બીરાજી રહેલ છે. સમસ્ત વિશ્વમાં વસી રહેલ દરેક જીવાત્મા નર નારી સ્વરૂપે મા જગદંબા જ છે. એમ પ્રણિત કરવું જ રહ્યું.
સપ્તમી સપ્ત પાતાળ સંઘ્યા સાવિત્રી,
ગૌ, ગંગા, ગાયત્રી, ગૌરી ગીતા મા
(૭) સાતમી પંક્તિમાં ઃ- જેમાં સપ્ત પાતાળ યાને કે સપ્તલોકની તથા તેમના અઘિષ્ઠાતા દેવ-દેવીની વાત જણાવાય છે. સપ્તલોક આપણાં દેહમાં આપણા કાર્યરતમાં જ સમાયેલા છે. જેમ કે ભૂઃ, ભુવઃ, સ્વઃ, મહઃ, જનઃ, તપઃ, અને સત્ત્યમ જેના અઘિષ્ઠાતા ગૌરી, ગૌ, ગંગા, ગીતા, ગાયત્રી, સંઘ્યા સાવિત્રી છે. જેનું વિશિષ્ટ વિવરણ નીચે મુજબ છે.
(ક) ભૂઃ-સ્વર્ગલોક- આકાશતત્ત્વ અઘિષ્ઠાતા સાવિત્રી, સૂર્ય ઉપાસના દ્વારા સતિ સાવિત્રીએ સત્ત્યવાન માટે જીવનદાન મેળવ્યું હતું યાને કે જીવની અધોગતિમાંથી ઊઘ્વગતિ તરફ જવા માટે કેવળ એકમાત્ર, સૂર્ય-સાવ્તિરી ઉપાસના જ મહત્ત્વની છે.
(ખ) ભુવઃ- મર્ત્યલોક-પૃથ્વી તત્ત્વ જીવનો મઘ્યાહન સમય-અઘિષ્ઠાતા ‘સંઘ્યા’ ત્રિકાળ સંઘ્યા, સંઘ્યા વંદન, જપ ઘ્યાન કરવાથી જીવનની ત્રણેય અવસ્થામાં ક્રમશઃ સુધારો થવાથી જીવનું મુક્તિ માર્ગે પ્રયાણ થાય.
(ગ) સ્વ.ઃ- પાતાળલોક - (જીવન અધોયગતિનું ઘોતક) અઘિષ્ઠાતા ગૌ-ગાય જેમાં ત્રેતીસ કરોડ દેવતાઓનો નિવાસ ગંણાય છે. ગૌવંદન, પૂજન એટલે પશુધનની રક્ષા-ગૌ નો બીજો અર્થ દોહન જીવાત્માએ પોતે કરેલા પાપનું વિવેચન કરી સર્વ સાથે સમભાવ રાખી સારા આચાર વિચાર, કર્મો, ભક્તિનું દોહન કરે જેથી અધોયગતિમાંથી મુક્ત થાય. સ્વનો બીજો અર્થ પોતાનું જીવ પોતાનામાં જ મગ્ન રહે પોતાને સ્વ ને ઓળખે-જાણે સમજે તો ચોક્કસ જીવમાત્રની ઊર્ધ્વગતિ થાય જ થાય.
(ઘ) મહ ઃ- મન આત્માલોક, માનસિકતા પ્રખર કરવી. અઘિષ્ઠાતા ગંગા-પવિત્રા મન ને પવિત્ર કરવું આતમને ઉજાળવો, દિલમાં દિવો કરવો. જેમ સ્વર્ગમાંથી ગંગાનું પૃથ્વી પર અવતરણ થયું તેમ મન દ્વારા ભગીરથ પવિત્રતા જાળવવી.
(ચ) જનઃ- જનતા જનેતા ઃ અઘિષ્ઠાતા ગાયત્રી-માની, ગાયત્રીની ઊપાસના કરવી. જેના આશિર્વાદ, કૃપાથી લોક કલ્યાણના કાર્યો થઈ શકે. રિદ્ધિ-સિદ્ધિ મળે જેમાંથી લોક કલ્યાણના કાર્યો કરવાં.
(છ) તપઃ- ઈન્દ્રિય નિગ્રહ-અઘિષ્ઠાતા ગૌરી પાર્વતી, જેમણે તપ કરીને શ્રી શિવજીને મેળવ્યા, જન્મો જન્મ શિવ શક્તિનું મિલન, જ્યારે તપની આવશ્યકતા જીવ અને શિવનું ઐક્ય સધાય.
(જ) સત્ત્યમ ઃ- સત્ત્યોલક-અઘિષ્ઠાતા ગીતા-એકનિષ્ઠતા, સત્ત્યતા સાતત્ત્યતા કર્મ, જ્ઞાન, ભક્તિ, યોગ દ્વારા સત્ત્યનું ધારણ કરવું.
અષ્ટમી અષ્ટ ભુજા આઇ આનંદ મા
સુરિવર મુનિવર જનમ્યા દેવે દૈત્ત્યો મા
(૮) આઠમી પંક્તિમાં ઃ- આ પંક્તિમાં માતાજીને આનંદ સ્વરૂપા કહ્યાં છે. આઠ દિશાઓનાં અઘિષ્ઠાત્રી અષ્ટભુજામાં ધારણ કરેલાં વિવિધ પ્રકારનાં આયુઘોથી અષ્ટ દિશાનું-તે સ્થાનનું રક્ષણ કરે છે. મનુષ્ય દેહમાં પણ અષ્ટ દિશા છે. જે તે દિશામાં વાસ્તુ પુરૂષના અંગો રહેલા છે. વાસ્તુ પુરૂષ સ્વરૂપ માનવ દેહનું, પૂર્ણ શરીરનું અષ્ટભુજાના આયુધો દ્વારા આસુરી તત્વોથી અનિષ્ઠ તત્વોથી સર્વ અંગોનું રક્ષણ થાય છે. અને આ રક્ષણ કર્મ-મન-વચનની શુદ્ધતા દ્વારા જ શક્ય બને. દેવો દ્વારા મુનિવર તથા દૈત્યો દ્વારા સુરનર ઉત્પત્તિ થયેલ છે. મુનિવર જે મનની સ્થિરતાથી બળવતાની અને સુરનર જે શારીરિક તનથી બળવાન હોય છે. જેથી અષ્ટરિપુનો નાશ અને સદગુણોનો ઉદય થાય છે.
નવમી નવ કુળ નાગ સેવે નવ દુર્ગા મા
નવરાત્રીના પૂજન શીવરાત્રીના અર્ચન કીધા હર બ્રહ્મા
(૯) નવમી પંક્તિમાં ઃ- આ પંક્તિમાં જણાવેલ છે કે નવકુળનાગ નવદુર્ગાની પૂજા કરે છે. સાથે નવરાત્રીનું પૂજન શીવરાત્રીના અર્ચનની મહતા દર્શાવી છે. નવદ્યા ભક્તિ દ્વારા નવજાતનાં દોષોનો-વિષોનો નાશ કરીને નવદુર્ગા યાને શરીરમાં રહેલ નવકિલ્લા, નવ દ્વારની શુદ્ધતા દ્વારા જ નવશક્તિનું સર્જન થાય છે. નવગુણા ભક્તિ થાય છે. શક્તિ સ્વરૂપા માતાજીની નવરાત્રી તથા કલ્યાણકારી શિવની પ્રાપ્તિ માટે શિવ શક્તિની કૃપા માટે જીવને શિવમાં એકાકાર કરવા માટે મહારાત્રી કાળરાત્રીમાં શિવશક્તિના પૂજન અર્ચન કરવાથી જ જીવાત્માને મુક્તિ મળે છે. શિવ સ્વરૂપમાં એકાકાર થાય છે. અને આ પુજન અર્ચન જીવાત્માના-મનુષ્યના સર્જન વેળાએ શ્રી બ્રહ્માજી પણ કરે છે. અને મનુષ્યના જીવનની ઊર્ઘ્વગતિ માટે હરશીવ પણ શક્તિ ઊપાસના કરે છે.
દશમી દશ અવતાર જય વિજયા દશમી મા
રામે રામ રમાડ્યા રાવણ રોળ્યો મા
(૧૦) દશમી પંક્તિમાં ઃ- આ પંક્તિમાં દશાવતારોની વાત છે. વિજયાદશમીના દિવસે ભગવાન શ્રી રામચંદ્રજીએ રાવણનો સંહાર કર્યો હતો. અસુરી શક્તિ પર વિજય મેળવ્યો હતો. આ રીતે દશેરાના દિવસે આપણી ૧૦ જ્ઞાનેન્દ્રિય દ્વારા, વિચાર વાણી વર્તન દ્વારા પેદા થતાં અસુરોનો સંહાર કરવાનો છે. એ આપણી ઇંન્દ્રિયો પર વિજય મેળવીને જીવનને ઊર્ઘ્વગામી બનાવવાનો સંદેશ છે.
એકાદશી અગિયારસ કાત્યાયની કામા મા
કામદુર્ગા કાલિકા શ્યામા ને રામા
(૧૧) અગિયારમી પંક્તિ ઃ- આ પંક્તિમાં ઉપવાસ, જપ, તપ, વ્રત, મૌન દ્વારા સપ્તમાતૃકાની ભક્તિ કરવા જણાવ્યું છે. જે અનુક્રમે સોમવારથી રવિવાર પ્રમાણે અઘિષ્ઠાતા તરીકે કાત્યાયની, કામાખ્યા કામેશ્વરી, દુર્ગા, કાલિકા, શ્યામા અને રામા ગણાય છે. આઘ્યાત્મિક રીતે જોતાં મન, વચન, કર્મ દ્વારા ભક્તિ કરીને સાતેય દિવસ, આખુંય વર્ષ-આખી જીંદગી દરમ્યાન આપણાં દેહનાં મુખ્ય સપ્ત દ્વારોની શુદ્ધિ કરીને ઈશ્વર પરાયણ રહેવું.
બારશે બાળા રુપ બહુચરી અંબા મા
બટુક ભૈરવ સોહિએ, કાળ ભૈરવ સોહિએ તારા છે તુજ મા
(૧૨) બારમી પંક્તિમાં ઃ- આ પંક્તિમાં બટુક ભૈરવ એટલે કે સાત્ત્વિક ઊપાસના માતાજીનાં બાળ સ્વરૂપની કરવી એવું વિધાન છે.
તેરશે તુળજા રૂપ તમે તારુણી માતા મા
બ્રહ્મા વિષ્ણુ સદાશિવ ગુણ તારા ગાતાં
(૧૩) તેરમી પંક્તિમાં ઃ- આ પંક્તિમાં તુળજા સ્વરૂપ મા જગદંબા - જે ભાવ તારિણી છે તેમની આરાધના કરવાનો નિર્દેશ છે. કારણ સાક્ષાત બ્રહ્મા, વિષ્ણુ, મહેશ સદાશિવ ત્રિદેવ પણ મા તુળજા ભવાનીની આરાધના કરતાં હોય તો પછી આપણે પામર માનવીએ આરાધના કરવી જ જોઈએ.
ચૌદશે ચૌદા રૂપ ચંડી ચામુંડા મા
ભાવ ભક્તિ કાંઈ આપો, ચતુરાઈ કાંઈ આપો, સંિહવાહિની માતા
(૧૪) ચૌદમી પંક્તિમા ઃ- આમ તો મા જગદંબા ના નવ સ્વરૂપો જ વિખ્યાત છે. તેમ છતાં વિવિધ રીતે તેઓ ચૌદ સ્વરૂપમાં વિરાજે છે. જે આઘ્યાત્મ રીતે માનવામાં આવતાં ૧૪ લોક (બ્રહ્માંડ)ના અઘિષ્ઠાત્રી છે. જેમાં સપ્ત પાતાળ અને સપ્ત ઊર્ધ્વલોક છે. જે આપણાં દેહમાં જ સમાયેલા છે. જેમાં સાત ચક્રોનો પણ સમાવેશ થાય છે. જેની વિસ્તૃત સમજુતી ૭મી પંક્તિના વિવરણમાં આપેલ છે. એમને સદા જાગૃત રાખવા, ચૈતન્ય સભર રાખવાં ‘‘મા’’ની કૃપા જોઈએ. તેમની ભાવપૂર્ણ ભક્તિ કરવાની શક્તિ જોઈએ. અને એજ ભાવ ભક્તિની માંગણી આ પંક્તિમાં દર્શાવી છે.
પૂનમે કુંભ ભર્યો સાંભળજો કરુણા મા
વશિષ્ઠ દેવે વખાણ્યા માર્કડ મુનિએ વખાણ્યા ગાઈ શુભ કવિતા
(૧૫) પંદરમી પંક્તિમાં ઃ- આ પંક્તિમાં પૂનમના કુંભની વાત છે. પૂનમનો ચંદ્રમા પૂર્ણ કળાએ હોય છે. આપણે દેહ એ પૂર્ણ કુંભ છે. જેવાં કે સદગુણો, ભક્તિ-ભાવના, ઉપાસના કરીએ તો જ આપણી કરુણાસભર પ્રાર્થના કરવાના, વિનંતી કરવાનાં, અધિકાર પ્રાપ્ત કરીએ. આપણો દેહ, મન આવા સદકાર્યો, વિચારો, વાણીથી પૂનમના ચાંદ જેવો, પૂર્ણિમાની ચાંદની જેવો પ્રકાશિત કરીએ. શ્રી વશિષ્ઠ મુનિ શ્રી માર્કડેય મુનિ પણ પૂર્ણ દેહથી, મનથી જ માની સ્તુતિ કરી શક્યાં હતાં.
સંવત સોળ સત્તાવન સોળસે બાવીસ મા
સવંત સોળે પ્રગટ્યાં રેવાને તીરે
(૧૬) સોળમી પંક્તિમાં ઃ- આ પંક્તિમાં સવંત ૧૬૫૭ (વિક્રમ), સંવત ૧૬૨૨ શાલિવાહન અને સંવત ૧૬ એ પ્રગટ્યાં (ઇ.સ.૧૬૦૦) રેવાને તીરે (૪૧૧) વર્ષ પહેલાં આ સમયે આ આરતીના રચયિતાં શિવાનંદ સ્વામીને માતાજીનો પાદુર્ભાવ સાક્ષાત્કાર થયેલો અને તે પણ નર્મદા કિનારે. આ આરતીના ગાન શ્રવણ થકી સૌનું કલ્યાણ થશે. સૌનાં મનોરથો પુરા થશે. એમ જણાવ્યું છે. એટલે આપણે મા મય, શક્તિમય બનીએ, પુરૂષાર્થ કરીએ, જીવન જીવવાની રીતે જીવીએ તો આપણો ઉદ્ધાર નિશ્ચિત જ છે. એમ આ પંક્તિમાં કહેવાનો આશય છે.
- મહેશચંદ્ર ર. ભટ્ટ

માનસ મૄત્યુ

2011-09-29T14:49:00.002+05:30

રામ કથા - ૭૦૧

માનસ મૄત્યુ

Whitlam Leisure Centre
Memorial Avenue Liverpool
NSW
Sydney (Australia)

તારીખ ૧૭, સપ્ટેમ્બર, ૨૦૧૧ થી તારીખ ૨૫, સપ્ટેમ્બર, ૨૦૧૧

મુખ્ય ચોપાઈ

માતુ મૄત્યુ પિતુ સમન સમાના l

સુધા હોઇ બિષ સુનુ હરિજાના ll

અરણ્યકાંડ ........... ૧

હે ગરુડજી સાંભળો, એને તો મા મૄત્યુ સમી પિતા યમરાજ જેવા અને અમૄત ઝેર જેવું બની જાય છે.

અલ્પમૄત્યુ નહિં કવનિઉ પીરા l

સબ સુંદર સબ બિરૂજ સરીરા ll

ઉત્તરકાંડ ...... ૨૦

નાની વયમાં મૄત્યુનું કે કશી તકલીફનું નામનિશાન નથી. બધા સુંદર સૌષ્ઠવવાળા અને નીરોગી શરીરવાળા છે.

Read Booklet in Hindi published by "Chitrkootdhaam, Talgajarada"

Read Booklet in English published by "Chitrkootdhaam, Talgajarada"

માનસ સાતસો

2011-08-28T18:42:00.004+05:30

રામ કથા - ૭૦૦
માનસ સાતસો
કૈલાશ ધામ. માનસરોવર
તારીખ ૨૨ ઑગષ્ટ, ૨૦૦૧૧ થી તારીખ ૩૦ ઑગષ્ટ, ૨૦૧૧
મુખ્ય ચોપાઈ
પરમ રમ્ય ગિરિવરૂ કૈલાસુ
સદા જહાં સિવ ઉમા નિવાસુ
જો યહ પઢે હનુમાન ચાલિસા
હોઈ સિદ્ધિ સાખી ગૌરીસા

આત્મા ત્વં ગિરિજા મતિઃ સહચરાઃ પ્રાણાઃ શરીરં ગૃહં

પૂજા તે વિષયોપભોગરચના નિદ્રા સમાધિસ્થિતિઃ ।

સંચારઃ પદયોઃ પ્રદક્ષિણવિધિઃ સ્તોત્રાણિ સર્વા ગિરો

યદ્યત્કર્મ કરોમિ તત્તદખિલં શમ્ભો તવારાધનમ્ ॥૪॥

જે શંકરજી, મારી આત્મા આપ છો. મારી બુદ્ધિ આપની શક્તિ પાર્વતીજી છે. મારા પ્રાણ આપના ગણ છે. મારું આ પંચભૈતિક શરીર આપનું મંદિર છે. સંપૂર્ણ વિષય ભોગની રચના આપની જ પૂજા છે. હું જે નિદ્રા લઊ છું તે આપની ધ્યાન સમાધિ છે. મારું ચાલવું-ફરવું આપની પરિક્રમા છે. મારી વાણીથી નિકળેલ પ્રત્યેક ઉચ્ચારણ આપના જ સ્તોત્ર અને મંત્ર છે. આ પ્રકારે, હું આપનો ભક્ત, જે કોઈ કર્મ કરું છું, તે આપની આરાધના જ છે પ્રભુ.

વાસ્તવમાં કૈલાસ ૩ છે, સ્થુલ કૈલાસ,
જેનામાં નીચે પ્રમાણેના ૪ ગુણ- તત્વ હોય તે ગુરૂ છે, તેને વંદન કરવાનું ન ચૂકવું જોઈએ.
શંકરને કૈલાશ પ્રિય છે કારણ કે કૈલાસમામ ૪ વસ્તુ - ગુણ છે.
૧ કૈલાસને ઊંચાઈ છે અને ત્યાં કોઈ જઈ શક્યું નથી. - untouched છે.
શંકરનો વિશ્રામ કક્ષ કૈલાસ છે.
‌સદ્‌ગુરૂને નબળું માફક ન આવે.
૨ કૈલાસ સ્થિર છે, અચલ છે.
સદ્‍ગુરૂ પણ સ્થિર હોય, તે કદી ધૈર્ય ન ગુમાવે.
૩ કૈલાસ શીતલ છે.
સદ્‌ગુરૂ શીતલ હોય.
શંકરને શીતલતા પ્રિય છે.

Booklet in Hindi

Booklet in English

માનવ સંસાધનનું પંચતંત્ર

2011-07-31T22:08:00.000+05:30

બોધ: બધા પોતપોતાની રીતે નિર્ણય લે તે જુથ કહેવાય. બધા એક નિર્ણયને અનુસરે તે ટીમ કહેવાય. ટીમવર્કથી જ ધ્યેય હાંસલ થઇ શકે. બીજી વાત, ઉંદર ‘મારો’ નહોતો (કબૂતર નહોતો), પણ આ કામ માટે ‘સારો’ જરૂર હતો. માટે ‘મારો’ નહીં, ‘સારો’ માણસ પસંદ કરો.
બોધ: મેનેજરો અને ઉદ્યોગપતિઓનો ‘સ્વ’નો ખ્યાલ વિકસિત હોય છે. તમારી આજુબાજુ યસ સર કહેનારા ટોળે મળી જાય છે અને ખુશામત કરી પોતાનું કામ કઢાવી જાય છે. કારણ વગરની ખુશામત કરનારાઓથી કાયમ સાવધ રહેવું. આવા ખુશામતિયાઓ પોતાનું હિત માત્ર નથી સાધતા, આપણા મોંનો કોળિયો પણ ઝૂંટવી જાય છે.‘

Read source article at below link.

માનવ સંસાધનનું પંચતંત્ર

અતિ કો ભલો ન બરસનો

2011-07-09T08:41:00.001+05:30

અતિ કો ભલો ન બરસનો, અતિકી ભલી ન ધૂપ

અતિ કો ભલો ન બોલનો, અતિકી ભલી ન ચૂપ

જ્ઞાનતૄષા અને જ્ઞાનક્ષુધા

2011-07-02T20:19:00.000+05:30

જ્ઞાનતૄષા અને જ્ઞાનક્ષુધા

સૌજન્ય - અક્ષયપાત્ર - બકુલ દવે, દિવ્ય ભાસ્કર, બુધવાર, તારીખ જુન ૨૯, ૨૦૧૧

यही जाना कि कुछ न जाना हाय

सो भी एक उम्र के बाद हुआ मालूम - मीर

(કશું જાણ્યું નથી - જ્ઞાન મેળવ્યું નથી તેનું જ્ઞાન પણ એક ઉંમર વીતી ગઇ ત્યારે થયું.)

ઉંમરના એક પડાવ પર, ઘણું જાણ્યા પછી પણ જ્ઞાનની તરસ ધરાવનારને વસવસો રહ્યા કરે છે કે હજી કેટકેટલું જાણવાનું બાકી રહી જાય છે.

યહી જાના કી કુછ ન જાના હાય સો ભી હુઆ એક ઉમ્ર કે બાદ હુઆ માલૂમ-મીર

(કશું જાણ્યું નથી- જ્ઞાન મેળવ્યું નથી તેનું જ્ઞાન પણ એક ઉંમર વીતી ગઇ ત્યારે થયું.)

મીરસાહેબના આ શેરમાં જ્ઞાનપિપાસુ જણનો વસવસો છે. જેને કશું જાણવાની તરસ હોય છે તે જીવનભર જ્ઞાનની પ્રાપ્તિ માટે પ્રવૃત્ત રહે છે. જિંદગીભર જ્ઞાન મેળવવું એ જ ઉદ્દેશ સાથે સદાપ્રવૃત્ત રહેવા છતાંય જ્ઞાનીની તરસ છિપાતી નથી. છેક જિંદગીની અંતિમ અવસ્થાએ પણ એને તો એવું જ લાગ્યા કરે છે કે હજી ઘણું જાણવાનું રહી ગયું.ગ્રાઉન્ડ ફ્લોરે ઊભેલી વ્યક્તિ માટે આકાશનો ટુકડો એની આકાશની વ્યાખ્યામાં સમાઇ જતો હોય છે. પણ કોઇ વ્યક્તિ એક પછી એક પગથિયાં ચડતી જાય છે ને ઊંચાઇ પ્રાપ્ત કરતી જાય છે તેમ તેમ એનું આકાશ વિસ્તરતું જાય છે.

જ્ઞાનના આકાશનું પણ આવું જ હોય છે. ગ્રાઉન્ડ ફ્લોર પર ઊભેલા હોય છે તેમને માટે તે સીમિત હોય છે- ટુકડા જેવું. એમના હિસ્સામાં વરસાદ અને તડકો પણ મર્યાદિત જ રહી જાય છે. આનાથી ઊલટું જ્ઞાનનાં પગથિયાં એક પછી એક સર કરતી જતી વ્યક્તિ સામે આકાશ એની ખૂબીઓ સાથે સતત પ્રગટતું જાય છે. ઊધ્વૉરોહણ કરનારને ખબર પડતી જાય છે કે આકાશ જેમ નિકટ આવે છે તેમ તેમ એ દૂર થતું જાય છે. આકાશનો એ સ્વભાવ છે. વેંત છેટું જણાવા છતાંય એને સ્પર્શી શકાતું નથી. આકાશના અંશને પોતાનામાં ઉતારતા જતા આરોહકને એવું લાગવા માંડે છે પોતાની ભીતર હોવા છતાંય ઘણું આકાશ પોતાની બહાર રહી જાય છે.

આકાશને ક્ષિતિજો બાંધી શકે છે એ ભ્રમ તૂટતો જાય છે તેમ વધુ ઊધ્ર્વગમનની ઇચ્છા એની ભીતર ધૂણીની જેમ ધખ્યા કરે છે. ઉંમરના એક પડાવ પર, ઘણું જાણ્યા પછી પણ જ્ઞાનની તરસ ધરાવનારને વસવસો રહ્યા કરે છે કે હજી કેટકેટલું જાણવાનું બાકી રહી જાય છે.

લોરેન્સ સ્ટેરેનનું એક કવોટેશન છે, ‘જ્ઞાનમાં વૃદ્ધિ થતી જાય છે તેમ તેમ તેને મેળવવાની તરસ પણ વધતી જાય છે.’ અંધકાર અજ્ઞાન છે અને જ્ઞાન છે અજવાળું. જ્ઞાનનો દીપક પ્રગટાવી અંધકારને દૂર કરી શકાય. પ્રશ્નની કાંડીથી દીપકને પ્રગટાવવાથી ઉત્તરરૂપે જે મળે છે તે છે અજવાળું-જ્ઞાન.

જેને જ્ઞાન અર્જિત કરવાની ઉત્સુકતા છે એને માટે છ મિત્રો મદદ કરવા માટે હંમેશાં ઊભા પગે તૈયાર હોય છે. એ મિત્રો છે, Why-What-Where-When-Who અને How. દીવાસળીની ઉપર રહેલા ગંધકના ટોપકા જેવા આ પ્રશ્નશબ્દો અજવાળું કરી શકે છે. લેડી બર્ટને જ્ઞાનના સંદર્ભે માણસનું રસપ્રદ પૃથક્કરણ કર્યું છે. એમણે કહ્યું છે માણસો ચાર પ્રકારના હોય છે:

(૧) He who knows not and knows not he knows not, he is fool, shun him. એટલે કે જે જાણતો નથી અને જાણતો નથી કે પોતે જાણતો નથી, તે મૂરખ છે, તેને અવગણો.

(૨) He who knows not and knows he knows not, he is simple, teach him. એટલે કે જે જાણતો નથી અને જાણે છે, પોતે જાણતો નથી. તે સરળ છે, તેને શીખવો.

(૩) He who knows not and knows not he knows, he is asleep, awake him. જે જાણતો નથી અને જાણતો નથી કે પોતે જાણે છે, તે ઊંઘમાં છે, તેને જગાડૉ.

(૪) He who knows and knows he knows, he is wise, follow him. એટલે કે જે જાણે છે અને જાણે છે કે પોતે જાણે છે, તે ડાહ્યો છે, તેને અનુસરો.

kalash@guj.bhaskarnet.com

યહી જાના કી કુછ ન જાના હાય સો ભી હુઆ એક ઉમ્ર કે બાદ હુઆ માલૂમ-મીર

(કશું જાણ્યું નથી- જ્ઞાન મેળવ્યું નથી તેનું જ્ઞાન પણ એક ઉંમર વીતી ગઇ ત્યારે થયું.)

kalash@guj.bhaskarnet.com

स्वामी विवेकानंदजी

2011-06-13T19:54:00.003+05:30

ऊतिस्ठत जाग्रत प्राप्य वरान्‌निबोधत्‌ - स्वामी विवेकानंदजी

विद्या धन

2011-06-13T12:05:00.001+05:30

न चोरहार्यं न च राजहार्यं

न भ्रातृभ्राज्यं न च भारकारि।

व्यये कृते वर्धत एव नित्यं

विद्याधनं सर्वधनप्रधानम्॥

Rameshbhai Oza

2011-06-10T10:30:00.001+05:30

wagvt k4a

rmexwa{ Aoza wagvt k4a temj ram k4ana mmR) k4akar 0e.

temnI wagvt k4a k4ana ke3lak A>x Aa p/ma`e 0e.

Pyas

p/yas

P/aa4Rna

p/it9a

p/sad

pukar

siCctan>d

st\ ict Aan>d

st\ Ae3le sTy, Aq>D, AivnaxI

ict Ae3le cetn, jD nih> te.

Aan>d Ae3le rsmy, rs hoy to j Aan>d m5e.

ixvnu> vahn n>id 0e. n>id 2mRnu> p/tIk 0e.

n>idna car cr` sTy, tp dya Ane dan.

n>id gitxIl 0e.2mRna cr` sacI idxama> hoy toj ixv m5e-kLya` 4ay.

b/Hmanu> vahn h>s 0e, h>s ivveknu> p/tIk 0e. b/Hma bui@2na dev 0e.

iv*`unu> vahn gruD 0e, gruD vednu> p/tIk 0e.

inim8 A4va inme8 Ae3le 9`no t/Ijo wag.

r~y Ae3le medan, lDa{nu> S45.

Ar~y Ae3le je r` n4I te. Ane te4I j g/>4ne Aar~yk khevama> Aave 0e.

wgvd gIta r~yk 0e, te ]pin8dono sar 0e.

Jya> mn xa>t 4ay Tya> wjn 4[ xke Ane tene nEim8ar~y khevay.AhI mnna s>kLp ivkpLp m3I jay Ane mn wgvanma> lagI jay.

m>glacr` Ae nEim8ar~yma> jva ma3enu> p/4m pgi4yu>-sopan- 0e. te4I j k4a phela> m>glacr` krvama> Aave 0e.

gomtI Ae 0e Jya> )annI Pyas 0Ipay. Goa Ae3le )an Ane mtI Ae3le Pyas.

guru Ae 0e jena )an p/kax4I A)anno A>2kar dUr 4ay. gu Ae3le A>2kar Ane ru Ae3le p/kax-)anno p/kax.

ixv+ it/wuvn guru 0e.

tuMh it/wuvn guru bed bqana

Aana +v pavr ka jana.

Baal ka>D pan-158

dIp p/ag3y4I xruAat Ae3le )anna p/kax4I xruAat.

7I md\ wagvt k4a sar 0e, wv rog AO82I 0e. ved Vyas k4ane AO82I g`ave 0e.tulsIdas k4ane vE@y g`ave 0e.

7I md\ wagvt k<*`nu> vaGmy Svrup 0e Svy> k<*` rup 0e.

k4a 7v`na car f5 0e.

1 k4ama> temj wgvanma> je ArucI 0e te m3e, s>sarnI t<*`a m3e.

2 mnu*ynu> mn Aivl>b xu@2 4ay. iv8yonI t<*`a m3ta> mn ivxu@2 4ay.

3 wgvan p/Tye p/em Anurag =ge.

rsOves: Ae3le rsmy. rs Ae3le wgvan.

4 s>to sa4e idVy s>b>2nI S4apna 4ay 0e. s>to wgvanna dUt 0e.

1 yog

2 y)

3 tp

4 jp

5 v/t

6 pU=

ra= sakar 0e p` tenI s|a inrakar 0e, je Aaqa raJyma> VyaPt 0e.

ivyog Ae3le ivix*3 yog.

dx Avtar

1 mTSy

2 kumR

3 vrah

4 nh

5 vamn

6 prxuram

7 ram

8 k<*`

8 bu@2

10 kiLk

x>kracayRna mt Anusar t/` p/karnI s|a 0e.

1 p/ait w/ait>k s|a-Aa s|a deqay nih> p` hoy j.

da.t. rju spR, dorDama> sap deqay te. Aa waSy rup 0e.

Aap`ne A>2karma> dorDama> sap deqay 0e p` p/kaxma> sacI hkIkt ja`ta> je 0e te j deqay 0e. p/kaxma> Aap`ne )an 4ta> dorDu j deqay 0e, sap n4I deqato. Ae j rIte A)anvx Aap`e Aap`a xrIrne p>cwUt, rs, 2atu iv.nu> manIAe 0IAe. p` jo ko{ guru tena )anna p/kaxma> Aap`ne sacI hkIktnu> dxRn krave to Aap`ne qbr pDe ke Ah>m\ b/HmaiSm... .. hu> j Svy> 0u>. Ae3le ke Aap`ne sacI hkIkt sm=y Ane w/ait dUr 4ay.

dehne 2ar` krnar AaTma 0e. deh kpDa> sman 0e. deh kpDa> 2ar` kre 0e, kpDa>ne 2ar` krnar deh 0e, dehne 2ar` krnar kpDa> n4I.

AaTmaAe xrIr 2ar` kyuR> 0e, xrIre AaTma 2ar` n4I kyoR. Sa2n jD 0e.p` sa2nno ]pyog krnar cetn 0e.

xrIr n hoy to p` AaTma rhe 0e. Ane xrIr hoy to p` AaTma rhe 0e.

xrIr4I AaTma Alg 0e Aevu> sm={ =y to b2a j ^>d m3I jay.

2 parmai4Rk s|a-sTy

sTy Aek vcn 0e,- Aek j 0e. Aek sTy Alg Alg rupe AiwVyKt 4ay 0e.

da.t. pa`I,jl, vair, water, H2O

{&vr, ram, k<*`, Alla

sTy prmi2mih- Aevu> wagvt khe 0e. sTy ma3e wagvt 0e.

sTy prmi2mih Aevu> wagvtna Aar>w Ane A>tma> 0e.

sTynI p/aiPtnu> l(y hoy to Aa +vn Aek yat/a 0e, ANy4a w3kvuu> 0e, coyaRsI l9 fera 0e.

sUt/ Ae3le Ao0ama> Ao0a xBdoma> sTy dxaRvvanI yuikt. sUt/nu> s>9ePt xKy n4I, kar` ke sUt/ Ae Aek s>9ePt j 0e.

jgtnu> AiStTv jgdIx Aa2arIt 0e. p` jgdIxnu> AiStTv jgt Aa2arIt n4I.

jgt sape9 0e Ane te4I naxv>t 0e, Jyare jgdIx inrpe9 0e te4I naxv>t n4I. jgdIx sagr 0e, Jyare jgt sagrma>4I ]TpNn 4yel lher sman 0e.lher sagrma>4I ]TpNn 4[ tema> j sma{ jay 0e tevI rIte jgt jgdIxma>4I ]TpNn 4[ A>te tema> j sma{ jay 0e.

maya sTyne 0upave 0e Ane AsTyne d/Xyman kree 0e. mayanu> Aavr` jgtne sTy btavvano p/yTn kre 0e,je qreqr sTy n4I. Jyare jgdIx je sTy 0e tene maya 0upave 0e.

s>sar du:qaly 0e tema> suqnI Ape9a kevI rIte rqay? s>sarma> je du:q deqay 0e te hkIktma> suq 0e j nih>.

AjuRn +v 0e jenI yat/a iv8ad4I xru 4[ p/sad su2I pho>ce 0e.

vedo kLptru 0e Jyare wagvt to kLptrunu> pirpKv 4yel f5 0e.

7uitsar Ae3le wagvt.

Waagvt to ved-]pin8donu> sar rup 0e, pirpKv f5 0e.

ved tTv Ae3le wgvan.

Poap3-xukna ca>c marel f5 v2u> mI#a lage 0e tevI rIte xukdevna muqe4I bolayel wagvt Ait m2ur 0e. Aava f5 pIva ma3ee 0e, qava ma3e n4I. kar` ke Aa f5 to rs4I wrpur 0e, Ane tema> 0oDa, go3lI, bI iv. n4I. fKt rs j 0e Ane te4I j te pIva ma3e 0e.Aa rs svR rupe g/aHy 0e tema> kxu p` 0oDva jevu> n4I.wagvt vedna }ca kLptru ]pr lagel 6nI wUt f5 0e. Aa f5na rsnI Pyas he to te ma3e p/a4RnanI ij)asa peda 4xe. p/a4Rna Ae3le Aag/h pUvRkno p/yas.Aa f5ne xuknI ca>c vagta> j f5ma>no 6nIwut (solid) rs d/vIwUt (liquid) 4{ nIce trf vhI Aap`I Pyas buzave 0e. Aa rs muq4I pIva ma3e n4I kan d\vara pIva ma3e 0e.

phela> p/`am krI p0I p/&n pU0ay, ij)asa pUvRknI Pyas ma3e p/&n kray, tkR ma3e p/&n n kray.

snkaidk 1i8 sut+ne 0 p/&n pU0e 0e.

1 xaSt/ono sar xu>0e?

2 7ey-kLya`- xu> 0e?

3 7ey-kLya`- me5vvanu> sa2n kyu> 0e?

4 wgvanna Avtarnu> p/yojn xu> 0e?

5 wgvane kya kya Avtar lI2a? Ane xu crIt/ kyuR>?

6 Anavtar dxama> 2mRno in`Ry kevI rIte 4ay?

XaaSt/onI xruAat p/&no4I 4ay 0e. ij)asu yuKt p/&n pU0va4I Aa@yaTm yata/nI xruAat 4ay 0e.p/&n pU0ta phela> potanI A)anta jaher krvI pDe. vKta p` p/&n4I ra+ 4{ 7ota p/Tye k hir k4a gavano Avsr m5e 0e.

wgvannI k4a A>ge p/&n pU0nar potana ]pr, vKta ]pr Ane ANy 7ota ]pr ]pkar kre 0e. kar` ke Aavo p/&n krva4I vKtane hir gu` gavano Ane potane temj ANy 7otaAone hir gu` sa>w5vano Avsr m5e 0e. Ane Ae ^ara Aa t/`ey pivt/ 4ay 0e.

ramay`ma> muQy t/` s>vad 0e,(x>kr- wvanI, ya)vLk- wr^aj Ane kakwU8>DI- gruD) temj wagvtma> p` t/` svadnI k4a 0e.(sut+-snkaidk 1i8, xukdev-prIi9t Ane---,---).

ramay`, wagvt, gIta iv.no Aar>w p/&n pU0va4I 4ay 0e.

pU0ta nr p>iDt.

AaqI ij>dgI iv@ya4IR bnIne rhevu>

mohno 9y Ae j mo9.

bui@2no Svwav tkR 0e.

nvnIt Ae3le sar.

wagvt nvnIt 0e.

je 2mR mnu*yne wgvanno p/emI bnave te j saco 2mR.

xaSt/ono sar wagvt 0e. sday xa>it-suq rhe AevI xa>it-suq p/wu p/emma> j m5e. Aa Tyare j m5e Jyare inTy sa4e nato b>2ay.Aava p/emne je jgaDe te 2mR. je pe/emna Amce te 2mR.

P/aa`I mat/ p/Tye p/em krave te 2mR.

2mR

A4R

Kam - AhI kam +vn 0e , iv8y wog nih>.

Moa9

2mRno het>u mo9 0e.

A4Rno hetu> 2mR 0e.

Kamno hetu> +vn 0e, iv8y wog nih>.

A4Rne prma4Rma> lgavva4I 2mR m5e Ane 2mR4I mo9 m5e.

A4RnI AasiKt du:qI kre 0e.

m>idrne dukan n bnavo, dukanne m>idr bnavo.

phelI Aa>g5I 2mRnu>, bI+ A>ag5I A4Rnu>, t/I+ Aa>g5I kamnu> Ane co4I Aa>g5I mo9nu> p/tIk 0e.

kam +vn clavva ma3e 0e wog wogvva ma3e n4I. pTnI 2mR pTnI 0e, kam pTnI n4I.kam dev 0e jo te 2mR s>m>t hoy to.2mR s>m>t kam dev 0e, 2mR ivru@2 kam danv 0e.2mR s>m>t kam ^ara 2mR ivru@2 kam ]pr ivjy me5vo.

+vva ma3e qay te yogI Ane qava ma3e +ve te wogI.

7I md wagvt A>gena p/&no

kyare rcna krvama> AavI?

Kya S45e rcna krvama> AavI?

rcnano hetu xu> 0e?

konI pe/r`a4I rcna krvama> AavI?

wagvtna t/` s>vd 0e.

nEim8ar~yma> sut+ snkaidk 1i8 vCce

g>ga+na t3 ]pr xukdev piri9t vCce

mEt/IyIna Aa7ma> mEEtI vCce

iv^ano vCce xaSt/ Aa2arIt dlIlone vad khevay.

vKta 7ota vCce 4tI k4a 7v`ne s>vad khevay.

inr4Rk 4tI dlIlone ivvad khevay.

wUtka5na xok, vtRman ka5na moh Ane wiv*ynI ic>tane nax krvanI xiKt k4ama> 0e.

st\-------kmR

ict------)an

Aan>d-----wiKt

idl. idmag Ane ha4 Aek sa4e m5e to j saru kayR 4ay.

pa pkre p/wu+ imle

pa pkre suq hoy

pa p kre muikt imle

pa pkro sb ko{.

WaagvtnI rcna Vyas+Ae ^apr yugma> krI 0e. praxr 1i8na put/ hova4I Vyas paraxr khevaya.

Baadray` Ae3le Vyas.

ved Vyas Ae3le vedono ivStar krnar.

Hota Ae3le hom krnar Ane A2vyuR> Ae3le hom ivi2 kravnar, ivi2 ja`kar.

Aaid x>krnI mudRama> A>gu#o-b/Hmnu> p/tIk-Ane tjRnI Aa>g5I-+vnu> p/tIk-m5elI 0e je ixv Ane +vnu> AEEKy dxaRve 0e.

bu@2 Ae 0e jene bo2 4yel 0e. bu2 p0I guru Aave Ae3le ke phela> bo2 m5e p0I j guru 4vay.

iv&vas -ixv-bole, 7@2a-pavRtI -sa>w5e.

g`pit )an 0e, ivvek 0e.

iv&vas pUvRk bolI 7@2a pUvRk sa>w5Iye to j )an-ivvek ]TpNn 4ay.

k5xne car idxama> krvama> Aavtu> itlk Ae car vedonu> p/tIk 0e, suck 0e. m@yma> krvama> Aavtu> itlk vrU`nu> suck 0e.

bIjana gu` juAe Ane potena do8 juAe Ae sa2u khevay.

st\s>g Ae3le joyela AsTyno Tyag, puru8a4R ^ara krelo Tyag.

p/em p$4rne p` prme&vr bnavI xke to {Nsanne {Nsan kem n bnavI xke?

nard+- je wiKt magRna AacayR 0e-nI p/er`a4I Vyas+ wagvtnI rcna kre 0e.

ramay`nI rcnanI p/er`a p` nard+nI 0e.

srSvtI ndIna t3 ]pr wagvtnI rcna krva> AavI. srSvtI ndIna t3 ]pr krvama> Aavel wagvtnI rcnama> ymuna t3 ]pr wgvane krelI lIlanu> v`Rn 0e.Ane Aa xukdev+ g>gana t3 ]pr Aa wagvt k4anu> gan kre 0e.

Aam wagvt k4a g>ga, ymuna Ane srSvtI ndIAono it/ve`I s>gm 0e.

Loakoma> p/em ]TpNn krvana hetu> ma3e wagvtnI rcna krvama> AavI. ved Vyas wagvtnI rcna p0I j AaTm s>tu*3 4ya 0e.

K4a ]pdex ma3e n4I, wv rogna ]pcar ma3e 0e, mnom>4n ma3e 0e mnor>jn ma3e n4I.

wgvanna 0 gu`onu> v`Rn bar SK>2ma> krvama> AaVy> 0e. drek be Sk>2ma> Aek gu`nu> v`Rn 0e.

je tare, jena4I tray Ae tI4R.

wart 2mR wUim-yog wUim 0e.

yog Ae3le joDavu>

wgvan sa4e joDavanI wUim wart 0e.

nEim8ar~y Ae3le Jya> mn xa> t 4ay.

Thdy to Aap`o beD rum 0e, A>t: pur 0e, Tya> jena sa4e p/em hoy, je potana hoy tene j l{ jvay.

Aek t`qo Aag felava ma3e purto 0e, tem Aek sUt/ jo ApnavI l{Ae to te p` b2a ivkarone Aagma> ba5I xkva sm4R 0e.

2otI, po4I, jno{ Ane co3Ima> ga># hoy, g/>4I hoy. xukdev+ pase 2otI, po4I, jno{ Ane co3I n hova4I te inrg/>4I 0e. te4I j te prm h>s khevaya.

Waagvtno sado A4R wKt 4ay 0e.

ixkayt n kro, SvIkar kro.

wagvtna p/4m Sk>2na t/` puru8 pat/ iw*m,yu2Ii*#r Ane prIi9t 0e temj t/` St/I pat/ ku>it, ^OpdI Ane ]|ra 0e.

nIit,rIit Ane p/Iitnu> sUt/ Apnavo.

nIit4I kma`I kro.

rIt4I rho, Vyvhar kro.

p/Iit4I-p/em4I wjn kro.

)anI Ane wKt b>ne wgvanna put/o 0e. p` )anI Ae p/O!-yuvan 0e, jenI ka5+ wgvan 4oDI Ao0I raqe 0e, Jyare wKt Ae nv jat xIxu 0e Ane wgvanne v2u> ip/y 0e temj te tenI ka5+ v2u> raqe 0e.

sa2na Ae3le sI2a 4vanI p/ik/ya.

jem sI2a n5Iyane Av5a n5Iya dbave 0e, tem smajma> p` sI2ane Av5o dbave 0e.

meva Ane pdnI Ape9a raQya isvay krelI sevanI suvas p/wu su2I pho>ce 0e.

go Ae3le {Nd/Iyo Ane v2Rn Ae3le te S45, Jya> {Nd/IyonI v

k<*` p/emnI 2ara j ra2a 0e.

2arane ]l3u va>cva4I ra2a bne 0e.

2ara -- ra2a

p/emma> Aiwman ba2k 0e, mhan pap 0e.

rog 4ay Aeno va>2o n4I, p` rogne raqI n mukay.

pDI j{Ae Aeno va>2o n4I, pDya rhIAe Aeno Aeno va>2o 0e.

s>deh 4ay Aeno va>2o n4I, p` s>dehne raqI n mukay, tene dUr krvo pDe.

je bIjana ptn ]pr hse 0e te potana ptnno payo naqe 0e.

g>gana Snan, pan Ane dxRn4I pivt/ 4vay.

g>ga naray`na cr`ma>, ixvna mStk ]pr Ane b/Hmana km>Dlma> 0e. te4I g>gama> b/Hma, iv*`u Ane mhexnI p/itit 4ay 0e.

manvI pase t/` vStu 0e jena lI2e t/` vstu p/aPt n4I 4tI.

je vStu 0e je vStu n4I

wUtka5no xok Aan>d n4I

vtRman ka5ma> je 0e teno moh suq n4I

wiv*yno wy xa>it n4I

wUtka5nea xok, vtRman ka5nea moh Ane wiv*yna wyne wgaDnar xiKt wiKtma> 0e Ane AavI wiKt ma3e k4a Ane k4a 7v` jrurI 0e, k4ano Aa7y jrurI 0e.k4a j wgvan 0e.

kan4I sa>w5I xkay 0e p` sa>w5e 0e mn, Aa>q4I deqI xkay p` deqe mn.

sbse bDa rog hE Kya?

khe>ge log Kya

Aap`I kaya St/I 0e Ane teno puru8 +v 0e.

tuMh to #hre prdexI

subhvalI gaDIse cle jaye>ge.

The past is an out dated cheque, future is a promissory note and present is cash in your hand.

ram k4a

rmexwa{ Aoza wagvt k4a temj ram k4ana mmR) k4akar 0e. temnI ram ka4a k4ana ke3lak A>x Aa p/ma`e 0e.

vedna t/` ka>D 0e, )an ka>D, kmR ka>D Ane ]pasna-wiKt ka>D. mharaja dxr4 ved puru8, ved rup 0e Ane temnI t/`ey ra`IAo vedna t/`e y ka>D 0e. mhara`I kOxLya )an ka>D 0e. te4I te ramne put/ wave temj b/Hm wave juAe 0e, temnama> b>ne wavnu> im7` 0e. mhara`I kEkeyI ik/ya ka>D 0e. te4I te ramne fKt put/ wav4I j juAe 0e. ik/yane kl>k lage Ane te4I j kEkeyIne kl>k lage 0e. kmR in*kl>k n rhI xke. ik/ya ved AnukU5 hoy to p` 9itnI xkyta hova4I kl>k lage j. mhara`I suimt/a ]pasna ka>D-wiKt ka>D 0e te4I te ramne b/hm rupma> j juAe 0e. te ramne Ao5qe 0e te4I j ram Jyare vnvasma> jay 0e Tyare ram mata suimt/ane m5va n4I jta ke AaxIvaRd n4I leta. Ane mata suimt/ p` ramne ivday Aapva jta n4I.

pUJy rmexwa{Ae tarIq-01-02-2006 4I 13-02-2006 drMyan 7I sa>dIpnI Aa7m, porb>dr qate A*3o|r shSt/ wagvt )an paray`nu> Aayojn kyu>R htu>. Aa wagvt k4ana

05-02-2006

06-02-2006

ke3lak A>x AhI> p/Stut 0e.

sveR ndIAoma> g>ga ndI 7e*# 0e, tevI j rIte pura`oma> 7Imd wagvt 7e*# 0e.7Imd wagvtna Anek 6a3 0e p` tema> nice mujbna t/` 6a3 muQy 0e.

1 7I vLlwacayR inimRt 6a3

2 7I ramanujacayR inimRt 6a3

3 7I inMbalkacayR inimRt 6a3

wagvdI g>ga wgvan naray`na muqma>4I ]TpNn 4{ 0e. wagvdna vKta naray` Svy> 0e. temj wagvd 7v` krnar wgvd bnI jay 0e. wgvane potana 7Imuq4I wagvd b/Hmane s>w5aVyu> 0e. b/hmaAe Aa k4a nard munIne, nard munIAe vedVyasne, vedVyase xukdev+ne, xukdev+Ae prIi9tne Aa wagdv k4a s>w5avI 0e.g>ganu> ]dgm S4an naray` wgvanna pgno A>gu#o 0e Ane wagvdI g>ganu> ]dgm S4an naray`nu> muq 0e.g>ga naray`na A>gu#ama>4I nIk5e 0e Ane tene x>kr wgvan potana mStk ]pr j3ama> 2ar` kre 0e Ane Tya>4I vhe 0e te4I te j3ax>krI khevay 0e. temj wagvdI g>ga naray`na muqma>4I nIk5e 0e jene x>kr wgvan potana Thdyma> 2ar` kre 0e Ane Tya>4I temnI +hva ^ara vhe 0e te4I +hvax>krI khevay 0e.

2otI, po4I, co3I Ane jno{ma> g>4I-ga># hoy 0e. p` xukdev+ pase 2otI, po4I, co3I ke jno{ n4I Ane te4I tmnama> ko{ g/>4I p` n4I.

d| wgvanna coves guruAo pEkIna Aek guru sap 0e. sap kaym fyaR kre 0e Ane tene potanu> kaymnu> invas S4an hotu> n4I.Aano A4R Ae 4ay 0e ke ko{ Aek S45e kaym vas n krvo jo{Ae. Aek j S45e kaym vas krva4I te S45 p/Tye AasiKt 4vano purepuro s>wv rhe 0e.

jenama> ivkar hoy tene so5 s>skarnI jrurt 0e. xukdev+ma> ko{ ivkar j n4I te4I temne ko{ p` p/karna s>SkarnI jruiryat j n4I.

mhapuru8o ma3e k4a j +vn 0e, k4a j Aahar 0e.temnu> kayR to k4a khevI ke k4a sa>w5vI Ae j +vn 0e.

k4a wvrog, mnrog temj tn rogne m3aDe 0e.k4ano Aa7y krnar wvrog4I muKt 4ay 0e, tenu> mn iS4r 4ay 0e Ane mn shj rIte k4ama> lagI jay 0e, k4ama> mn lgaDvu> pDtu> n4I ke te ma3e ko{ p/yTn p` n4I krvo pDto, shj rIte j smai2 lagI jay 0e.k4a4I k>4a 2ar` 4{ jay 0e. k>4a 2ar` krave te k4a.k4a sa>w5narna tnna mo3a wagna rogo inmUR5 4{ jay 0e.k4a ibnsa>p/daiyk prb 0e.Aa prb pase je p` Pyaso jay 0e tenI Pyas buzay 0e, ttu*# 4ay 0e.

x>kr Ah>karna dev 0e je Ah>karne vxma> raqe 0e.

sa2k Kyarek w3kI jay p` A3kI n jay.wgvan potana sa2kne tenI wUl su2arI mU5 mageR pa0o lave 0e.wgvan potana sa2knI wUl su2arI potana sa2knI r9a kre 0e.da.t. nard munI.sa2k p` tene tenI wUl smjata> trt j te wUlne su2arI le 0e.

7Imd wagvt g/>4 j n4I p` goiv>d 0e, wgvan Svrup 0e, sa9at prmaTma j 0e. Ane te4I j tene ma4a ]pr 2ar` krI po4I yata/ ka!vama> Aave 0e.ma4a ]pr 2ar` kyaR p0I k4a 7v` krta> krta> te mStkma> Aave 0e p0I Thdyma>-idlma> Aave 0e, p0I +vnma> Aave 0e Ane p0I ma`s wgvan rup bnI jay 0e.

k4a mnor>jn ma3e n4I p` mnom>4n ma3e 0e.

wagvdnI po4Ine ma4e }>ckI lI2a p0I wagvd Aap`ne }>ckI le 0e.

)an Ane vEraGy Ae be wiKtna put/o 0e.

devo pase AmUt 0e p` k4am

07-02-2006

ma`s ma3e jo{xee krta> calxe, favxe, gmxe, wavxe v2are mhTvnu> 0e.

s>koc sevknu> AawU8` 0e. SvamI pase jta>,SvamInI seva krta> krta> sevkne s>koc 4vo jo{Ae ke marI seva4I mara SvamIne s>to8 4xe ke nih>.SvamI pase jta> sevkne lJja AavvI jo{Ae, svamI pase mnfave te rIte n jvay, mnfave te rIte n vtaRy.SvamInI rucI Anusar seva kray, Vyvhar kray.SvamIne je AnukU5 hoy, je ps>d hoy tevo Vyvhar kray. potana suq ma3e seva krvI te seva seva n4I p` wog 0e.

A>trne saf kro Ane bIjane maf kro.

ma`sne phela> VysnnI Aadt pDe 0e , p0I te j Aadt ma`sne paDe 0e. p` jo hir wjnnI Aadt pDxe to te Aadt ma`se }>ce l{ jxe.

Hir k4ana 7v` drMyan hir 7otana k`R ^ara tena Thdyma> invas krva Aave 0e.Ane jo 7otanu> invas S4an miln hoy to hir Svy> tena rheva ma3e Aa miln invas S4anne SvC0 kre 0e, Svy> jgdIx zaDu> l{ sfa{ kre 0e.

prmaTmana coivs Avtar 0e.prmaTmanI A>ikk g`trI krta> te p` coivs 4ay 0e.

p nI A>ikk g`trI pa>c 4ay 0e.

r nI A>ikk g`trI be 4ay 0e.

ma nI A>ikk g`trI saDa car 4ay 0e.

T nI A>ikk g`trI Aa# 4ay 0e.

Maa nI A>ikk g`trI saDa car 4ay 0e.

te4I b2ano srva5o krta> (5, 2, 4.5, 8, 4.5) coivs 4ay.

vedono sar gayt/I m>t/ 0e Ane gayt/I m>t/no ivStar 7Imd wagvt 0e.

7Imd wagvtno Aar>w temj A>t sTym prm 2Imih 4I 4yo 0e.

7Imd wagvt 0 p/&no pU0va4I 4ay 0e.

mhapuru8onu> Anukr` n kray p` temnu> Anusr` jrur kray.

wgvanna 0 gu`onu> v`Rn wagvdma> 0e Ane drek gu`nu> v`Rn be Sk>2ma> krvama> AaVyu> 0e.

08-02-2006

s>tma> k#orta n hoy, kru`a j hoy.

sTy bolIne te bolelu> sTy wUlI jvama> ko{ va>2o n4I p` AsTy-ju#u> bolelu> wUlI n xkay. ju#u> bolelu> to yd j raqvu> pDe.

sTynu> paln krta>, sTynu> Aacr` krta> krta> ve#vI pDtI muXkelIAo tp 0e. tp Ae3le sTy ma3e shn krvI pDtI piriS4it.

{&vr pase jvano rSto Aap`e Jya> }wa 0IAe Tya>4I j xru 4ay 0e.

p/wu tenI kru`a4I m5e, Aap`a p/yaso4I n m5e, p` p/wune me5vvanI Pyas to raqvI j pDe.

seva krnarne meva m5e Aevu> n4I p` seva Ae j meva 0e. seva krvama> m5to Aan>d j meva 0e.

svRSvma> svR no A4R mmta 0e Ane Sv no A4R Ah>kar 0e. svRSv ApR` krvu> Ae3le potane jena p/Tye mmta 0e te b2u> j temj potano Ah>kar Ty+ devo, Tyag krvo.

09-02-2006

wagvt A`Rv p` 0e Ane AkR p` 0e. A`Rv Ae3le smud/ .

dyana sagr tu> mne tarama> smavI le

hu> AhIya> DUbva AaVyo 0u>, trva n4I AaVyo.

AhI> wagvt A`Rvma> Dubvu> Ae j +vvu> 0e.

wagvt wvsagrne wavsagrma> fervI naqe.

wagvtma> wa Ae3le p/kax Ane g Ae3le )an.

Jyare p/kax 4ay Tyare j sTynu> )an 4ay.

2mRna car cr` 0e.

· sTy

· tp

· pivt/ta

· dya

kilyugma> nv p/karna A2mR 4ay 0e.

· low

wegu> krvano low jene A4R s>b>2I low khevay Ane wegu> krI AexAaramma> wogvvano low jene kam s>b>2I low khevay.

· AsTy

· corI

· be{manI

· AnayR kayoR

AayRne xowa n Aape teva kayoR-maramarI, lU>3fa3, ih>sa iv.

· kp3pU`R Vyvhar

· d>w

· maya

A4Rno danma> ]pyog Ae ]|m git 0e, wogvEwvma> ]pyog m@ym git 0e Ane nax A2m git 0e.

prIi9t rajaAe kil ne rheva ma3e pa>c S4an-jugar rmvanu> S45, midrapannu> S45, veXyaly Ane ktlqanu> temj suv`R 0e.

10-02-2006

wgvan st ict Aan>d Svrup 0e. temna st gu`nI p/2antano Avtar rm Avtar 0e, ict gu`nI p/2antana Avtar Vyas, kpIl wgvan temj d| Avtar 0e, Aan>d gu`nI p/2antano Avtar k<*` 0e. stno s>b>2 mn sa4e 0e, ictno s>b>2 ivcar sa4e 0e Ane Aan>dno s>b>2 wavna sa4e 0e.

vEraGyna icipya vDe mnne pkDI xkay. jem jem vEraGy v2e tem tem mn v2are ne v2are iS4r 4tu> jay.p` vEraGyna icipyane vaprvano AWyas hoy to j Aa xKy bne, mnne pkDI xkay.wgvanno Anug/h hoy to p` mnne kabuma> raqI xkay. knEyo gopIAo p/Tye Anug.h krI gopIAona mn rupI maq`nI corI kre 0e, gopIAona mnne kabuma> raqe 0e.jena Anug/h4I +vnI {iNd/yo Anug/h krnar trf qe>cay tene Avtar khevay.inrakar potana wKt ma3e sakar bne, AVyKt VyKt bne.

+v s>sarma> kmR vx Aave 0e jyare wgvan s>sarma> kru`avx Aave 0e.

hir hr k`ma> Ane hr 9`ma> 0e.

xukdev+ma> )an Ane wiKtnI sa4e sa4e vEraGy p` 0e.

st\ kmR krva4I mn xu@2 4ay. krela kmRnI 0ap ict ]pr rhe 0e, jene s>Skar khevama> Aave 0e.sar kmR4I sara s>Skar Aave, qrab kmR4I qrab s>Skar Aave.

karagarne sja wogvnara ma3e p/ayiXct krvanu> tI4R bnavvu> jo{Ae, je4I Tya> su2rvanI tk m5e. Aavu> 4ay to j karagarma>4I muKt 4ya p0I te bI+ vqt guno nih> kre.

pa`I4I ikcD 4ay 0e Ane te ikcD p` pa`I4I j 2o[ xkay 0e.Aa j rIte qrab kmR4I pap 4ay to te pap sara kmoR4I j 2o{ xkay.

11-02-2006

ho3elma> ihNdu, muiSlm, {sa{ temj ANy komna ma`so Aek sa4e jme 0e, bese 0e, p` Aa b2a iviv2 2mRna loko devS4anma> Aek sa4e n4I jta, Aek sa4e n4I besta.

2mR xBdne smjvama> iv&v manve bhu> mo3I wUl krI 0e.2mRne ma`s sacI rIte smJyo j n4I.saco 2mR ma`se kUp m>Duk n bnave p` smud/nI ma0lI bnave.2mRnI gayne kaym dohyaj n kray p` te gayne sdacar, st\ kayoRno caro p` naqvo pDe.

m>idrne dukan mafk n clavo p` dukanne m>idr mafk clavo.

“I am something” and “I am nothing” (Superiority complex and inferiority complex)

Aa b>ne ibmarI j 0e.

wgvan Avtar 2ar` krI {Nsan bne 0e Jyare paq>DI {Nsan wgvan bne 0e.

gov2Rnma> go Ae3le {Nd/Iyo Ane v2Rn Ae3le v<i@2 4vI, Aam gov2Rn Ae3le Jy>a {Nd/IyonI vi@2 4ay 0e te Aa xrIr. Aa xrIr j gov2Rn 0e. gov2Rn pUja Ae3le Aa xrIrne SvS4 raqvu je4I xrIr tena kayoR krI xke. manv xrIr sa2n 2am 0e, te SvS4 hxe to j te sa@yne p/aPt krI xkxe.

માનસ રાવણ ભાગ - ૯

2011-06-09T22:01:00.008+05:30

રામ કથા - ૬૯૮

માનસ રાવણ ભાગ - ૯

થાઈલેન્ડ

તારીખ ૨૧ મે ૨૦૧૧ થી તારીખ ૨૯ મે ૨૦૧૧

મુખ્ય ચોપાઈ

કાલ પાઇ મુનિ સુનુ સોઇ રાજા l

ભયઉ નિસાચર સહિત સમાજા ll

દસ સિર તાહિ બીસ ભુજ દંડા l

રાવન નામ બીર બરિબંડા ll

.............................................................................................................................................બાલકાંડ ૧૭૬

હે મુનિ, સાંભળો. સમય જતાં એ રાજા પોતાના સમાજ સહિત રાક્ષસ બન્યો. એને દસ માથાં અને વીસ ભૂજદંડ હતા. એનું નામ રાવણ હતું. એ વીર યોદ્ધો હતો.

૧

શનિવાર, 21 May, 2011

૨

રવિવાર, 22 May, 2011

રાવણને સમજવો મુશ્કેલ છે.

પોતાના કુટુંબના સભ્યોને સમજાવવા મુશ્કેલ છે.

પોતાને સમજવું મુશ્કેલ છે.

શક્તિની ૨૦ ભૂજાની વંદના કરવામાં આવી છે.

રાવણ શક્તિનો ઉપાસક છે.

રાવણનો અસલ ચહેરો તો અહંકાર જ છે.

જેનામાં શક્તિ હોય તેને અભિમાન આવી જ જાય.

ત્રણ રાવણની વાત આવે છે.

મહિરાવણ, અહિરાવણ અને સહી રાવણ

સહી રાવણ કોણ છે? રાવણત્વ શું છે?

રાવણનું નામ ભગવાન શંકરે પાડ્યું છે.

શંકર રાવણના ગુરૂ છે.

ગુરૂ દ્વારા નામાભિમાનનો મહિમા છે.

ગુરૂને તેનો શિષ્ય જાણીતો કરે તેવું અભિમાન રાવણત્વ છે.

રાવણ માને છે કે તેણે તેના ગુરૂ શંકરને કૈલાસ સહિત ઉપાડી જાણીતા કર્યા.

શંકર વિના દ્વાર ન ખૂલે.

રાક્ષસતાલ રાવણની કર્મભૂમિ છે.

માનસરોવરમાં સ્નાન કરવાથી પાપ નષ્ટ થાય છે.

રાક્ષસતાલમાં સ્નાન કરવાથી પૂણ્ય નષ્ટ થાય છે.

અને આવું થાય ત્યારે જ આદિ શંકરનું સૂત્ર ચરિતાર્થ થાય.

સ્થૂલ રૂપમાં રાક્ષસતાલ માનસરોવરથી વધું સ્વચ્છ છે.

શંકર કરૂણાવતાર છે.

રાવણ ખુદ રડે છે અને ખુદાઈને પણ રડાવે છે.

રૂદન પણ હરિને પ્રાપ્ત કરવાનો એક માર્ગ છે.

ગુરૂ અને હરિની કરૂણા જ્યારે સાધકને રડાવે ત્યારે મોક્ષનો દરવાજો ખૂલી જાય છે.

ભક્તિ માર્ગ માટે આંખમાં અશ્રુ અને કોઈનો આશ્રય જરૂરી છે.

માતૃ શરીર પહેલાં કન્યા હોય, પછી પત્ની હોય અને છેલ્લે માતા હોય.

પણ તુલસી જાનકીના વર્નમાં આ ક્રમ તોડે છે.

જનક સુતા જગ જનની જાનકી

રાવણમાં ઘણા પ્રકારની શક્તિ હતી જે તેના ૨૦ હાથ છે.

૧

રાવણમાં ભૂજ શક્તિ બહું છે. તેથી ભૂજદંડ કહેવાય છે.

લાંબા હાથ હોય તો તે હાથ કાંટાની વાડમાં ન નંખાય. - હાથનો દૂર ઉપયોગ ન કરાય.

રાવણની શક્તિનો સમર્પણમાં ઓછો ઉપયોગ થયો છે, પણ અપહરણમાં વધારે ઉપયોગ થયો છે.

૨

શસ્ત્ર બળ

રાવણ પાસે શસ્ત્ર બળ બહું છે.

૩

શાસ્ત્ર બળ

રાવણ પાસે શાસ્ત્ર બળ બહું છે.

૪

યોગ બળ

રાવણ પાસે યોગ બળ છે.

૬

તપ બળ

રાવણ તપસ્વી છે. તપ વિના તેજ ન આવે.

૭

ધર્મ બળ

નીતિ ધર્મ હું જાણું છું એવું રાવણનું નિવેદન છે. જો કે નીતિ તેના આચરણમાં દેખાતી નથી.

કથા દ્વારા હ્નદય પરિવર્તન, વિચાર પરિવર્તન, પરિસ્થિતિનું પરિવર્તન થાય.

૮

શીલ બળ

પોતાનામાં શીલ ન હોય તો પણ બીજાના શીલનો નતમસ્તક સ્વીકાર કરવો જોઈએ. બીજાના શીલને સ્વીકારવું એ પણ પોતાનું શીલ છે. બીજાના શીલનનો આદર કરવો.

૯

કૂલ બળ

૧૦

સ્મરણ બળ, સ્મૃતિ બળ

૧૧

મરણ બળ - મૃત્યુનો ભય ન હોય તેવું બળ

૧૨

મંત્રી બળ

૧૩

દુર્ગ બળ

૧૪

ધન બળ

૧૫

ગૃહસ્થ બળ- પરિવારનો પાલકમ પ્રજાનો પાલક, પ્રજાનું પાલન કરવાનું બળ

૧૬

બુદ્ધિ બળ - વિચાર બળ

સ્વામી સચ્ચિદાનંદના વિચાર પ્રમાણે આરામના ચાર પ્રકાર છે.

૧ ગેહારામ - ઘરનો આરામ

૨ નેહારામ - પ્રેમનો આરામ

૩ ઈન્દ્રીયોનો આરામ

૪ આત્મારામ - આત્મતૃપ્તિનો આરામ

અશોક વાટિકા, રાવણ મંદિર, વિભિષણનું ઘર - તુલસી ભવન, સુમેર પર્વતનું શિખર, અખાડો વિ. લંકાના મહત્ત્વનાં સ્થાન છે.

રાવણનું સુવાનું સ્થાન તમોગુણી છે.

રાવણ રજો ગુણમાં જીવે છે. એશ આરામ કરે છે.

રાવણ વિભીષણ જેવા સાધુ ચરિતને સતો ગુણમાં જીવવા દે છે.

વક્તા કપટ કરે ત્યારે તેનું વક્તવ્ય શ્રાપિત બને છે.

દહેશત હશે તો કંઈ નહિં થાય, મહેનત હશે તો કંઈક થશે પણ જો રહેમત હશે તો બધું જ થશે.

કોઈના પ્રભાવમાં ન જીવવું પણ પોતાના સ્વભાવમાં જીવવું- પોતાની નીજતામાં જીવવું.

વ્યાખ્યા પારકી હોય પણ અનુભૂતિ પોતાની હોય.

હરિનામ લેનારે પ્રમાદ ન કરવો, પ્રમાદ છોડવો, સ્પર્ધા ન કરવી અને અહંકાર પણ ન કરવો.

૩

સોમવાર, 23 May 2011

આલોચના સંદેહ મુલક હોય તો સ્વીકાર કરો.

સ્વર્ગને ભૂલી જાવ, સ્વ ને પ્રપ્ત કરો.

નાક કાપવું એતલે સ્વર્ગની કામનાનો નાશ કરવો.

ન મોક્ષસ્ય આકાંક્ષા ...

રાવણ સૂર્પંખાના વક્તવ્યથી જાગૄત થાય છે.

સદ્‍ગુરૂ શિષ્યને જાગૃત કરી અદ્રશ્ય થઈ જાય છે.

સુર્પંખાના ગુરૂ લક્ષ્મંઅ છે.

લક્ષ્મણ સુર્પંખાને ૬ સૂત્ર આપે છે.

શ્રીમદ ભાગવતમાં શ્રદ્ધા રાખો પણ બીજા ગ્રંથોની નીંદા ન કરો. આ સેતુબંધ છે.

૧

સેવા કરવામાં સુખની અપેક્ષા ન રાખો.

૨

ભિક્ષા પ્રવૄતિનો દોષ સન્માન છે.

ભૂખમાંથી ભીખ નામની છોકરી - કન્યા પેદા થાય અને ભેખ નામનો દીકરો પેદા થાય.

ભજનાનંદીએ ભીખ ન માગવી જોઈએ. ભજનાનંદી ભજન વધારે એટલે બધી અપેક્ષા આપ મેળે પૂર્ણ થાય.

શાસ્ત્ર, ગૂરૂ, ઈશ્વર ઉપર વિશ્વાસ હોવો જોઈએ.

ઈશ્વરનો દાસ કહેવડાવે અને પછી આશા કરે તો વિશ્વાસ ક્યામ રહે?

ભરોસો જ ભજન છે.

રાવણ વિશ્વાસુ છે.

રામાયણમાં ૩ લીલાનો ઉલ્લેખ છે; રામ લીલા, વાનર લીલા અને રાક્ષસ લીલા.

રાવણને સમજવા માટે ક્ષ કિરણોની જરુર છે.

રાવણ બીસ ભૂજ દંડા છે. તેથી તે ૨૦ ઘણો દંડી સંન્યાસી છે.

સંન્યાસીને સોનાનું દાન આપવાથી નર્ક મળે.

બ્રહ્મચારીને પાન ન ખવડાવાય. એવું કરવાથી નર્કમાં જવાનું થાય.

ચોરને અભય ન અપાય , આશ્રય ન અપાય.

દાસત્વ રાખવું એટલે અહંકારને ન આવવા દેવો.

સુખની અપેક્ષા રાખવાથી સેવા દુષિત બની જાય.

ધનવાન વ્યસની બની જાય તો ધન ઓછું થાય.

ધન કમવાની પ્રવૄત્તિ વ્યસન ન બનવું જોઈએ.

વ્યસનનો એક અર્થ દુઃખ થાય છે.

શુભ ગતિ - શુભ પ્રવૃત્તિના મૂળમાં અવ્યભિચારીણી નિષ્ટા હોવી જોઈએ.

૪

મંગળવાર, 24 May, 2011

૫

બુધવાર, 25 May, 2011

૬

ગુરૂવાર, 26 May, 2011

૭

શુક્રવાર, 27 May, 2011

૮

શનિવાર, 28 May, 2011

૯

રવિવાર, 29 May, 2011

કથા - પૂજ્ય રમેશભાઈ ઓઝા

2011-05-18T05:26:00.001+05:30

પૂજ્ય રમેશભાઈ ઓઝા ભાઈશ્રી ના નામે પણ જાણીતા છે.પૂજ્ય ભાઈશ્રી શ્રી મદ્ ભાગવદ્ ની કથાના પ્રવક્તા છે તેમજ ઘણી વખત શ્રી રામ ચરિત માનસની કથા પણ કહે છે.
તેઓના માર્ગ દર્શન હેઠળ પોરબંદરમાં શ્રી સાંદિપની વિધ્યાનિકેતન નામની સંસ્થા ચાલે છે. આ સંસ્થામાં વેદ અને ઉપનિષદ આધારિત સુંદર અભ્યાસક્રમો ચાલે છે. આ વિષેની વિશેષ માહિતિ તેમની વેબ સાઈટ ઉપર ઉપલબ્ધ છે. તેમની વેબ સાઈટનું નામ http://www.sandipani.org છે.તેમની વેબ સાઈટ ઉપર આપણું ઈમેઈલ સરનામુ રજીસ્ટર કરાવવાથી તેમનો સંદેશ તેમજ વિક્લી સૂત્રની માહિતિ મળે છે. આમ આપણને જીવનમાં ઉપ્યોગી સુંદર સૂત્રો તેમજ સંદેશ મળે છે.
તેમની કથાના શ્રવણ દરમ્યાન મારી સમજમાં આવેલા વિચારો, સૂત્રો તેમજ અન્ય માહિતિ અહી પ્રસ્તુત કરતાં આનંદ અનુભવું છું.

હનુમાન જયંતિ નિમિત્તે ફિરિજાબાદમાં એપ્રિલ ૨૦૦૮માં યોજાયેલ રામ કથા દરમ્યાન પૂજ્ય ભાઈશ્રીએ રજુ કરેલું એક ઉદાહરણ અત્રે પ્રસ્તુત છે.
બે વ્યક્તિ છે અને તે બંને પાસે એક એક રુપિયો છે. હવે જો તે બંને તેમની પાસેના આ એક એક રુપિયાનું આદાન પ્રદાન કરે એટલે કે એક વ્યક્તિ તેની પાસેનો એક રુપિયો બીજી વ્યક્તિને આપે અને બીજી વ્યક્તિ તેની પાસેનો એક રુપિયો પહેલી વ્યક્તિને આપે તો તે પછી પણ બંને વ્યક્તિ પાસે એક એક રુપિયો તો રહે જ. બંનેની સ્થિતિમાં કોઈ જ ફેરફાર ન થાય.
હવે બીજી બે વ્યક્તિ છે અને તે બંને પાસે એક એક સદવિચાર છે તેમજ તે બંને સદવિચાર જુદા જુદા છે. હવે જો આ બંને વ્યક્તિ તેમની પાસેના આ સદવિચારનું આદાન પ્રદાન કરે તો તે પછી બંને વ્યક્તિ પાસે બે બે સદવિચારની મૂડી ભેગી થાય. બંનેના સદવિચારોમાં વૃધ્ધિ થાય. આમ ધનનું આદાન પ્રદાન કરવાથી તેમાં વૃધ્ધિ થતી નથી પણ સદવિચારોના આદાન પ્રદાનથી સદવિચારોની વૃધ્ધિ થાય છે.

પરમાત્મા સત્ ચિત આનંદ સ્વરુપ છે. તેના રામાવતારમાં સત્ ગુણની પ્રધાનતા છે, કપિલ, વ્યાસ, દત્તાત્રય વિ. અવતારમાં ચિત ગુણની પ્રધાનતા છે જ્યારે કૃષ્ણાવતારમાં આનંદ ગુણની પ્રધાનતા છે.

ભારતમાં પાંચ નાથ, ચારે દિશામાં એક એક તેમજ મધ્ય ભાગમાં એક એમ પાંચ નાથ બિરાજમાન છે. ઉત્તર દિશામાં બદરીનાથ, દક્ષિણ દિશામાં રંગનાથ, પશ્ચિમ દિશામાં દ્વારકાનાથ અને પૂર્વ દિશામાં જગન્નાથ તેમજ મધ્ય ભારતમાં શ્રીનાથજી બિરાજમાન છે.

માનવ શરીર રથ છે, જેમાં આત્મા રથી છે, બુધ્ધિ સારથિ છે, મન લગામ છે, આંખ, કાન, નાક, જીવ્હા વિ. ઈન્દ્રીયો અશ્વ છે.
નદી તેના કિનારાની મર્યાદામાં રહી વહે તો તે નદી લોકોપયોગી છે, સારી છે, આવકારદાયક છે.પણ જો તે તેના કિનારાની મર્યાદા તોડીને વહે તો તે વિનાશકારી છે, આમ મર્યાદા ન હોય તો આવકારદાયક વસ્તુ વિનાશકારી બની જાય છે.
આવી જ રીતે ધર્મ, અર્થ, કામ અને મોક્ષમાં ધર્મ અને મોક્ષ, અર્થ અને કામના કિનારા છે.તેથી જો અર્થ અને કામ તેના કિનારા ધર્મ અને મોક્ષની મર્યાદામાં રહે તો તે કલ્યાણકારી છે. પણ જો અર્થ અને કામ તેના કિનારા ધર્મ અને મોક્ષની મર્યાદા બહાર નીકળી જાય તો તે વિનાશકારી છે.
આંખનું કામ જોવાનું છે, તેણે સર્વોત્તમ રુપને, અવિનાશી રુપને જોવું જોઈએ.
જીભે હરિનામ બોલવું જોઈએ.
ત્વચાએ ઠાકોરજીના ચરણોનો સ્પર્શ કરવો જોઈએ.
નાકે તુલસી દલની સુગંધ લેવી જોઈએ.

મિથિલામાં રામ દૂલ્હા રામ છે, અયોધ્યામાં રામ રાજા રામ છે, અહી રામ સિંહાસન ઉપર બિરાજે હે; જ્યારે લંકામાં રામ તાપસ રામ છે, જ્યાં રામ તાપસ વેષમાં જાય છે.
જ્ઞાનીઓના ભગવાન નિષ્પક્ષ છે, જ્યારે ભક્તોના ભગવાન પક્ષધર છે, પક્ષપાતી છે, ભક્તોના પક્ષમાં છે.ભગવાનનો તેના ભક્તો પ્રત્યેનો પક્ષપાત એ જ તેની કૃપા છે.

આપણે આપણું લક્ષ્ય નક્કી કરી તેની પ્રાપ્તિ માટેનો સરળ તેમજ આપણે અનુકૂળ એવો રસ્તો પસંદ કરી તેના ઉપર પ્રયાણ કરવું જોઈએ. આપણા લક્ષ્યની પ્રાપ્તિના ઘણા રસ્તા હોઈ શકે પણ આપણે આપણને અનુકૂળ રસ્તો જ પકડવો જોઈએ.જો આપણે બધા જ રસ્તા ઉપર પ્રયાણ કરવા પ્રયાસ કરીશું તો લક્ષ્ય પ્રાપ્તિ નહિં થાય અને આપણે અહીં તહી ભટક્યા જ કરીશું.

***********************************

પ થી શરુ થતા આ શબ્દો – પ્યાસ, પ્રયાસ, પ્રાર્થના, પ્રતિક્ષા, પ્રસાદ, પુકાર
-મહત્વના છે.
સચ્ચિદાનંદ એટલે સત્ , ચિત, આનંદ
સત્ એટલે સત્ય કે જે અખંડ છે, અવિનાશી છે, સર્વત્ર વ્યાપ્ત છે.
ચિત એટલે ચેતન કે જે જડ નથી.
આનંદ એટલે રસમય, રસ હોય તો જ આનંદ મળે.
શિવનું વાહન નંદી છે, નંદી ધર્મનું પ્રતીક છે. ધર્મના ચાર ચરણ છે, સત્ય, તપ, દયા અને દાન. નંદી ગતિશીલ છે,અને તેનું મુખ શિવજી તરફ છે,ધર્મના ચરણની ગતિ શિવ તરફ હોય, સાચી દિશા તરફ હોય તો જ શિવ મળે, કલ્યાણ થાય. શિવ એટલે કલ્યાણ.
બ્રહ્માનું વાહન હંસ છે, હંસ વિવેકનું પ્રતીક છે, બ્રહ્મા બુધ્ધિના દેવ છે.
વિષ્ણુનું વાહન ગરુડ છે, ગરુડ વેદનું પ્રતીક છે. ગરુડ ગતિ કરે છે ત્યારે તેની પાંખોમાંથી વેદની શ્રુતિઓનું ગાન થાય છે.

નિમિષ અથવા નિમેષ એટલે ક્ષણનો ત્રીજો ભાગ
રણ્ય એટલે રણ મેદાન, લડાઈનું સ્થળ અને અરણ્ય એટલે જ્યાં લડાઈ નથી તેવું સ્થળ, જ્યાં રણ નથી તે અને તેથી જ ગ્રંથને આરણ્યક કહેવામાં આવે છે.
ભગવદ ગીતા આરણ્યક છે, ઉપનિષદોનો સાર છે.
જ્યાં મન શાન્ત થાય ત્યાં ભજન થઈ શકે અને તેને નૈમિષારણ્ય કહેવાય. નૈમિષારણ્યમાં મન શાન્ત થઈ જાય અને મનના સંકલ્પ વિકલ્પ મટી જાય તેમજ મન ભગવાનમાં લાગી જય.
મંગલાચરણ એ નૈમિષારણ્યમાં જવા માટેનું પ્રથમ પગથિયું છે, પ્રથમ સોપાન છે. તેથી જ દરેક કથામાં પ્રથમ મંગલાચરણ કરવામાં આવે છે. મંગલાચરણ એટલે મંગલ આચરણ. મંગલનો અર્થ તેના ધાતુ ઉપરથી શરુઆત એવો થાય છે. એટલે મંગલાચરણથી જે ગતિ સ્થગીત થઈ ગઈ છે ત્યાંથી શુભ તરફ ગતિશિલ થાય એવો થાય છે.
ગોમતીમાં ગો એટલે જ્ઞાન અને મતી એટલે પ્યાસ થાય છે એટલે ગોમતી એ છે જ્યાં જ્ઞાનની પ્યાસ છીપાય છે.
ગુરુ માં ગુ એટલે અંધકાર અને રુ એટલે પ્રકાશ, પ્રકાશ કરનાર થાય છે. તેથી ગુરુ એ છે જે તેના જ્ઞાનના પ્રકાશથી શિષ્યના અજ્ઞાનના અંધકારને દૂર કરે છે.
ભગવાન શિવજી ત્રિભુવન ગુરુ છે.
તુમ્હ ત્રિભુવન ગુરુ બેદ બખાના
આના જીવ પાર કર જાના.
બાલકાંડ-પાન ૧૫૮

દીપ પ્રાગટ્યથી શરુઆત એટલે જ્ઞાનના પ્રકાશથી શરુઆત.
શ્રી મદ્ ભાગવત કથા સાર છે, ભવ રોગની ઔષધી છે. ભગવાન વેદ વ્યાસ કથાને ઔષધી ગણાવે છે, તુલસીદાસ કથાને વૈદ્ય ગણાવે છે.
શ્રી મદ્ ભાગવત શ્રી કૃષ્ણનું વાગ્મય સ્વરુપ છે, સ્વયં કૃષ્ણ રુપ છે.
કથા શ્રવણનાં ચાર ફળ છે.
૧ કથા શ્રવણથી કથામાં તેમજ ભગવાનમાં જે અરુચિ છે તે મટે,સંસારની તૃષ્ણા મટે.
૨ મનુષ્યનું મન અવિલંબ શુધ્ધ થાય, વિષયોની તૃષ્ણા મટે અને તેના ફળ સ્વરુપ મન શુધ્ધ થાય.
૩ ભગવાન પ્રત્યે પ્રેમ જાગે – અનુરાગ જાગે. રસૌવેસઃ એટલે રસમય, રસ એટલે ભગવાન.
૪ સંતો સાથે દિવ્ય સંબંધ બંધાય. સંતો ભગવાનના દૂત છે.

ભગવાનના દશાવતારમાં ક્રમશઃ ઉત્ક્રાન્તિ થઈ છે.
૧ મત્સ્યાવતાર
૨ કુર્મ
૩ વરાહ
૪ નૃસિંહ
૫ વામન
૬ પરશુરામ
૭ રામ
૮ કૃષ્ણ
૯ બુધ્ધ
૧૦ કલ્કિ

સાકાર અને નિરાકારનો અર્થ સમજવા માટે રાજા અને તેની સત્તા સમજવા જેવી છે. રાજા સાકાર છે પણ તેની સત્તા જે આખા રાજ્યમાં વ્યાપ્ત છે તે નિરાકાર છે.

સૂત્ર એટલે ઓછામાં ઓછા શબ્દોમાં સત્ય દર્શાવવાની યુક્તિ.સૂત્ર એ એક સંક્ષેપ્ત છે અને તેથી તેનું સક્ષેપ્ત કરવું શક્ય નથી.
જગતનું અસ્તિત્વ જગદીશ આધારિત છે પણ જગદીશનું અસ્તિત્વ જગત આધારિત નથી.જગત સાપેક્ષ છે અને તેથી તે નાશવંત છે.જ્યારે જગદીશ નિરપેક્ષ છે તેથી તે નાશવંત નથી.જગદીશ સાગર છે, જ્યારે જગત સાગરમાંથી ઉત્પન્ન થયેલ લહેર-મોજા સમાન છે.જેમ લહેર – મોજું સાગરમાંથી ઉત્પન્ન થઈ તેમાં જ સમાઈ જાય છે તેમ જગત જગદીશમાંથી ઉત્પન્ન થઈ અંતે જગદીશમાં જ સમાઈ જાય છે.
માયા સત્યને છુપાવે છે અને અસત્યને દ્રશ્યમાન કરે છે.માયાનું આવરણ જગતને સત્ય બતાવવાનો પ્રયત્ન કરે છે, જે ખરેખર સત્ય નથી.જગત મિથ્યા છે પણ માયાના આવરણમાં તે સાચું દેખાય છે. જ્યારે જગદીશ જે સત્ય છે તેને માયા છુપાવે છે.
સંસાર દુઃખાલય છે તેથી તેમાં સુખની અપેક્ષા કેવી રીતે રખાય? સંસારમાં જે સુખ દેખાય છે તે હકીકતમાં સાચું સખ છે જ નહીં.

અર્જુન જીવ છે અને તેની યાત્રા વિષાદથી શરુ થાય છે અને પ્રસાદ સુધી પહોંચે છે.
વેદો કલ્પતરુ છે જ્યારે ભાગવત કલ્પતરુનું પરિપકવ થયેલું ફળ છે. ભાગવત તો વેદ અને ઉપનિષદોનો સાર છે, પરિપકવ ફળ છે. વેદ તત્વ એટલે ભગવાન. જેવી રીતે પોપટ-શુકના ચાંચ મારેલાં ફળ વધું મીઠા લાગે છે તેવી રીતે શુકદેવના મખેથી બોલાયેલ ભાગવત અતી મધુર લાગે છે. આવા ફળ ખાવા માટે નથી પણ પીવા માટે છે.કારણ કે આવા ફળ રસથી ભરપુર છે તેમજ તેમાં ગોટલા કે બી નથી તેમજ છોડાં પણ નથી, તેમાં ફક્ત રસ જ છે. અને તેથી જ તે પિવા માટે છે. આ રસ સર્વ રુપે ગ્રાહ્ય છે, તેમાંથી કશું જ છોડવા જેવું નથી. ભાગવત ઊંચા કલ્પતરુ ઉપર લાગેલ ફળ છે અને આ ફળ ઘની ભૂત રુપમાં છે.આ ફળના રસની પ્યાસ લાગે તો તે માટે પ્રાર્થનાની જિજ્ઞાસા પેદા થાય.પ્રાર્થના એટલે આગ્રહ પૂર્વકનો પ્રયાસ. કલ્પતરુ ઉપરના આ ફળને શુકની ચાંચ વાગતા જ તેમાં રહેલ ઘની ભૂત રુપી રસ દ્રવી ભૂત થઈ નીચે તરફ વહેવા લાગે છે અને આપણી પ્યાસ છિપાવે છે. આ રસ મુખથી ખાવા માટે નથી પણ કાન દ્વારા પીવા માટે છે.
શ્રુતીસાર એટલે ભાગવત.

કોઇ પણ પ્રશ્ન કરવા માટે વિવેક પૂર્વક વ્યવહાર કરવો જોઈએ. જિજ્ઞાસા માટે પ્રશ્ન કરવો જોઈએ, આપની જિજ્ઞાસાની પ્યાસને છિપાવવા માટે વિવેક પૂર્ણ રીતે પ્રશ્ન કરાય. પ્રથમ પ્રણામ કરી પછી પ્રશ્ન કરાય.
સનકાદિક ઋષિ સુતજીને ૬ પ્રશ્ન પૂછે છે.
૧ શાસ્ત્રનો સાર શું છે?
૨ શ્રેય – કલ્યાણ શું છે?
૩ શ્રેય – કલ્યાણ પ્રાપ્ત કરવાનું સાધન શું છે?
૪ ભગવાનના અવતારનું પ્રયોજન શું છે?
૫ ભગવાને કયા કયા અવતાર લીધા અને શું લીલા કરી?, શું ચરિત્ર કર્યું?
૬ અનવતાર દશામાં ધર્મનો નિર્ણય કેવી રીતે થાય?
શાસ્ત્રોની શરુઆત પ્રશ્નોથી થાય છે.જિજ્ઞાસુ યુક્ત પ્રશ્ન કરવાથી આધ્યાત્મ યાત્રાની શરુઆત થાય છે. પ્રશ્ન પૂછતાં પહેલાં પોતાની અજ્ઞાનતા જાહેર કરવી પડે. વક્તા પણ આવા પ્રશ્નથી રાજી થઈ શ્રોતા પ્રત્યે કૃતજ્ઞ ભાવથી આભાર વ્યક્ત કરે છે અને શ્રોતાની પ્યાસ છિપાવવા માટે પ્રયત્ન કરે છે તેમજ રાજી પણ થાય છે. કારણ કે આવા પ્રશ્નોના જવાબ આપવામાં હરિ કથા ગાવાનો અવસર મળે છે. ભગવાનની કથા અંગે પ્રશ્ન કરનાર પોતાના ઉપર, વક્તા ઉપર અને અન્ય શ્રોતઓ ઉપર ઉપકાર કરે છે. કારણ કે આવો પ્રશ્ન કરવાથી વક્તાને હરિ ગુણ ગાવાનો તેમજ પ્રશ્ન કરનારને તેમજ અન્ય શ્રોતાઓને હરિ ગુણ સાંભળવાનો અવસર મળે છે અને તે દ્વારા આ ત્રણે ય પવિત્ર થાય છે.
રામાયણમાં મુખ્યત્વ રુપે ત્રણ સંવાદ છે – શંકર અને પાર્વતિ વચ્ચે, યાજ્ઞવલ્ક અને ભારદ્વાજ ઋષિ વચ્ચે અને કાકભૂષડી અને ગરુડ વચ્ચે.
ભાગવતમાં પણ ત્રણ સંવાદ છે – સુતજી અને સનકાદિક ઋષિ વચ્ચે, શુકદેવ અને પરીક્ષિત વચ્ચે અને—- —-.
રામાયણ, ભાગવદ, ગીતા વિગેરેનો આરંભ પ્રશ્ન પૂછવાથી થાય છે. તેથી જ કહેવાય છે કે પૂછતા નર પંડીત. આખી જિંદગી વિધ્યાર્થી થઈને રહેવું.
મોહનો ક્ષય એ જ મોક્ષ.
બુધ્ધિનો સ્વભાવ તર્ક છે.
નવનિત એટલે સાર.
ભાગવત નવનિત છે કારણ કે તે સાર છે, ભાગવત શાસ્ત્રોનો સાર છે.
જે ધર્મ મનુષ્યને ભગવાન પ્રેમી બનાવે તે સાચો ધર્મ.
સદાય સુખ-શાંતિ રહે એવી સુખ – શાંતિ પ્રભુ પ્રેમમાં જ મળે.અને આ ત્યારે જ મળે જ્યારે નિત્ય સાથે નાતો બંધાય.આવા પ્રેમને જે જગાડે તે ધર્મ.જે પ્રેમના અમૃતથી સીંચે તે ધર્મ.

* * * * * *

ભગવાનને આપણે ફૂલ-સુમન- ચઢાવીએ છીએ અને પછી નમન કરીએ છીએ. ભગવાનને સુમન અને નમન બહું જ પ્રિય છે. સુમન એટલે ફૂલ તેમજ સુંદર મન. ભગવાનને આપનું સુંદર મન બહું જ પ્રિય છે. ભગવાન પાસે મન નથી. તેમનું મન રાધાજીએ ચોરી લીધું છે. અને જેની પાસે જે વસ્તું ન હોય તે તેને આપીએ તો તે બહું જ રાજી થાય. તેથી મન વિનાના ભગવાનને આપણું સુમન- સુંદર મન કે જે ફૂલ જેવું ખિલેલું છે તે અર્પણ કરવાથી ભગવાન બહું જ રાજી થાય છે. નમન એટલે નમસ્કાર તેમજ ન મન પણ થાય. આમ ભગવાનને સુમન અને નમન કરવાથી આપણું મન તેમને રાજી કરે છે અને આપણે મન વિનાના થઈએ છીએ; આપણું મન ભગવાનમાં લાગી જાય છે.

હનુમાન ચાલીસા

2011-05-17T22:22:00.001+05:30

શ્રીગુરૂ ચરન સરોજ રજ નિજ મન મુકુરુ સુધારિ,
બરનઉ રઘુવર બિમલ જસુ, જો દાયકુ ફલ ચારિ.

શ્રી ગુરુદેવના ચરણકમળની ધૂળથી મારા મનરૂપી દર્પણને પવિત્ર કરીને, શ્રી રઘુવીરના નિર્મળ યશનું વર્નણ કરું છું, જે ચારેય ફળ (ધર્મ, અર્થ, કામ અને મોક્ષ) આપનારું છે.

બુધ્ધિહીન તનુ જાનિકે, સુમિરૌ પવન કુમાર;
બલ બુધ્ધિ વિદ્યા દેહું મોહિં હરહુ કલેશ વિકાર.

હે પવનકુમાર ! હું પોતાને બુધ્ધિહીન સમજીને આપનું સ્મરણ કરું છું. આપ મને શારીરિક બળ, સદ્ બુધ્ધિ તથા જ્ઞાન પ્રદાન કરો અને મારાં સઘળાં દુઃખ દૂર કરો.

જય હનુમાન જ્ઞાન ગુણ સાગર,
જય કપીસ તિહું લોક ઉજાગર. ૧

હે હનુમાનજી ! આપનો જય થાઓ ! આપ જ્ઞાન તથા ગુણોના સાગર છો. હે ત્રણે લોકમાં પ્રકાશમાન કપીશ્વર આપનો જય હો.

રામદૂત અતુલિત બલ ધામા,

અંજનીપુત્ર પવનસુત નામા. ૨

હે પવનસુત અંજનિનંદન, આપ શ્રી રામચન્દ્રજીના દૂત છો. આપના સમાન બીજું કોઈ બળવાન નથી.

મહાવીર બિક્રમ બજરંગી,
કુમતિ નિવાર સુમતિ કે સંગી. ૩

હે મહાવીર બજરંગબલી ! આપ ખરાબ બુધ્ધિને દૂર કરનારા અને સદ્ બુધ્ધિવાળાના સાથી છો.

કંચન બરન બિરાજ સુબેસા,
કાનન કુંડલ કુંચિત કેસા. ૪

આપનું શરીર સોના જેવા રંગનું છે, સુંદર વેશ છે, કાનોમાં કુંડળ છે અને શિર પર વાંકડિયા વાળ છે.

હાથ બજ્ર ઔર ધ્વજા બિરાજે,
કાંધે મૂંજ જનેઉ છાજે. ૫

આપના હાથમાં વજ્ર અને ધજા સુશોભિત છે અને ખભા ઉપર મુંજની યજ્ઞોપવીત છે.

સંકર સુવન કેસરીનંદન,
તેજ પ્રતાપ મહા જગ વંદન. ૬

હે હનુમાનજી ! આપ સાક્ષાત્ શિવ છો. હે કેસરીનંદન ! આપના તેજ અને પ્રતાપથી સમસ્ત સંસારમાં આપ સર્વના વંદનીય છો.

વિદ્યાવાન ગુની અતિ ચાતુર્
રામ કાજ કરિબે કો આતુર. ૭

આપ પ્રકાંડ વિદ્યાનિધાન છો, ગુણવાન અને અત્યંત ચતુર છો. શ્રી રામજીનાં કાર્યો કરવામાં આપ ઉત્સાહી રહો છો.

પ્રભુ ચરિત્ર સુની બે કો રસિયા,
રામ લખન સીતા મન બસિયા. ૮

શ્રી રામનું ચરિત્ર સાંભળવાના આપ બહું રસિયા છો. શ્રી રામજી, શ્રી સીતાજી અને શ્રી લક્ષ્મણજીના મનમાં આપ નિવાસ કરો છો.

સુક્ષ્મ રૂપ ધરિ સિયહિં દિખાવા,
બિકટ રૂપ ધરિ લંક જલાવા. ૯

આપે આપનું ઘણું નાનું સ્વરુપ ધારણ કરીને સીતાજીને બતાવ્યું અને ભયંકર રૂપ ધારણ કરીને લંકાને બાળી.

ભીમ રૂપ ધરી અસુર સંહારે,
શ્રી રામચંદ્ર કે કાજ સંવારે. ૧૦

આપે વિકરાળ રૂપ ધારણ કરીને રાક્ષસોને માર્યા અને શ્રી રામચન્દ્રજીના કાર્યને સફળ બનાવ્યું.

લાય સજીવન લખન જિયાયે,
શ્રી રઘુવીર હરષિ ઉર લાયે. ૧૧

આપે સંજીવની બુટ્ટી લાવીને લક્ષ્મણજીને જીવાડ્યા જેથી રઘુવીરે આનંદિત થઈને આપને હ્રદય સરસા ચાંપ્યા.

રઘુપતિ કીન્હ બહુત બડાઈ,
તુમ મમ પ્રિય ભરત હિ સમ ભાઈ. ૧૨

શ્રી રામચન્દ્રજીએ આપની બહુ પ્રશંસા કરી અને કહ્યું કે તમે મારા ભરત જેવા પ્રિય ભાઈ છો.

સહસ બદન તુમ્હરો યશ ગાવૈં,
અસ કહિ શ્રીપતિ કંઠ લગાવૈં. ૧૩

“હજાર મુખેથી તમારો યશ ગાવો જોઈએ” એમ કહીને શ્રી રામચન્દ્રજીએ આપને ગળે લગાડ્યા.

સનકાદિક બ્રહ્માદિ મુનીસા,
નારદ શારદ સહિત અહીસા. ૧૪

જમ કુબેર દિગ્પાલ જહાં તે,
કબિ કોબિદ કહિ સકે કહાં તે. ૧૫

શ્રી સનક, શ્રી સનાતન, શ્રી સનંદન, શ્રી સનતકુમાર આદિ મુનિ, બ્રહ્મા આદિ દેવતા, નારદજી, સરસ્વતીજી, શેષનાગજી, યમરાજ, કુબેર આદિ સર્વ દિશાઓના રક્ષક, કવિ, વિદ્વાન, પંડિત અથવા કોઈ પણ આપના યશનું સંપૂર્ણ વર્ણન કરી શકે તેમ નથી.

તુમ ઉપકાર સુગ્રીવહિં કીન્હા,
રામ મિલાય રાજપદ દીન્હા. ૧૬

આપે સુગ્રીવજીનું શ્રી રામ સાથે મિલન કરાવ્યું અને ઉપકાર કર્યો, જેને કારણે તે રાજપદ પામ્યા.

તુમ્હરો મંત્ર બિભીષન માના,
લંકેશ્વર ભએ સબ જગ જાના. ૧૭

આપનો ઉપદેશ વિભીષણે માન્યો અને તેથી તે લંકાના રાજા થયા, સમસ્ત સંસાર એ જાણે છે.

જુગ સહસ્ત્ર જોજન પર ભાનૂ,
લિહ્યો તાહિ મધુર ફલ જાનૂ. ૧૮

સૂર્ય એટલો દૂર છે કે ત્યાં પહોંચવા માટે હજાર યુગનો સમય જાય, તે હજારો યોજન દૂર રહેલા સૂર્યને આપે એક મીઠું ફળ સમજીને પકડી લીધો.

પ્રભુ મુદ્રિકા મેલી મુખ માહીં,
જલધિ લાંધિ ગયે અચરજ નાહીં. ૧૯

આપે શ્રી રામચન્દ્રજીની અંગુઠી મુખમાં રાખીને સમુદ્રને ઓળંગી ગયા તેમાં કંઈ આશ્ર્ચર્ય નથી.

દુર્ગમ કાજ જગત કે જે તે,
સુગમ અનુગ્રહ તુમ્હરે તે તે. ૨૦

સંસારમાં જેટલાં પણ કઠિનમાં કઠિન કામ છે તે આપની કૃપાથી સહેલાં થઈ જાય છે.

રામ દુલારે તુમ રખવારે,
હોત ન આજ્ઞા બિન પૈસારે. ૨૧

શ્રી રામના આપ દ્વાર રક્ષક છો. જેમાં આપની આજ્ઞા વિના કોઈને પ્રવેશ મળી શકતો નથી. ( શ્રી રામની કૃપા પ્રાપ્ત કરવા માટે આપની પ્રસન્નતા આવશ્યક છે.)

સબ સુખ લહૈ તુમ્હારી સરના,
તુમ રચ્છક કાહૂ કો ડરના. ૨૨

જે કોઈ આપને શરણે આવે છે તે બધા સુખના અધિકારી છે, જ્યાં આપ રક્ષક છો, તો પછી કોઈનો ડર રહેતો નથી.

આપન તેજ સમ્હારો આપૈ,
તીનોં લોક હાંક તેં કાંપૈ. ૨૩

આપના સિવાય આપનો વેગ કોઈ રોકી શકે તેમ નથી, આપની ગર્જનાથી ત્રણે લોક કંપી ઊઠે છે.

ભૂત પિસાચ નિકટ નહીં આવૈ,
મહાબીર જબ નામ સુનાવૈ. ૨૪

જ્યાં મહાવીર હનુમાનજીનું નામસમરણ થતું હોય ત્યાં કદીય ભૂત પિશાચ આદિ નજીક આવી શકતાં નથી.

નાસૈ રોગ હરૈ સબ પીરા,
જપત નિરંતર હનુમંત બીરા. ૨૫

વીર હનુમાનજી ! આપનો નિરંતર જપ કરવાથી બધા રોગ દૂર થાય છે અને બધાં દુઃખ – કષ્ટો નાશ પામે છે.

સંકટ તે હનુમામન છુડાવૈ,
મન કર્મ વચન ધ્યાન જો લાવૈ. ૨૬

હે હનુમાનજી ! મનથી, વચનથી અને કર્મથી જેનું ધ્યાન આપનામાં રહે છે, તેને બધાં સંકટોમાંથી આપ છોડાવો છો.

સબ પર રામ તપસ્વી રાજા,
તિન કે કાજ સકલ તુમ સાજા. ૨૭

તપસ્વી એવા રાજવી શ્રી રામ સૌથી શ્રેષ્ઠ છે, તેમનાં બધાં કાર્ય તમે સહજમાં કરી દીધાં.

ઔર મનોરથ જો કોઈ લાવૈ,
સોઈ અમિત જીવન ફલ પાવૈ. ૨૮

જેના ઉપર આપની કૃપા હોય તેની કોઈ પણ અભિલાષા પૂર્ણ થાય છે. તેનું ફળ તેને મળે છે. તેને અસીમ જીવનફળ -મુક્તિ મળે છે.

ચારોં જુગ પરતાપ તુમ્હારા,
હૈ પરસિધ્ધ જગત ઉજિયારા. ૨૯

ચારે યુગો ( સત્ , દ્વાપર, ત્રેતા અને કલિ)માં આપનો પ્રતાપ ફેલાયેલ છે. આપના કીર્તિ – પ્રકાશ જગતને ઉજ્જ્વળ બનાવે છે.

સાધુ સંત કે તુમ રખવારે,
અસુર નિકંદન રામ દુલારે. ૩૦

હે હનુમાનજી ! આપ સાધુ – સંતના રક્ષક છો તથા દુષ્ટોને દંડ દેનાર છો. આપ શ્રી રામના અત્યંત લાડીલા પ્રિય પાત્ર છો.

અષ્ટ સિધ્ધિ નૌ નિધિ કે દાતા,
અસ બર દીન જાનકી માતા. ૩૧

આપને માતા જાનકીએ એવું વરદાન આપેલું છે કે આઠ સિધ્ધિ અને નવ નિધિ (સંપત્તિ) આપ જેને ઈચ્છો તેને આપી શકો છો.

રામ રસાયન તુમ્હરે પાસા,
સદા રહો રઘુપતિ કે દાસા. ૩૨

આપ નિરંતર શ્રી રામના શરણમાં રહો છો. જેથી અસાધ્ય રોગના નાશ માટેની રામનામ રૂપી ઔષધિ આપની પાસે છે.

તુમ્હરે ભજન રામ કો પાવૈ,
જનમ જનમ કે દુઃખ બિસરાવૈ. ૩૩

આપનું ભજન કરવાથી શ્રી રામની પ્રાપ્તિ થાય છે, જન્મ – જન્માંતરનાં દુઃખ દૂર થાય છે.

અંતકાલ રઘુબર પુર જાઈ,
જહાં જન્મ હરિ ભક્ત કહાઈ. ૩૪

અંત સમય શ્રી રઘુનાથજીના ધામમાં જાય છે અને જો ફરી જન્મ ધારણ કરશે તો ભક્તિ કરશે અને રામભક્ત કહેવાશે.

ઔર દેવતા ચિત્ત ન ધરઈ,
હનુમંત સેઈ સર્વ સુખ કરઈ. ૩૫

હે હનુમાનજી ! આપની સેવા કરવાથી સર્વ પ્રકારનાં સુખ મળે છે, પછી બીજા કોઈ દેવતાનું હ્રદયમાં ધ્યાન ધરવાની આવશ્યક્તા રહેતી નથી.

સંકટ કટૈ મિટૈ સબ પીરા,
જો સુમિરે હનુમંત બલબીરા. ૩૬

જે કોઈ વીર હનુમાનજીનું સ્મરણ કરે છે તેની બધી વિપત્તિ નાસ પામે છે અને બધું દુઃખ મટી જાય છે.

જૈ જૈ જૈ હનુમાન ગુસાંઈ,
કૃપા કરહું ગુરૂ દેવ કી નાઈ. ૩૭

હે હનુમાનજી ! આપનો જય હો, આપ મારા મન તથા શરીરના સ્વામી છો. આપ મારા ઉપર કૃપાળુ ગુરૂદેવની જેમ કૃપા કરો.

જો સત બાર પાઠ કર કોઈ,
છૂટેહિ બંદી મહાસુખ હોઈ. ૩૮

જે કોઈ આ હનુમાન ચાલીસાનો સો વાર પાઠ કરે તો તેનાં બંધન છૂટી જાય છે અને તેને પરમાનંદની પ્રાપ્તિ થાય છે.

જો યહ પઢૈ હનુમાન ચાલીસા,
હોય સિધ્ધિ સાખી ગૌરીસા. ૩૯

જે ભક્ત આ હનુમાન ચાલીસાનો પાઠ કરશે તો તેને નિશ્ચય સફળતા મળશે, તેના સાક્ષી સાક્ષાત્ ભગવાન શંકર છે.

તુલસીદાસ સદા હરિ ચેરા,
કીજે નાથ હ્રદય મહં ડેરા. ૪૦

તુલસીદાસજી કહે છે કેઃ હે હનુમાનજી ! તુલસીદાસ હંમેશાં શ્રી રામનો દાસ છે, માટે આપ હંમેશાં એમના હ્રદયમાં નિવાસ કરો.

પવનતનય સંકટ હરન, મંગલ મૂર્તિ રૂપ,
રામ લક્ષ્મણ સીતા સહિત , હ્રદય બસહુ સુર ભુપ.

હે પવનપુત્ર હનુમાનજી ! આપ સંકટ દૂર કરનારા અને આનંદ મંગળના સ્વરુપ છો. આપ શ્રી રામ, લક્ષ્મણ અને સીતાજી સહિત અમારા હ્રદયમાં નિવાસ કરો.